dfcf]jfbL PlSnof], ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg eP/} 5f8\g]
b]zfGt/ ljz]if ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . d'n's ;Dk"0f{ ¿kn] ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgdf xf]ldO;s]sf] cj:yfdf To;nfO{ k|ToIf ¿kdf c;/ ug{] u/L ;Qfsf] Ps k|d'v 36s g]skf dfcf]jfbLn] gof“–gof“ ;t{x¿ cufl8 ;f/]sf] 5 . oBlk dfcf]jfbL k"0f{ ¿kdf PlSnPsf] 5 . ;Qf¿9 bnx¿sf aLrdf nfdf] ;dob]lv sfod /x]sf] ;+jfbxLgtfsf] cGTo ub}{ lxhf] a;]sf] cf7 /fhgLlts bnsf g]tfx¿sf] zLif{ a}7sdf dfcf]jfbLafx]s cGo /fhgLlts bn Psdt eP/ cufl8 a9\g ;xdt ePsf 5g\ . lgjf{rgsf] tof/Ls} l;nl;nfdf cf7 bnn] sf7df8f}+af6 ;+o'Qm cfd;ef ;'? ug{] ePsf 5g\ . dfcf]jfbLn] lxhf]sf] a}7sdf cf7 ljljw ljifox¿nfO{ ;d]6L !* a'“b] k|:tfj /fv]sf] 5, h'g cf7 /fhgLlts bnx¿sf aLrdf ePsf ;xdlt tyf ;Demf}tfx¿sf] 7f8f] pNn+3g xf] . dfcf]jfbLn] lxhf]sf] a}7sdf ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg cufl8 u0ftGqsf] 3f]if0ff ug'{kg{], lgjf{rgdf k"0f{ ;dfg'kflts lgjf{rg k|0ffnL nfu" ug'{kg{], a]kQf gful/sx¿sf] 5fgljgsf] nflu pRr:t/Lo cfof]u aGg'kg{] / /fodfemL cfof]usf] k|ltj]bg tTsfn sfof{Gjog ug'{kg{]nufotsf dfux¿nfO{ cufl8 ;f/]sf] 5 . To;}u/L dfcf]jfbL ;]gfsf] ;dfof]hgsf nflu o;cufl8 ag]sf] dGqL:t/Lo ;ldltn] sfd cufl8 a9fpg'kg{] k|:tfj u/]sf] 5 . o;af6 dfcf]jfbL ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgk|lt Odfgbf/ / uDeL/ gePsf] k'li6 ePsf] 5 . oBlk ca s;}sf] c8\rgn] lgjf{rg /f]lsg] ;Defjgf eg] 5}g . k|wfgdGqL lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] h;/L eP klg lgjf{rg u/fO5f8\g] k|lta4tf k6s–k6s bf]xf]¥ofO;s]sf] 5 eg] Pdfn]n] t r'gfjL cleofg g} yfn]sf] 5 .o;/L dfcf]jfbL k"0f{ ?kdf PlSnPsf] 5 eg] lgjf{rg s'g} klg xfntdf x'g] ePsf] 5 .
cf7 bnsf] zLif{ a}7s x'g'eGbf cl3 d'Vo bn ;lDdlnt pRr:t/Lo ;dGjo ;ldltsf] a}7sn] r'gfjL jftfj/0f l;h{gf ug]{, /fhgLlts ult/f]w cGTo ug]{h:tf ;'emfj zLif{ a}7sdf lg0f{o x'g k|:tfj u/]sf] lyof] . of] ;+o'Qm a}7scl3 g]kfnL sf+u|];, Pdfn] / dfcf]jfbLaLr 5'§f5'§} a}7s ;DkGg ePsf lyP . tL a}7sx¿sf] lgisif{nfO{ ;d]t dWogh/ u/]/ pRr:t/Lo ;dGjo ;ldltn] zLif{ a}7snfO{ ;'emfj lbPsf] xf] / of] a}7skl5 clxn];Dd /fhwfgLs]lGb|t /x]sf] /fhgLlts dfxf}n ufp“ufp“ k'Ug]5 . o;cl3 g} zLif{ g]tfx¿aLr kf“r} ljsf; If]qdf cf7 bnsf] ;+o'Qm cfd;ef ug{] df}lvs ;xdlt e};s]sf] lyof] . bnx¿ ToxL ¿kn] ;+o'Qm eP/ ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgdf k|:t't x'g]5g\ .
tLg lbgkl5, % ut] lgjf{rg cfof]un] cfrf/;+lxtf 3f]if0ff ug]{ ePsf] 5 . cfrf/;+lxtf hf/L ePsf] lbgb]lv r'gfjsf] k|lqmofn] cf}krfl/stf kfpg] 5 . ;/sf/ / r'gfjdf ;xefuL x'g] /fhg}lts bnx¿n] o;} lbgb]lv cfrf/;+lxtfsf] kl/kfng ;'? ug'{kg]{5 . cfrf/;+lxtf nfu" ePkl5 ;/sf/n] r'gfjL k|of]hgsf nflu afx]s s'g} sfd ug{ kfp“b}g eg] /fhgLlts bnx¿aFrsf eL8Gt / cf/f]k–k|Tof/f]kx¿ To;} lbgb]lv k|ltalGwt x'g]5g\ . bnsf k|ltlglwx¿aLr 5nkmn eP/ pgLx¿s} ;xdltdf of] cfrf/;+lxtf ag]sf] xf] . s'g} bnn] o;nfO{ pNn+3g ug'{ eg]sf] cfk}mn] k|:tfj u/]sf] ljifodf cfkm}n] pNn+3g ug'{ xf] . of] cfrf/;+lxtf nfu" ePkl5 s'g} klg bnn] ;j{;fwf/0fnfO{ c;/ kg]{ u/L b]zdf aGb, x8\tfn, ank"j{s rGbf c;'nL, ckx/0f, wDsL tyf ;j{;fwf/0fsf ;DklQ sAhf / ef}lts cfqmd0f ug]{h:tf sfo{ cfk}mk|lt alGwt x'g]5g\ . aGb / x8\tfnn] jfSs ePsf cfdhgtfsf nflu of] lgjf{rgn] /fxt k'¥ofpg] cj:yf l;h{gf x'g] ePsf] 5 . cfrf/;+lxtfdf dfly plNnlvt sfd ug{ r'gfjdf ;xefuL s'g} klg bnsf s'g} klg ;+3–;+:yfx¿nfO{ 5'6 lbPsf] 5}g . sxL+–st} ank"j{s To:tf sfd ePdf cfrf/;+lxtfn]
;DalGwt bnsf pDd]bjf/dfly g} k|ltaGw nfUg ;S5 . o;f] x'g' eg]sf] Oltxf;df pQm bn lgjf{rg ck/fwstf{sf ¿kdf btf{ x'g' xf] . hgcfGbf]ngsf] g]t[Tjstf{ cf7 bndWo] To:tf] ck/fwL ;fljt x'g sf]xL klg tof/ 5}gg\ . hgtf;fd' aft nfUg] sfd u/]/ r'gfjdf hgtfsf] dt lhTg ;ls“b}g eGGg] k|i6} 5 .
kl5Nnf] xKtf dfcf]jfbLsf] jfO{;LPn cft+s emg\ a9\of] . cfkm\gf k|ltlglw;/xsf ;f+;b;d]t jfO{;LPnsf] cfqmd0fdf k/] eg] crfgs aGb cfx\jfg u/]/ ;j{;fwf/0f hgtf pkTosfdf $ 306f;Dd aLr af6f]d} /f]lsg afWo eP . cfrf/;+lxtfn] o:tf 36gfx¿nfO{ /f]Sg ;Snf < ca of] k|Zgsf] hjfkm dfcf]jfbL cWoIf k|r08n] lbg'kg]{ ePsf] 5 . of] cfrf/;+lxtf ljlwjt\ nfu" x'g Ps xKtf dfq af“sL /x“bf cfkm\gf] eft[ ;+:yf jfO{;LPnsf] /]vb]v, lgoGq0f / lgb]{zgsf] lhDdf cWoIf k|r08 :jod\n] cfkm\gf] xftdf lnPsf 5g\ . cfrf/;+lxtf nfu" ePkl5 o;sf ultljlwaf6 pAhg] cft+ssf] bf]if k|r08n] g} lng'kg]{5 . hgtf;fd' lqmldgn rl/qsf ¿kdf :yflkt ePsf] jfO{;LPnsf To;kl5sf x/]s ultljlwdf k|r08sf] k|ToIf ;+nUgtf /x]sf] cflwsfl/s ¿kn] g} :yflkt x'g]5 . oltv]/ Pp6f cfznfUbf] kIf s] 5 eg] jfO{;LPn lgoGq0faflx/ uPsf] x'“bf r'gfjdf To;nfO{ cfk\mg} ks8 / lgoGq0fdf /fVg k|r08n] jfO{;LPn kl/rfngsf] lhDdf lnPsf x'g\ ls eGg] cg'dfg ug{ yflnPsf] 5 . To;} xf] eg] k|r08 hgtfaLr k|z+l;t x'g]5g\ . t/, k|r08n] jfO{;LPn kl/rfngsf] lhDdf lnPsf] t];|f] lbg jfO{;LPnaf6 ;f+;b lkl6P, pgsf] jfxg hnfOof], ;j{;fwf/0fsf bh{gf}+ afxg hn], jfO{;LPn sDAof6 8«];d} aflx/ lgl:sof] . o;n] jfO{;LPnsf p5[+vntfsf ;fd' :jod\ kf6L{ cWoIf g} nfrf/ 5g\ ls eGg] z+sf plAhPsf] 5 . dfcf]jfbLn] oL s'/fnfO{ ;fj{hlgs ¿kn] k|i6 kfg{ af“sL g} 5 . Tof] k|i6 gkfl/pGh]n hgtfdf jfO{;LPnn] pTkGg u/]sf] cft+s sfod} /xg] 5 . oxL cft+snfO{ g} dWogh/ u/]/ ljleGg bn / lgjf{rg cfof]u, cGt/f{li6«o ko{j]Ifs ;+:yfx¿ / /fli6«o :t/sf dfgjclwsf/jfbL tyf gful/s ;dfhn] r'gfjL jftfj/0f lgdf{0f ug{ af/DAf/ cfu|x u/]sf 5g\ . ;j{bnLo pRr:t/Lo ;dGjo ;ldltn] lxhf] dfq} oxL s'/f r'gfjL jftfj/0f agfpg zLif{ g]tfxsf] a}7sdf lnlvt ;'emfj k]; u/]sf] xf] .
dfcf]jfbLsf o:tf ultljlwafx]s r'gfjs} ;Gbe{df cGtl/d ;+;bsf] clwj]zg cGTo ug]{ lg0f{o x'“bfsf avt lxhf];Dd cGo cj/f]w b]vfk/]sf 5}gg\ . /fhfjfbL bnx¿ /fk|kf, hzkf cflbx¿n] klg nf]stGqsf kIfdf lg0f{o ul/;s]sf] x'“bf hgtfsf aLrdf cl8g klg pgLx¿ afws x'“b}gg\ . /fhfn] v8f u/]sf] /fk|kf g]kfn lgjf{rg cfof]udf btf{ x'g'eGbf afx]s b[Zox¿df s'g} ultljlw ;~rfng ug]{ x}l;otdf 5}g . To;sf ;+:yfks cWoIf sdn yfkf t cGtl/d ;+ljwfgcg';f/ pDd]bjf/sf nflu klg cof]Uo e};s]sf 5g\ . ;fpg !* ut]b]lv yfkf pDd]bjf/sf nflu cof]Uo ePsf 5g\ . ;+ljwfgn] …/fodfemL cfof]un] bf]ifL 7x/ u/]sfx¿ ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgsf] pDd]bjf/ x'g kfpg] 5}gg\Ú egL :ki6 ls6fg u/]sf] 5 . /fodfemL cfof]un] yfkfnfO{ hgcfGbf]ng bafpg] qmddf k|d'v bf]ifL s/f/ u/]sf] 5 .
clwj]zgsf] cGTo, zLif{ a}7ssf] lg0f{o, bnx¿åf/f r'gfjsf ;Gbe{df leQ]n]vg ;'?, ljleGg bnx¿af6 3f]if0ffkq lgdf{0f sfo{sf] yfngL, lgjf{rg cfrf/;+lxtf nfu" x'g] lbg tf]lsg', ljleGg bndf pDd]bjf/L dgf]gogsf] xf]8jfhL / efubf}8 ;'? x'g', ;/sf/n] lgjf{rgnfO{ s]Gb|df /fv]/ cfrf/;+lxtf nfu" x'g'cufj} cfkm\gf lgo'lQm ;?jf–a9'jf cflbnfO{ tLa|tf lbg' cflb ;+s]tx¿n] lgwf{l/t ;dod} lgjf{rg x'g] s'/fsf] ;'lglZrttf ag]sf] xf] . oL ;+s]tx¿n] of]a]nf ;Dd …r'gfj x'G5 / <Ú eGg] cfdgfful/ssf] k|ZgnfO{ hjfkm lbPsf] 5– …x'G5, x'G5Ú . To;dfly lxhf] a;]sf] cf7 /fhgLlts bnx¿sf] zLif{ a}7sn] lgwf{l/t ;dod} r'gfj x'g] s'/fdf csf]{ an yk]sf] 5 .
cGtl/d ;+;b\s} cGTo
cGtl/d Joj:yflksf–;+;b ca ljlwjt\ cGTo ePsf] 5 . ef]ln ;f]daf/b]lv s'g} eljtJo k/]/ jf /fhfn] lgx'“ vf]h]/ pgLdfly dxfleof]u nufpg'kg]{ cj:yf cfPg eg] ca o;sf ;a} sfd–s'/f d+l;/ ^ ut] ;DkGg x'g] ;+ljwfg;ef lgjf{rgaf6 v8f ePsf] ;efn] ug]{5 . r'gfjL cleofgnfO{ tLa|tf lbg, ;f+;bx¿nfO{ tLa|tf lbg / ;f+;bx¿nfO{ ufp“ufp“ k7fpg egL k|wfgdGqL / ;efd'vsf ;xdltdf ef]lnb]lv rln/x]sf] ah]6 clwj]zg cGTo ug]{ lg0f{o ePsf] 5 . ef]ln of] ;+;bn] …cfkm\gf] sfo{sfnsf] lbgdf s]–s:tf sfdx¿ eP, slt a}7s a;], s:tf lg0f{ox¿ eP, ;+;bdf s;sf] e"ldsf s:tf] /x\of] <Ú d"Nof+sg ug{ clGtd a}7s a:g]5 / of] clwj]zg cGTo ePsf] 3f]if0ff x'g]5 . of] clwj]zgsf] cGTo g} cGtl/d Joj:yflksfsf] cGTo xf] . lxp“b] clwj]zgcufj} d+l;/df o;sf] 7fp“ ;+ljwfg;efn] lng]5 . To;kl5sf] ;efrflx+ jf:tljs hgk|ltlglwx¿sf] ;ef aGg]5 . ;efd'v ;'efifrGb| g]Djfªn] lxhf] k|wfgdGqL;“usf] e]6jftf{kZrft eGg'eof]– …r'gfjL cleofgdf ufp“ufp“ hfg ;+;bsf] clwj]zg rfn' /fVbf ;f+;bx¿nfO{ Jojwfg k'Ug] / r'gfj k|rf/–k|;f/df g} c;/ kg]{ x'“bf ;xdltsf cfwf/df o;nfO{ ;f]daf/b]lv cGTo ug]{ lg0f{o ePsf] xf] .
clwj]zg cGTo eP klg eOk/L cfPdf o;nfO{ ;efd'vn] k'gM csf]{ clwj]zg cfx\jfg ug{ ;Sg] ;+j}wflgs k|fjwfg 5 . Tof] k|fjwfgadf]lhd ;+;b cfx\jfg x'g s]xL eOk/L jf cgxf]gL x'g'k5{ . ;DejtM ca To:tf] clwj]zg Tof] a]nf dfq cfx\jfg x'g]5 h'ga]nf cGtl/d ;+ljwfgsf] k|fjwfgadf]lhd /fhfnfO{ dxfleof]u nufpg'kg]{ cj:yf plAhPsf] x'g'k5{ . cGtl/d ;+;bsf] clwj]zg ca ToxL Pp6f sf/0fsf nflu ToxL Pp6f sf/0faf6 dfq a:g]5 .
sf+u|]; Pstf k|lqmof k'gM ;'?
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f+} . ax'rlr{t sf+u|]; Pstf k|s/0f s]xL lbg /f]lsP/ k'gM ;'? ePsf] 5 . k|hftflGqs sf+u|];sf ;efklt z]/axfb'/ b]pjfn] t'lxg] 3f]if0ff u/]sf] kl;{kN6 sf+u|]; ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfnfO{ e]6]kl5 cj?4 sf+u|]; Pstf k|lqmof k'gM ;'? ePsf] xf] . sf]O/fnf / b]pjfsf] e]6kl5 b'a} sf+u|];sf sfo{bn km]l/ sf+u|]; PsLs/0f k|lqmof Ao'Ftfpg h'6]sf 5g\ . ca sf+u|]; Pstf lgSof}{ndf k'Ug] xf] ls xf]Og eGg] s'/f ;+ljwfg;efsf] r'gfjsf] lglZrttfdf 6'+lug] ePsf] 5 .
k|hftflGqssf ;efklt b]pjfsf] gofF–gofF c8fg / ;t{sf sf/0f Pstf k|lqmofdf em08} Ps xKtfeGbf a9L cj/f]w l;h{gf ePsf] lyof], t/ ut z'qmaf/b]lv PsLs/0fsf nflu b'j} sf+u|];åf/f ul7t sfo{bnn] cfkm\gf] u[xsfo{ cufl8 a9fPsf] 5 . z'qmaf/ sfo{bnsf] a}7s em08} b'O{ 3G6f a:of] . PsLs/0fsf] k|f¿ksf ;DaGwdf k|wfgdGqL Pj+ g]kfnL sf+u|];sf ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnf / k|hftflGqssf ;efklt z]/axfb'/ b]pjfsf aLrdf ePsf] ;xdltnfO{ b]pjfn] PstkmL{ ¿kdf tf]8]/ k"/f g} ug{ g;lsg] ;t{x¿ cufl8 ;f/]kl5 lgs} cufl8 al9;s]sf] k|lqmofdf cj/f]w l;h{gf ePsf] lyof] . o;cufl8 sf]O/fnf / b]pjfsf aLrdf b'j} sf+u|];sf lgjf{lrt s]Gb|Lo ;b:o /fVg] / sf]O/fnf / b]pjfn] qmdzM !% / !) s]Gb|Lo ;b:o dgf]gog ug{] ;xdlt ePsf] xf] . To;}u/L lhNnfsf] xsdf hf] jl/i7 5 To;}nfO{ rog ug{] / kfFr ljsf; If]qdf klg ToxL cfwf/df ug{] ;xdlt ePsf] lyof] . s]Gb|sf] xsdf eg] jl/i7tfdf qmdzM lul/hfk|;fb sf]O/fnf, s[i0fk|;fb e§/fO{, z]/axfb'/ b]pjf / ;'zLn sf]O/fnf /xg] ;xdlt ePsf] lyof] . sf+u|]; pk;efklt ;'zLn sf]O/fnfnfO{ kf6L{sf] sfo{jfxs agfpg] ;xdlt;d]t ePsf] lyof] . b'O{ g]tfsf] oxL ;xdltcg';f/ sfo{bnn] cfkm\gf] k|lqmof cufl8 a9fO;s]sf] ;Gbe{df cfPsf] b]pjfsf] gf6sLo k|:tfjn] cj/f]w pTkGg ePsf] xf] . kl5NNff]k6s b]pjfn] cfkm\gf pk;efklt, dxfdGqL tyf k|jQmfnfO{ oyfjt /flvg'kg{] c8fg lnFb} cfkm\gf k"/} s]Gb|Lo ;b:onfO{ PsLs[t sf+u|];df ;dfj]z ug'{kg{] atfPsf 5g\ . b]pjfn] PsLs/0fsf ;DaGwdf kl5Nnf]k6s lgs} lg/fzfhgs / u}/ lhDd]jf/ cleJolQm;d]t lbPsf 5g\ .
lsg lnP b]pjfn] c8fg <
PsLs/0f k|lqmof tLj| ¿kdf cufl8 al9/x]sf] ;dodf cflv/ b]pjfn] lsg Pstf k|lqmofdf gofF–gofF c8fgx¿ NofP < ;dfrf/ ;|f]tsf cg';f/ jfdkGyL
bnx¿ g]skf Pdfn] / dfcf]jfbLn] nnLkk b]vfPkl5 pgL PSsfl; e8\lsPsf x'g\ . Pdfn] / dfcf]jfbLn] b]pjfnfO{ k|wfgdGqLsf] nf]e b]vfPsf 5g\ . d+l;/df ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg gx'g] ePkl5 k|wfgdGqL sf]O/fnfn] /fhLgfdf lbg] lgisif{ lgsfnL To;kl5sf] k|wfgdGqLsf] lglj{sNk pDd]bjf/sf] ¿kdf b]pjfnfO{ cufl8 a9fpg] nf]e Pdfn] / dfcf]jfbLn] b]vfPsf lyP . b]pjf To;}sf] nf]edf km;]/ Pstf efF8\g nfu]sf] ;dfrf/ ;|f]tsf] egfO 5 . ToxL sf/0fn] kl5Nnf lbgx¿df b]pjf t'ngfTds ¿kdf g/d ePsf 5g\ . dfcf]jfbLsf] nuftf/ cfnf]rgf ul//xg] b]pjf kl5Nnf lbgx¿df dfcf]jfbLk|lt s]xL g/d;d]t ePsf 5g\ .
lgi7'/LnfO{ awfO{
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . g]kfn kqsf/ dxf;+3sf ;efklt Pj+ b]zfGt/sf k"j{ ;xsdL{ lji0f' lgi7'/L blIf0f sf]l/ofl:yt dfGx] kmfp08]zgåf/f k|bfg ul/g] clt ;Ddflgt …dfGx] u|f08Ú k'/:sf/åf/f k'/:s[t ePsf 5g\ . pgL of] k'/:sf/ kfpg] klxnf] g]kfnL x'g\ . k'/:sf/ :j0f{kbs;lxt tLg xhf/ cd]l/sL 8n/ -@) nfv ?k}of“_ /flzsf] 5 .
o;cl3 of] k'/:sf/ ljZjsf dxfg\ x:tLx¿ g]N;g d08]nf, bnfO{ nfdf, blIf0f sf]l/ofsf k"j{/fi6«klt lsd b] h'ªnufotsfnfO{ k|bfg ul/Psf] lyof] . ;efklt lgi7'/LnfO{ of] k'/:sf/ :jtGqtfsf] kIfdf n8]afkt …k|flS6;Ú ljwfdf lbOPsf] xf] . kqsf/ Pj+ ;efklt lgi7'/Ln] @)$# ;fndf b]zfGt/df Onfd ;+jfbbftfsf] ¿kdf kqsfl/tfdf k|j]z u/L c~rn ;+jfbbftf, …8]S; Pl86/Ú x'“b} ;Dkfbssf] e"ldsf;d]t lgjf{x ul/;s]sf 5g\ . o; ;'vb\ If0fdf b]zfGt/ kl/jf/ cfÎgf k"j{ ;xsdL{sf] pQ/f]Q/ k|ultsf] sfdgf ub}{ xflb{s awfO{ 1fkg ub{5 .
g]lj;+3 s'g} xfntdf ge'mSg]
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . lzIffsf] kljq ynf]sf] ¿kdf lrlgPsf :s'n tyf SofDk;x¿df ;d]t olta]nf aGb's xfjL x'g yfn]sf] 5 . snd lnP/ lx“8\g] ljBfyL{x¿ v's'/L, t/af/ / aGb's lnP/ lx“8\g yfn]kl5 Toxf“sf] z}lIfs jftfj/0f s] xf]nf < dfcf]jfbLlgs6sf] ljBfyL{ ;+u7g clvn -qmflGtsf/L_ / jfO{;LPnsf g]tf tyf sfo{stf{n] ut xKtf t/af/, v's'/L / aGb'ssf] andf b]zel/sf ljBfyL{x¿nfO{ cft+lst dfq kf/]gg\, ;8sdf lx“l8/x]sf ;j{;fwf/0f;d]t pgLx¿af6 s'l6P .
g]lj;+3sf] jr{Zj /x]sf SofDk;x¿df jfO{;LPn nufP/ qmflGtsf/Ln] cfqmd0f u/]kl5 of] 36gfn] /fli6«o :t/d} rrf{ kfof] . sDAof6 8«];;lxt xftxltof/ lnP/ cfPsf jfO{;LPn sfo{stf{n] sf7df8f}+sf ljleGg SofDk;df cfqmd0f u/]sf lyP . b]zJofkL ¿kdf afx'ansf] cfwf/df lgif]wsf] /fhgLlt kl5Nnf]k6s qmflGtsf/Ln] yfkfynL OlGhlgol/ª SofDk;af6 ;'? u/]sf] lyof] . yfkfynL OlGhlgol/ª SofDk;sf :jljo' ;efklt ;'bLk zdf{, g]lj;+3 OsfO cWoIf ;Gtf]if bfxfn, ;b:ox¿ cljd /]UdL, uf]ljGb ;'j]bL, o'j/fh bjf8L, ljdn ;'j]bL jfO{;LPnsf] cfqmd0fsf] lgzfgf ag] . To;sf] lj/f]wdf b]zJofkL ¿kdf ljBfyL{ pq]kl5 jfO{;LPnn] eQmk'/, wgs'6f, wflbª, ;Nofg, jL/u~h, DofUbL, bfªdf aGb'ss} zlQmn] tx nufpg] k|of; u/]sf] lyof] . qmflGtsf/Lsf ljBfyL{x¿n] lrgfpg] / jfO{;LPnn] cfqmd0f u/]kl5 To;sf] lj/f]wdf g]lj;+3n] ut ;f]daf/ b]zel/sf z}lIfs ;+:yf aGbsf] 3f]if0ff u/]sf] lyof] . nfdf] ;dob]lv clvn qmflGtsf/Ln] bfbflu/L b]vfp“b} cfPsf] 5 . s'g} klg SofD;df :jljo'afx]s s'g} klg ljBfyL{ ;+u7gn] sfof{no vf]Ng kfPsf 5}gg\, t/ clvn qmflGtsf/Ln] eg] cfkm"n] sfof{no vf]Ng kfpg] lhls/ ul//x]sf] 5 . cGo ljBfyL{ ;+u7gx¿n] o;nfO{ klg ;x]/ sfof{no ;+rfng ug{ lbO/x]sf 5g\, t/ klg pgLx¿sf] bfbflu/Ldf s'g} sdL cfPsf] 5}g . clw+sfz SofDk;x¿df lgs} sdhf]/ ;+u7g /x]sf] qmflgtsf/Ln] clxn] jfO{;LPnsf] cf8df cft+s l;h{gf ug]{ sfd ul//x]sf] 5 .
a9\of] ljb]zL baFa
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . cfufdL d+l;/ ^ ut] x'g] ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgsf ;DaGwdf ljleGg cfz+sfx¿ p7\g yfn]kl5 ljb]zL bafa a9\g yfn]sf] 5 . g]kfnsf] cfGtl/s dfldnfdf ljz]if rf;f] /fVg] ef/t / cd]l/sfn] lgwf{l/t ldltdf h;/L eP klg lgjf{rg x'g'kg{] / To;sf nflu cfjZos kg{] ;a} k|sf/sf ;xof]u ug{ cfkm"x¿ tof/ /x]sf] atfPsf 5g\ . g]kfnsf nflu cd]l/sL /fhb"t GofG;L h] kfj]nn] g]kfnsf] nf]stGqsf] ;d[l4sf nflu lgjf{rg h;/L klg x'g'kg{] atfPsL 5g\ . kl5Nnf]k6s g]kfnL sf+u|]; k|hftflGqssf ;efklt z]/axfb'/ b]pjf;“usf] e]6df kfj]nn] lgjf{rgdf hf]8 lbPsL x'g\, t/ lgjf{rgdf nflu dfcf]jfbLsf ultljlwx¿df Jofks ;'wf/ x'g'kg{]df kfj]nsf] hf]8 lyof] . o;cufl8 cfkm\gf] sfo{ef/ ;Dxfn]nuQ} k|wfgdGqL lul/hfk|;fb sf]O/fnf;“usf] e]6df klg kfj]nn] lgjf{rgdf hf]8 lb“b} To;sf nflu ;xof]usf] cfZjf;g lbPsL lyOg\ .
otf g]kfnsf nflu ef/tLo /fhb"t lzjz+s/ d'vhL{n] klg lgwf{l/t ;dodf h;/L eP klg ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg x'g'kg{] atfPsf 5g\ . ef/t :jtGq ePsf] ^) jif{ k'u]sf] cj;/df cfof]lht Ps sfo{qmdkl5 kqsf/x¿;“u s'/fsfgL ub{} d'vhL{n] lgjf{rgdf hf]8 lbPsf x'g\ . d'vhL{n] g]kfndf lgwf{l/t ;dodf ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg s'g} klg axfgfdf gul/Pdf s;}af6 klg Ifdf gx'g] atfPsf 5g\ . d'vhL{n] eg]– …t/ l:ylt ;lhnf] 5}g, s]xL afwf klg 5g\, ;a}eGbf dxŒjk"0f{ s'/f lgjf{rg :jtGq / lgikIf 9+un] x'g'k5{ . of] hgcfGbf]ngsf] DofG8]6 k"/f ug'{k5{ .Ú d'vhL{n] d+l;/df lgjf{rg u/fpg g;s]df cf7 bnsf] j}wflgstfdf ;d]t k|ZglrGx p7\g] atfP . ;+ljwfg;efcufl8 g} u0ftGqsf] 3f]if0ff ug'{kg{] cfjfh pl7/x]sf] tkm{ ;+s]t ub}{ d'vhL{n] eg]– …;a} dxŒjk"0f{ ljifox¿sf] 6'+uf] nufpg] clwsf/ g]kfnL hgtfnfO{ k|fKt x'g'k5{ .Ú To;}u/L g]kfndf nfdf] ;dob]lv sfd ul//x]sf] ;+o'Qm /fi6«;+3sf] ld;g cgldgn] klg ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgdf hf]8 lbO/x]sf] 5 .
o;/L a9\bf] ljb]zL bafanfO{ g]kfnsf /fhgLlts zlQmx¿n] ;sf/fTds ¿kn] lng'kg{] b]lvG5 . oBlk g]skf dfcf]jfbLn] eg] o;nfO{ g]kfnsf] cFGtl/s dfldnfdf ljb]zLsf] x:tIf]k egL l6Kk0fL u/]sf] 5 . g]kfnL hgtfnfO{ ;fj{ef}d agfpg clt cfjZos ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgk|lt ljb]zLn] b]vfPsf] rf;f]nfO{ ;sf/fTds ¿kdf g} lng'kg{] /fhgLlts ljZn]ifsx¿sf] 7x/ 5 .
dfcf]jfbLdf k|jQmfsf] ljjfb
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f+} . kf6L{ xfOsdfG8nfO{ lj:tf/ u/] klg k|jQmf sf] aGg]af/] g]skf dfcf]jfbLleq ljjfb sfod} 5 . k|r08 kIfw/n] jif{dfg k'g cgGtsf] gfd k|:tfj u/] klg df]xg j}B ls/0fn] g]qljqmd rGb ljKnjnfO{ k|jQmf agfpg'kg]{ c8fg lnO/x]sf 5g\ .
k|r08–8f=e§/fO{ / ls/0f–afbn ;d"xdf ljeQm ePsf] dfcf]jfbLdf s[i0faxfb'/ dx/f ;"rgf tyf ;+rf/dGqL agfOPkl5 k|jQmf kb vfnL 5 . k|jQmfsf] af]nL kf6L{sf] cflwsfl/s wf/0ff aGg] x'“bf ;+:yfkg kIfn] cfkm"cg's"nsf] JolQmsf ¿kdf cgGtnfO{ 5gf]6 u/]sf] xf], t/ ls/0f / afbnn] k|r08 / 8f=afa'/fd e§/fO{sf] OR5fcg';f/ k|d'v kbx¿ af“8kmf“8 eO;s]sfn] k|jQmfdf g]qljqmd rGbnfO{ Nofpg'kg]{ c8fg 5f8]sf 5}gg\ . ;|f]tsf cg';f/ rGbsf] gfd ljb|f]x u/]/ kf6L{ 5f8]sf /jLGb| >]i7 / dl0f yfkf;“u hf]l8Psfn] k|r08 pgnfO{ s'g} klg xfntdf k|jQmf gagfpg] 6'+uf]df k'u]sf 5g\, t/ rGbn] cfÎgf] gfd hf]8\g vf]Hg'nfO{ s'lgot eg]sf 5g\ .
rLg;“u ;DaGw ;'b[9 u/]sf cgGtn] k|jQmfsf nflu k"jf{Eof; ub}{ cfPsf 5g\ . ;+rf/ If]qdf a9L 5fpg] pgsf] ljutsf] Jojxf/df j[l4 ePsf] 5 . To;f] t pgnfO{ ljb]z ljefusf] lhDd]jf/L lbg] k|of; gePsf] xf]Og, t/ ;LkL uh'/]nn] pQm kb g5f8\g] c8fg lnP/ xfOsdfG8df k'Ug ;kmn ePkl5 cgGt k5fl8 ws]lnP .
dfcf]jfbLleq xfOsdfG8 -Pdfn]sf] :yfoL sld6Lh:t}_ nfO{ lj:tf/ ul/Psf] 5 . o;cl3 k|r08 / 8f=e§/fO{n] pkNnf] txsf] lg0f{o ub}{ cfPsf]df lj/f]w a9\b} uPkl5 xfOsdfG8 lj:tf/ u/L ls/0f, afbn / uh'/]nnfO{ yk ul/Psf] xf] . ls/0f / afbn kIfsf] c;Gt'li6nfO{ ;fDo kfg{ ul/Psf] k|of;n] ljjfb dTy/ eP klg c;Gt'i6x¿ a9\b} hfg]
lglZrt 5 . dw];df a9fl/“b} uPsf] cj:yfdf xfOsdfG8df dw];LnfO{ ;dfj]z gul/Psf] eGb} c;Gt'li6 a9]sf] xf] . dft[sf ofbjnfO{ xfOsdfG8df k'¥ofpg'kg]{ ;jfn p7] klg pgsf] ;gsL Jojxf/sf sf/0f k|r08 :jod\ pgLk|lt c;Gt'i6 ePsfn] pgnfO{ t/fO{sf] lhDd]jf/L lbOPsf] 5 . pgn] sf7df8f}+ pkTosfsf] lhDd]jf/L dfu]sf lyP .
dfcf]jfbLn] …hgo'4sfnLgÚ k'/fgf hftLo / If]qLo Ao'/f]nfO{ Ao'tfpg'n] p;sf] r'gfjk|ltsf] k|lta4tfdf z+sf plAhPsf] 5 . oBlk p;n] r'gfjL ;+/rgf tof/ u/]sf] bfaL ub}{ cfPsf] 5 . ;}Go Ao'/f] sfod} /xg'n] p;sf] zflGtk"0f{ /fhgLlts d"nwf/sf] egfO / u/fOdf km/s b]lvG5 . k|r08 :jod\ ;}Go Ao'/f]sf] ;jf]{Rr sdf08/ ag]sf 5g\ . pgn] x]b}{ cfPsf] k|lzIf0f tyf k|rf/–k|;f/ / k|sfzg Ao'/f] ls/0fn] kfPsf 5g\ .
dfcf]jfbLn] gf}j6f :jfoQ u0f/fHodWo] ;ftj6fnfO{ sfod /fvL b'O{nfO{ lj:tf/ u/]sf] 5 . ls/ft /fHo sld6LnfO{ v'Da"jfg\ / lnDa"jfg\ agfpg'sf ;fy} dw];nfO{ cjwL, ef]hk'/L / ldlynf :jfoQ u0f/fHo agfOPsf] 5 .
;lrjsf nflu &% gfp“ l;kmfl/;
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . nf]s;]jf cfof]un] z'qmaf/ &% hgf ;x;lrjsf] gfp“ ;lrjsf nflu l;kmfl/; u/]kl5 ;/sf/nfO{ ;lrj agfpg] af6f] v'n]sf] 5 . % jif{ k'u]sf !)* hgf ;x;lrjdWo]af6 sfo{ ;Dkfbg d"Nof+sg /fd|f] ePsf / ljutdf sfaf{xLdf gk/]sf dWo]af6 nf]s;]jfn] oL gfp“ l;kmfl/; u/]sf] xf] .
dlGqkl/ifb\ ;"qcg';f/ xfn sfd' ;lrj ePsf dWo] Ps b'O{afx]s ;a} k"/f ;lrj aGg] ;Defjgf 5 . sfd' gePsf dWo] u[x k|jQmf jfdg Gof}kfg], e"ld;'wf/sf lgldQ ;lrj afa'/fd cfrfo{ ;lrj aGg]5g\ eg] :yfgLo ljsf; dGqfnosf sfd' ;lrj /fds'df/ >]i7 sfd' ePkl5 sfo{;Dkfbg ;Gtf]ifk"0f{ gePsf sf/0f dfcf]jfbLn] g} ;lrjsf nflu k|:tfj gug]{ ePsf] 5 . csf{ sfd' ;lrj /fds'df/ b'j] Ps dlxgfleq} l/6fo/ x'g] cj:yfdf /x]sf 5g\ . xfn ;ts{tf s]Gb|df /x]sf b'j]sf] pd]/xbaf6 c;f]hsf] klxnf] ;ftf cjsf; x'“b}5 . pgsf 7fp“df 8f= ah|lszf]/k|;fb zfx ;lrj aGg]5g\ . zfx dw];L sf]6fcGtu{t kb{5g\ . b'j] xl6;s]kl5 dw];Ltk{maf6 ;a}eGbf l;lgo/ / sfo{;Dkfbgdf st} vf]6 gnfu]sf JolQmsf ¿kdf pgL kl/lrt 5g\ . dw]; cfGbf]ngn] of]k6s ;lrj agfpg] ;Gbe{df dw];L sf]6f dxŒjk"0f{ x'g k'u]sf] xf] . dw];L ;x;lrjtk{maf6 sfo{ ;Dkbfg / h]i7tfsf cfwf/af6 5flg“bf zfx PSnf] pDd]bjf/ x'g k'u]sf 5g\ . cjsf; k|fKt x'g nfu]sf b'j] o;cl3 dw];L sf]6fcGtu{t g} sfd' agfOPsf lyP .
;lrjsf nflu clxn] @% j6f kb l/Qm 5g\ . sfd' ;lrjdf /x]sf plNnlvt s]xLafx]s k|fo ;a} kg]{ / gof“df bLk a:Goft, 5lj/fh kGt, k|tfks'df/ kf7s cflbsf] gfp“ rrf{df 5 . ;/sf/n] &% dWo]af6 * hgf gof“ ;lrj yKg' kg]{5 . clxn] !& j6f lgsfodf
sfd' ;lrj 5g\ . sfd'dWo] dfly pNn]v ePsf b'O{ hgf s6fp“bf gof“ aGg]x¿sf] ;+Vof !) k'Ug]5 . ;lrjsf nflu cEof; / bf}8w'k pRr txdf k'u]sf] 5 . of] n6df ;lrj lgo'Qm ePkl5 k|zf;lgs If]qn] k"0f{tf kfpg] 5 . clxn] ;+j}wflgs cfof]ux¿ lgjf{rg / clVtof/;d]t sfd'af6 rln/x]sf 5g\ . of]k6s ;Dalwt dGqfno / lgsfosf sfd'x¿nfO{ k"/f ;lrj agfP/ oyf:yfgs} lhDd]jf/L lbg]tk{m ;/sf/sf] k|zf;lgs ;ldltn] dlGqkl/ifb\df k|:tfj nfg] tof/L ul//x]sf] 5 .
;/sf/n] % efb|leq} ;lrj a9'jf ug]{ u[xsfo{ ul//x“bf rnv]n tLj| ePsf] 5 . a9'jfdf kg{ sfd' ;lrj / ;x;lrjx¿ zlQms]Gb| wfO/x]sf 5g\ . jl/i7tf / IfdtfnfO{ nTofpg] jftfj/0f agfpg] k|of; ;/sf/df ;lDdlnt bnx¿af6 eO/xg'n] b;f}+ jif{ ;x;lrjdf ylGsPsfx¿ ljrlnt ePsf 5g\ .
a9'jfsf nflu d'Vo;lrj ef]h/fh l3ld/], ;fdfGo k|zf;g dGqfnosf ;lrj o'j/fh kf08], nf]s;]jf cfof]usf ;b:o >Ls[i0f ofbj /x]sf] a9'jf ;ldltn] ;fdfGo k|zf;gdGqL /fdrGb| ofbj;dIf gfd k7fO;s]sf] ;|f]tn] atfof] . pgLx¿ a9'jfsf nflu d"Nof+sg u/L gfd k7fpg cxf]/fq h'6]sf lyP . ;fdfGo k|zf;gdGqL /fdrGb| ofbjn] ;fpg d;fGtleq gfd 5gf]6 u/L k7fpg' eg]adf]lhd sfd' ;lrj / ;x;lrjsf] gfd 5gf]6 u/L k7fPsf] ;|f]tn] atfof] . a9'jf ;ldltn] sfo{Ifdtf / jl/i7tfsf cfwf/df gfd k7fP klg jl/i7tf / IfdtfnfO{ nTofP/ ;lrj a9'jfdf bnx¿sf nflu sf]6f 5'6\ofpg] z}nL ckgfpg ;/sf/leq /x]sfx¿n] bafa lbPsf 5g\ . ! ;o * k|ltikwL{dWo] &% sf] gfd k7fOPsfdf 5f“6sf“6 eO/x]sf] ;|f]tn] atfof] . @% ;lrjsf] vfnL b/aGbLdWo] s]xL ;lrj kb ;[hgf ug]{ tof/L eO/x]sf] a'lemPsf] 5 . ;|f]tsf cg';f/ yk # ;lrjsf] b/aGbL a9\g] ;Defjgf 5 .
g]skf dfcf]jfbLsf] k|of;df :yfgLo ljsf; dGqfnodf sfd' ;lrj agfOPsf /fds'df/ >]i7 / ef}lts of]hgf dGqfnosf ;lrj k"0f{eb| s8l/ofsf] kIfdf c8fg g5f8\g] gLlt agfPsf] 5 . p;n] cfgGbk|;fb kf]v/]n, :yfg]Zj/ b]jsf]6fsf] kIfdf klg nljª ug]{ gLlt agfPsf] ;|f]tn] atfof] . cfufdL sflt{sdf pd]/sf sf/0fn] ;]jflgj[Q x'g] >]i7nfO{ NofP/ lghfdtL k|zf;gsf] wHhL p8fpg vf]lhPsf] 5 . bh{gf}+ jl/i7 / Ifdtfjfg\ ;x;lrjnfO{ ws]n]/ ^ jif{cl3 ;x;lrjdf a9'jf ePsf s8l/ofnfO{ Nofpg dfcf]jfbLx¿ nfu]sf 5g\ .
g]skf Pdfn]n] klg sfd' ;lrj afnfgGb kf}8]nnufotsf] kIfdf c8fg lng] gLlt agfPsf] 5 . pgLeGbf jl/i7 ;x;lrjx¿nfO{ kfvf nufpg] k|of; eO/x]sf 5g\ . c;f]hdf lgj[Q x'g] /fd;/f]j/ b'j]nfO{ ;dfj]zLsf] ljifo p7fO{ ;lrj agfpg vf]Hg]x¿ klg ;lqmo 5g\ . pgL cfkm} zlQms]Gb|df k'lu/x]sf 5g\ . t/ Ps dlxgf kl5 clgjfo{ cjsf; kfpg] JolQmnfO{ k'/f ;lrj agfpg] ;Defjgf 5}g . lzIff dGqfnosf ;x;lrj /fd:j¿k l;Gxf klg ;dfj]zL cGt{ut ;lrj x'g] k|of;df 5g\ . s]xL dlxnf ;x;lrj klg ;dfj]zLcGtu{t :yfg kfpg'kg]{ eGb} bf}8w'k ul//x]sf 5g\ . lgofdfg';f/ ;x;lrj ePsf] % jif{kl5 dfq ;lrj a9'jfsf of]Ug x'g] Joj:yf eP klg pgLx¿ ;lrjsf] bfa]bf/ x'“ eGb} lx“8]sf 5g\ .
@)$^ ;fndf ;x;lrj ePsf h}g]Gb|hLjg zdf{n] sfo{;Dkfbgdf gfd;d]t n]vfPgg\ . pgsf nflu ;lrj kb cfsfzsf] kmnd} ;Lldt x'g] cj:yf 5 . pgL lghfdtL ;]jfdf jl/i7tfnfO{ nTofOg] k|j[lQsf lzsf/ ePkl5 c;Gt'i6 5g\ . @)%@ ;fndf ;x;lrj ePsf clgn kf08] ;'v]{tdf k|d'v lhNnf clwsf/L 5g\ . @)%# ;fndf ;x;lrj agfOPsf w/0fLw/0f vltj8f, jfdgk|;fb Gof}kfg], k|tfks'df/ kf7s, lg/~hg a/fn, :yfg]Zj/ b]jsf]6f, cfgGb/fh kf]v|]n klg ;lrjsf] k|lt:kwf{df 5g\ . vltj8f e"ld;'wf/ tyf Joj:yfdGqL hutaxfb'/ af]u6Lsf] tf/f] ag]sf 5g\ . pgnfO{ # xKtfcl3 dGqfnod} lkmtf{ af]nfOPsf] 5 . e"ld;'wf/sf lgldQ ;lrj agfOPsf afa'/fd cfrfo{ klg k|lt:kwL{sf ¿kdf b]lvPsf 5g\ . pgL ;f]xL dGqfnodf ;lrj agfOg] ;Defjgf k|an ag]sf] 5 . ;x;lrj k'?iff]Qd cf]emf, u[xsf Gof}kfg], kf7s, b]jsf]6fsf cnfjf k|wfgdGqL sfof{nosf ;x;lrj o'j/fh e'iffndWo] clwsf+z ;lrj a9'jfdf kg]{ ;Defjgf 5 .
@)%$ df ;x;lrj agfOPsf ljgf]b 1jfnL, @)%% df ;x;lrj agfOPsf cy{ dGqfnosf ;x;lrj bLk a:Goft, s[i0fxl/ af:sf]6f klg bf}8w'kdf 5g\ .
sfd' ;lrjdWo] s]xL kfvf nufOg] cj:yf cfPsf] 5 . !& sfd' ;lrjx¿dWo] clwsf+z ;lrj agfOg] lglZrt 5 . eujtLk|;fb sfÎn], z+s/k|;fb sf]O/fnf, /fd]Zj/ vgfn, k'0ok|;fb Gof}kfg], Zofdk|;fb d}gfnL, 5lj/fh kGt, ;'zLnh+uaxfb'/ /f0ff, tfgf uf}td, z+s/k|;fb kf08], 6]saxfb'/ yfkf a9'jfdf kg]{ lglZrt ePsf] ;/sf/sf] pRr ;|f]tn] atfof] .
;lrj a9'jfs} d'vdf s]xL ;x;lrjnfO{ dGqLx¿n] tf/f] agfPsf 5g\ . pBf]u ljefusf dxflgb]{zs /fh]Gb| 9'+u]nnfO{ dGqL /fh]Gb| dxtf]n] dGqfnodf af]nfO{ ltns/fd zdf{nfO{ nfg vf]h]sf 5g\, t/ ;fdfGo k|zf;gdGqL /fdrGb| ofbjn] pgsf] k|of;nfO{ nTofOlbg] lglZrt ePsf] 5 . dfnkf]t ljefusf w/0fLw/ vltj8fnfO{ dGqL hutaxfb'/ af]u6Ln] dGqfnodf xflh/ ug{ lgb]{zg lbPsf 5g\ .
lgjf{rgsf ;a} sfg'g ag]
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . cf;Gg ;+ljwfg;ef lgjf{rgnufot cGo dxŒjk"0f{ sfg'gx¿ lgdf{0f eO;s]sf sf/0f ;+;bsf] clwj]zg s]xL ;dosf nflu :ylut x'g] ePsf] 5 . cfufdL d+l;/ ^ ut] x'g] lgjf{rgdf ;Dk"0f{ ¿kn] Wofgs]lGb|t ug{ klg ;+;b clwj]zg :ylut ug{ nfluPsf] xf] . ;+;bsf] :yfug;“u} ;f+;bx¿ r'gfjL k|rf/–k|;f/ cleofgsf nflu ufp“ufp“df hfg]5g\ .
;+;bn] ;+ljwfg;ef cbfnt;DaGwL ljw]osnfO{ z'qmaf/ kfl/t u/]kl5 ;+ljwfg;efsf nflu ;Dk"0f{ sfg'gL c8\rg cGTo ePsf] 5 . d+l;/ ^ df x'g] ;+ljwfg;ef lgjf{rgsf nflu o;n] af6f] vf]n]sf] xf] . o;cl3 ;+ljwfg;ef lgjf{rgsf nflu rflxg] ;+ljwfg;ef ;b:o, lgjf{rg dtbftf gfdfjnL, lgjf{rg s;'/ / ;hfo;DaGwL ljw]os kfl/t eO{ k|df0fLs/0f eO;s]sf] 5 . ;+ljwfg;ef cbfntdf Gofokl/ifb\sf] l;kmfl/;df ;jf]{Rr
cbfntsf axfnjfnf Jofkf/Lx¿dWo]af6 cbfntsf cWoIf / b'O{ hgf ;b:o tf]lsg] Joj:yf ul/Psf] 5 . o; cbfntn] ;+ljwfg;ef ;b:osf] cof]Uotf, ;+ljwfg;ef ;b:otf ab/, ;+ljwfg;efdf ;b:o lgjf{rg;DaGwL s;'/nufotsf ph'/L k/]df clGtd k}m;nf ug]{5 . ;+ljwfg;ef ;b:osf] lgjf{rg;DaGwL ph'/Lsf] sf/afxL / lsgf/f nufpg] sfd ;+ljwfg;ef cbfntn] ug]{ Joj:yf ul/Psf] 5 . ;+ljwfg;ef cWoIf tyf ;b:ox¿n] k|wfgGofofwLz;dIf ;kyu|x0f ug]{ Joj:yf ul/Psf] 5 .
;+ljwfg;ef cbfntsf] cfkm\gf] cjx]ngf 7x¥ofPdf Ps jif{;Dd s}b jf b; xhf/ ?k}of“ hl/jfgf cyjf b'j} ;hfo ug{ ;lsg] 5 . o;nfO{ cGtl/dsfnLg cfb]z hf/L ug]{ clwsf/;d]t lbPsf] 5 . cGtl/d @)^# sf] wf/f ^% adf]lhd ;+ljwfg;ef ;b:osf] of]Uotf kof{Kt geP To:tf ;b:onfO{ ;+ljwfg;ef ;b:onfO{ ;+ljwfg;ef a}7saf6 efu lng alGrt ug{ ;Sg] clwsf/ o; cbfntnfO{ x'g]5 . dfcf]jfbLn] ;jf]{Rr cbfntsf] axfnjfnf GofofwLz ;+ljwfg;ef cbfntsf] cWoIf x'g] Joj:yfk|lt c;xdlt hgfPsf] 5 .
;/sf/n] h'g k|of]hgsf nflu of] cbfnt u7g u/]sf] xf], Tof] k|of]hg ;lsPkl5 ;jf]{Rr cbfntnfO{ o;sf ;Dk"0f{ ldl;n, kmfOn rn tyf crn ;DklQ a'emfP/ cbfnt lj36g ug{ ;lsg] Joj:yf ul/Psf] 5 . o;}aLr ;+;bsf] z'qmaf/s} a}7sn] ljz]if cbfnt klxnf] ;+zf]wg ljw]os klg kf; u/]sf] 5 .
dfcf]jfbL HofbtL sfod}
ljB't dx;'n p7fpg dfcf]jfbL /f]s
w||'js'df/ b+ufn
l;Gw'kfNrf]s .g]skf dfcf]jfbLn] lhNnfdf ljB't dx;'n p7fpg /f]s nufPsf] 5 . ljB't dx;'n ldgfxf ug{ c8fg /fVb} cfPsf] dfcf]jfbLn] cfˆgf] kf6L{;Fu s'g} ;Demf}tf gu/Lsg dx;'n p7fpg yfn]sf] eGb} /f]s nufPsf] xf] .
vf; gLlt gag];Ddsf nflu ljB't aSof}tf gp7fpg dfcf]jfbLn] c8fg lnPkl5 ;]jfu|fxL / k|flws/0f cGof}ndf k/]sf 5g\ . k|flws/0f rf}tf/f pkzfvfdf dx;'n a'emfpg cfPsf pkef]QmfnfO{ laxLaf/ dfcf]jfbL sfo{stf{n] lkmtf{ k7fPsf 5g\ . dx;'n ltg{ dfcf]jfbLn] /f]s nufPkl5 ;of+} pkef]Qmf To;} 3/ kms{g afWo eP . ufFpufFpaf6 cfPsf tLg ;o a9L pkef]Qmf nfOg a;]sf] a]nf dfcf]jfbL lhNnf g]tf ;'af]w;lxtsf sfo{stf{ cfP/ dx;'n ltg{ /f]s nufPsf lyP . dfcf]jfbL sfo{stf{n] sfpG6/sf sd{rf/LnfO{ dx;'n ga'‰g klg bafa lbPsf] rf}tf/f pkzfvfn] hgfPsf] 5 . dx;'n a'emfpg gkfPkl5 pkef]Qmfx¿ cfqmf]; kf]Vb} 3/ kms]{sf lyP .
hgo'4sf] ;'?cftb]lv g} dfcf]jfbLn] dx;'n ltg{ /f]s nufPsf sf/0f rf}tf/f pkzfvfn] clxn];Dd ;j{;fwf/0f;Fu &% nfv ?k}ofF aSof}tf p7fpg afFsL 5 . @)%@ b]lv k'; )^# ;Ddsf] ljB't dx;'n ltg{ dfcf]jfbL / k|flws/0faLr jftf{ eP/ vf; gLlt gag];Ddsf nflu aSof}tf p7fpg glbg] ;'af]wn] atfP, t/ df3 )^# otfsf] Go"gtd dx;'n p7fpg eg] k|flws/0f;Fu cg'/f]w u/]sf] klg pgn] hgfP . …cg'/f]wcg';f/ g} k|flws/0fn] dx;'n ;+sng ug{ yfn] klg cfˆgf] kf6L{;Fu lnlvt ;Demf}tf gu/]sfn] /f]s nufPsf xf}+Ú, pgn] eg] .
rf}tf/f pkzfvfsf k|d'v xs{axfb'/ >]i7sf cg';f/ If]qLo sfof{nosf] kl/kqcg';f/ )%@ b]lv k'; )^# ;Ddsf] aSof}tf :ylut u/]/ df3 otfsf] Go"gtd dx;'n p7fpg yflnPsf] xf] . kl/kqcg';f/ Go"gtd dx;'n aemfpg ;fj{hlgs ;"rgf k|sflzt u/]kl5 Ps ;ftfb]lv pkef]Qmfn] dx;'n ltg{ yfn]sf 5g\ . a'waf/ ;a}eGbf a9L %^ xhf/ ?k}ofF dx;'n ;+sng ePsf] klg pgn] atfP .
otf k|flws/0f l;Gw' zfvfsf ljt/0f k|d'v lzj kf]v/]n eg] s]Gb|sf] lgb]{zg / dfcf]jfbL dfucg';f/ g} dx;'n ;+sng ug{ ;'? ul/Psf] bfaL u5{g\ . ut !! / !( h]7df aSof}tf p7fpg] ;DaGwdf dfcf]jfbL / k|flws/0faLr jftf{ ePsf] pgn] hfgsf/L lbP . …jftf{df pgLx¿n] )%@ b]lv k'; )^# ;Ddsf] aSof}tf ldgfxf ug{ eg]sf lyP, t/ d}n] s]Gb|Lo gLlt gag];Dd oxfFaf6 ;lsFb}g eg]/ …slGeG;Ú u/fPsf] lyPFÚ, pgL eG5g\, …;f] cjlwsf] aSof}tf p7fpg :ylut ug]{ ;xdltdf df3 otfsf] dfq dx;'n p7fpg yfn]sf xf}+ .Ú dfcf]jfbLn] ljleGg axfgfdf aSof}tf p7fpg c;xof]u u/]sf] pgsf] u'gf;f] 5 .
dfcf]jfbL hgo'4 ;'? eP otf zfvfn] lhNnfe/ sl/a rf/ s/f]8 ?k}ofF dx;'n aSof}tf p7fpg afFsL 5 . dfcf]jfbLn] ljB't dx;'n ;+sng ug{ /f]s nufPkl5 lhNnfsf ;a} k|flws/0f sfpG6/ z'qmaf/b]lv aGb 5g\ .
;]gfdf a9'jf x“'b}
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . ;+ljwfg;ef lgjf{rg ldlteGbf () lbgcl3 g} ;/sf/n] g]kfnL ;]gfdf l/Qm /x]sf] kbdf a9'jf / ;?jf k|lqmof cufl8 a9fpg] ePsf] 5 . ef]ln a:g] elgPsf] dlGqkl/ifb\sf] a}7sn] ;]gf a9'jf / ;?jfsf] lg0f{o ug]{ ;Defjgf /x]sf] a'lemPsf] 5 .
l/Qm pk/yLx¿df g]kfne"if0f rGb, lzj/fd k|wfg / g]qljqmd yfkfsf] ;Defjgf /x]sf] pRr ;/sf/L ;|f]tn] atfPsf] 5 . k|wfg ;]gfklt s6'jfnsf lgs} lgs6 dflgPsf rGb ;lxb bz/y rGbsf elthfsf cnfjf k"j{ k|wfg;]gfklt u8'nzdz]/ ha/fsf HjfO{+ x'g\ eg] k|wfg xltof/ Joj:yfkgsf nflu ;+o'Qm k|fljlws 6f]nLdf klg 5g\ . yfkf zfxL ;/sf/sf u[xdGqL sdn yfkfsf efO x'g\ . pgnfO{ a9'jfaf6 x6fpg dfcf]jfbL nfluk/]sf] ;|f]tn] atfof] . dfcf]jfbLsf k"j{ sf7df8f}+ O~rfh{ ;fw'/fd b]jsf]6f k|zfGtsf] cfTdxTofnfO{ …xTofÚ eGb} cfPsf] dfcf]jfbLn] pgLdfly pQm cf/f]k nufp“b} cfPsf] 5 .
;]gf a9'jfsf] kmfOn dlGqkl/ifb\sf] a}7sdf cfpg'cl3 g} dfcf]jfbLn] eg] av]8f lemSg] gLlt agfO/x]sf] ;|f]tn] atfof] . ;]gfleq kx'“r agfpg vf]lh/x]sf p;sf s]xL g]tfx¿;“usf] enfs';f/Lkl5 s]xL ;}lgs clws[tsf] r'SnLdf To:tf] av]8f lemSg] tof/L eO/x]sf] xf] . a9'jf x'g nfu]sf s]xLnfO{ ljleGg zlQms]Gb|lgs6 eGb} r'SnL nufpg ;}lgs clws[tx¿ nflu/x]sf] ;|f]tn] atfof] .
klZrdf~rndf ljjfbf:kb egfOkl5 a9'jf /f]lsPsf lbnLkzdz]/ /f0ffsf] ;Defjgf Go"g 5 . oBlk ;]gfsf pRr clwsf/Lb]lv zlQms]Gb|x¿ pgsf kIfdf nljª ul//x]sf 5g\ . /f0ff :jod\ k|wfg;]gfklt ?Sdfª\ut s6'jfnnfO{ cfkmGtdfkm{t bafa lbO/x]sf 5g\ .
lgjf{rg cfrf/;+lxtf nfUg] ePsfn] ;]gfleq ;?jf ul/“b} 5 . ;|f]tsf cg';f/ hgkb / ;z:q k|x/Ldf klg ;?jf k|lqmof l5§} cufl8 a9fO“b} 5 .
k|]; o'lgog sf7df8f}+sf] r'gfj d+unaf/
sf7df8f}+ . cfufdL ebf}sf] t];|f] ;ftfaf6 x'g] k|]; o'lgogsf] s]Gb|Lo dxflwj]zgsf] tof/L:j¿k lhNnf clwj]zgx¿ wdfwg ;DkGg x'“b}5g\ . o;} l;nl;nfdf lxhf] sf7df8f}+ lhNnfsf] lhNnf clwj]zg ;'? ePsf] 5 . clwj]zgsf] pb\3f6g sf+u|]; g]tf ch'{gg/l;+x s];Ln] u/] . sl/a $ ;o #! ;b:o /x]sf] sf7df8f}+ lhNnf clwj]zgdf ;xdltsf] k|of; ug]{ e/dUb'/ k|of; eP klg Tof] ;kmn x'g ;s]g .
clwj]zgsf] pb\3f6gnuQ} o'lgogsf] gof“ sfo{;ldlt agfpg] k|of; ePsf] lyof] . lhNnf cWoIfdf nLnf/fh vgfn, xf]d nD;fn / d's'Gb ;'j]bLn] pDd]bjf/L lbPsf 5g\ eg] ;lrjsf] nflu sdn]bj e§/fO{, ;'zLn Gof}kfg], vLnf sfsL{ / hok|sfz u'Ktfsf] pDd]bjf/L k/] klg sdnb]j e§/fO{sf] lhTg] ;Defjgf a9L 5 . s]Gb|Lo ;ldltsf] ;j{;Ddt agfpg] k|of; ckm;n ePkl5 d+unaf/;Ddsf nflu lgjf{rg :ylut ul/Psf] 5 . ;s];Dd ;j{;Ddt ul/g] / geP r'gfjL k|lt:kwf{af6 g} sfo{;ldlt rog
ul/g] 5 .
r'gfjsf nflu uDeL/ r'gf}tL
clGdgsf] :yfkgf cufj} df3 -hgj/L_ df dxf;lrj jfg sL d'gn] ;'/Iff kl/ifb\nfO{ hfgsf/L lb“b} eGg'ePsf] lyof]– g]kfnn] zflGt klqmof Pj+ r'gfjdf / ;+ljwfg;efaf/] ljrf/–ljdz{df k/Dk/fb]lv ;LdfGtLs[t ju{x¿nfO{ ;f“rf] cy{df ;dfj]z ug{ g;s]df b]zn] hgtfsf] zlQm / Ifdtfsf] pkof]u ug]{ / åGåsf s]xL d"n sf/0fx¿nfO{ ;Daf]wg ug]{ dxŒjk"0f{ cj;/ u'dfpg] 5 . clGdgsf] :yfkgf ubf{ ;'/Iff kl/ifb\n] …lj:t[t zflGt ;Demf}tfdf pNn]v ul/Padf]lhd zflGt / Ifdtfsf] pkof]u ug]{ / åGåsf s]xL d"n sf/0fx¿nfO{ ;Daf]wg ug]{ dxŒjk"0f{ cj;/ u'dfpg] 5 .Ú clGdgsf] :yfkgf ubf{ ;'/Iff kl/ifb\n] zflGt ;Demf}tfdf pNn]v ul/Padf]lhd zflGt k|lqmofdf dlxnf, afnaflnsf / k/Dkf/fb]lv ;LdfGtLs[t ju{sf cfjZostfaf/] ljz]if Wofg k'¥ofpg'kg]{ s'/fnfO{ dfGotf lbPsf] lyof] .
;g\ @))) ;fndf ;+o'Qm /fi6«;+3 ;'/Iff kl/ifb\n] cfkm\gf] lg0f{o !#@% kfl/t u¥of] . /fi6«;+3sf] Oltx;d} of] klxnf] lg0f{o lyof] h;n] dlxnf / aflnsfx¿df ;z:q åGåsf] km/s c;/, åGåsf] ;dfwfg / zflGt :yfkgfdf dlxnfx¿sf] of]ubfg / d'VotM ;+ljwfg, lgjf{rg k|0ffnL, k|x/L / Gofokflnsfdf pgLx¿sf] cfjZostfnfO{ dfGotf lbPsf] lyof] . pQm lg0f{o n}+lus ;dfgtf / /fhgLlt / /fhgLlts k|lqmofdf dlxnfsf] ;xeflutfsf nflu b[9 /xg] /fi6«;+3sf] k|lta4tfdf cfwfl/t lyof] . of] k|lta4tf ;g\ !((% sf] a]lhª dlxnf ;Dd]ngdf / Toxf“ ePsf] ;xdltcg';f/ ag]sf] ;lqmotfsf] nflu d~r -Kn]6kmd{ km/ PS;g_ df hfx]/ ePsf] lyof] . ;+o'Qm /fi6«;+3sf] k'/fgf] ;b:o /fi6« ePsf] gftfn] g]kfn cfkm\gf] zflGt k|lqmofdf lg0f{o !#@% sfof{Gjog ug{ lhDd]jf/ 5 .
;+ljwfg;ef r'gfjn] zflGt k|lqmofdf dlxnf ju{sf] of]ubfgnfO{ ;xof]u k'¥ofpg / dfGotf lbg ljz]if pQ/bfloTj / ljz]if df}sf b'j} k|bfg ub{5 . ;+ljwfg;ef r'gfjsf] lgjf{rg k|0ffnLn] /fhgLlts bnx¿nfO{ cf–cfkm\gf] ;"rLdf k/Dk/fb]lv ;LdfGtLs[t ju{, cNk;+Vos ju{ Pj+ dlxnfsf xsdf ;dfj]zL x'g] ljz]if lhDd]jf/L lbPsf] 5 . ;+ljwfg;ef r'gfj / zflGt–lgdf{0f tyf nf]stflGqs kl/jt{gsf cGo ;a} kIfx¿df dlxnfsf] k|ltlglwTj / cy{k"0f{ ;xeflutf ;'lglZrt ug{ /fhgLlts bnx¿n] of] lhDd]jf/LnfO{ cfTd;ft ub}{ lgefpg cfjZos 5 . cy{k"0f{ ;xeflutf To;nfO{ dfGg'k5{ h;df dlxnfx¿n] df}g kfq dfq gagL c¿n] h:t} :jtGq ¿kdf cfkm\gf ljrf/ cleJoQm ug{ ;S5g\ . o;sf] cy{ of] klg xf] ls dlxnfsf] k|ltlglwTjn] g]kfnsf ljleGg hfthflt / If]qsf dlxnfx¿nfO{ ;dfj]z ug'{k5{ .
;fj{hlgs hLjgdf ;xefuL x'gsf nflu dw];Lnufot ;a} ;d'bfosf dlxnfx¿n] r'gf}tLsf] ;fdgf ug'{k/]sf] 5 . /fli6«o tyf :yfgLo:t/sf] /fhgLlts hLjgdf dw];L dlxnfx¿n] ;lqmo e"ldsf n]Vg / g]kfnsf] nf]stflGqs k|lqmofsf ;a} lsl;dsf lg0ff{os txdf pgLx¿sf] k|efjzfnL k|ltlglwTj ;'lglZrt ug{sf nflu /fhg}lts bn, ;+:yf / ;fd'bflos ;d"xx¿n] o:tf r'gf}tLsf] ;Daf]wg ug'{ cfjZos 5 . ;fj{hlgs hLjgdf dw];L dlxnfx¿sf] k|ltlglwTj u/fp“bf dw];L ;d'bfoleqs} blnt / cGo lk5l8Psf ju{sf dlxnfx¿nfO{ ;dfj]z u/fpg klg cfjZos 5 .
zflGt k|lqmofnfO{ ;3fpg clGdg tLgj6f s'/fdf s]lGb|t /x]/ sfd u5{ M xltof/ tyf ;]gf Joj:yfkgsf] cg'udg ug]{, lgjf{rg cfof]unfO{ ;+ljwfg;ef r'gfjsf] of]hgf, tof/L Pj+ ;+rfngdf ;xof]u ug]{ / lgjf{rgsf] nflu :jtGq tyf lgikIf jftfj/0f agfpg o'4lj/fdsf] cg'udgdf ;xof]u ug]{ . clGdgsf] sfof{b]z lgwf{/0f ubf{ ;'/Iff kl/ifb\n] lj:t[t zflGt ;Demf}tf ;Da4 bnx¿sf] k|lta4tf / ;'/Iff kl/ifb\sf] lg0f{o !#@% sf] p2]Zocg'¿k zflGt k|lqmofdf dlxnf / k/Dkf/b]lv ;LdfGtLs[t ju{sf cfjZostfaf/] ljz]if Wofg k'¥ofpg'kg]{ s'/fdf hf]8 lbPsf] lyof] . clGdgsf ;a} k|of;x¿n] o; kl/k|]If / cfjZostfnfO{ ;Daf]wg u/]sf] ;'lglZrt ug{ clGdgsf x/]s If]qLo sfof{nodf Ps n}lª\us ;Nnfxsf/, Ps ;fdflhs dfldnf ;Nnfxsf/ v6fOg] 5 .
o; cnfjf g]kfnsf dlxnf tyf k/Dk/fb]lv ;LdfGtLs[t ju{nufot ;a}sf] dfgjclwsf/ /Iffy{ g]kfnl:yt dfgjclwsf/ pRrfo'Qm sfof{nosf] dfgjclwsf/ cj:yf cg'udg ug]{ s8f sfof{b]z /x]sf] 5 . dfgjclwsf/sf nflu pRrfo'Qm n'O; cfj{/n] o;} ;fnsf] g]kfn e|d0fdf g]kfndf dlxnfx¿nfO{ ljz]ifu/L of}g lx+;faf6 kLl8t dlxnfx¿nfO{ Gofo k|0ffnLdfk{mt\ cfkm\gf clwsf/sf] /Iff jf Ifltk"lt{ kfpg sl7g ePsf] s'/fk|lt Wofgfsif{0f u/fpg'eof] . g]kfnL dlxnfx¿n] Gofosf] vf]hL ubf{ ;fdflhs lgGbf, ;xof]u ;+oGq, ;+/If0f / sfg'gL ;xof]u k|0ffnLsf] cefj, cg';Gwfgsf] sdL / bf]ifLn] pkef]u ug]{ b08xLgtfh:tf r'gf}tLx¿sf] ;fdgf ug'{k/]sf] s'/f pxf“n] cf+}Nofpg'eof] . /fi6«;+3n] oL r'gf}tLx¿sf] ;dfwfg ug{ hlt;Sbf] k|of; ug'{k5{, t/ g]kfnL ;dfhsf ;a} txsf lg0ff{os cª\ux¿df cfjZos ;+Vofdf dlxnfsf] k|ltlwTj u/fpg' g} o;sf nflu ;a}eGbf k|efjsf/L x'g]5 .
cg's"n jftfj/0fdf lgjf{rg u/fpg ce}m klg uDeL/ r'gf}tLx¿ af“sL 5g\ . lgZro g} t/fO{sf aL; lhNnfaf6 cfpg'ePsf oxf“sf dlxnf ;xefuLx¿n] lbgx'“ o:tf r'gf}tLx¿sf] ;fdgf ug'{k/]sf] 5 . lgjf{rg k|0ffnLn] P]ltxfl;s ¿kdf ;LdfGtLs[t dw];L, hghflt, blnt, dlxnfnufot cGo ju{sf k|ltlglwTjsf hfoh dfux¿nfO{ ;Daf]wg ug]{ s'/fdf pgLx¿nfO{ jftf{dfk{mt\ ljZj:t t'Nofpg'kg]{ s'/fdf clGdg / /fi6«;+3Lo dxf;lrj;d]tn] af/Daf/ hf]8 lb“b} cfPsf 5g\ . ut ;ftf hghfltsf k|ltlglwx¿ / ;/sf/aLr ePsf] jftf{sf] ;sf/fTds kl/0ffdnfO{ d}n] :jfut u/]+ . ;+ljwfg;ef r'gfjsf] tof/LnfO{ cl3 a9fpgsf nflu dw];L k|ltlglwx¿ / ;/sf/aLr lgjf{rg k|0ffnL;DaGwL xfn hf/L jftf{nfO{ ;sf/FTds lgisif{df k'¥ofpg' ckl/xfo{ 5 . o:tf] jftf{ d'VotM k"jL{ t/fO{df ;fj{hlgs ;'/Iff ;'lglZrt ug{sf nflu klg cfjZos 5 . ;a} lhNnf / ufp“df lgjf{rgsf] nflu ;fj{hlgs ;['/Iff / cg's"n jftfj/0f l;h{gf ug{ k|efjsf/L k|x/L kl/rfng dfq kof{Kt 5}g . To;sf nflu sf7df8f}+df dfq geO{ :yfgLo txdf /fhgLlts ;xsfo{ cem cfjZos ePsf] s'/f w]/} /fhgLlts bnsf g]tfx¿n] :jLsf/]sf 5g\ / d o;sf] :jfut ub{5' . ;a} bnn] d bf]xf]¥ofp“5', cf7 bnn] dfq xf]Og, ;a} bnn] wDsL / lx+;fd'Qm jftfj/0fdf cf–cfkm\gf] lqmofsnfk ;+rfng ug{ kfpgsf nflu g]kfnL ;dfhsf] ;a} txdf x'g] o; lsl;dsf] /fhgLlts ;xsfo{df dw];Lnufot ;a} dlxnfsf] dxŒjk"0f{ e"ldsf /x]sf] 5 . ;+ljwfg;ef r'gfj / ;+ljwfg lgdf{0fdf dw];L dlxnfsf] k|ltlglwTj / cy{k"0f{ ;xeflutf ;'lgZrt ug]{ nIo Ps dxŒjk"0f{ nIo xf] . o;n] zflGt k|lqmof / g]kfndf lbuf] zflGt / nf]stGq sfod ug{df 7"nf] of]ubfg k'¥ofpg] 5 .