 |
| |
| Kathmandu,
Jestha 24 2064. |
|
t/fO{df dfcf]jfbLn] cfGbf]ng ug]{
sf7df8f}+ . dfcf]jfbL cWoIf k|r08, k"jL{ sdf08 OGrfh{ afbn / dfcf]jfbL ;]gfsf 8]k'6L sdf08/ anb]jsf] pkl:yltdf a;]sf] dw];L /fli6«o d'lQmdf]rf{sf] a}7sn] h]7 @$ ut]b]lv Psdlxg] t/fO{ ;+3if{sf] 3f]if0ff u/]sf] 5 .
;+3if{sf] sfo{qmddf h]7 @$ ut] lhNnf k|zf;g sfof{no, k|wfgdGqL tyf dGqLkl/ifb\sf] sfof{nodf 1fkgkq a'emfpg], h]7 @% ut]b]lv c;f/ @) ;Dd t/fO{df hgkl/rfng ug]{, c;f/ % ut] cfd;ef ug]{, c;f/ !) ut] lhNnf k|zf;g sfof{no 3]/fp ug]{, c;f/ @) ut] dfcf]jfbL ljwfossf] g]t[Tjdf k|wfgdGqL lgjf; jfn'jf6f/ 3]/fp ug]{, c;f/ @$ ut] d;fn h'n'; ug]{ / c;f/ @% ut] t/fO{ aGb ug]{ /x]sf 5g\ . cfGbf]ngsf sfo{qmd ;+rfng ug{ df]rf{n] dx]Gb| kf;jfgsf] g]t[Tjdf kf“r ;b:oLo s]Gb|Lo ;+3if{ ;~rfng ;ldlt u7g u/]sf] 5 .
:jtGq /]l8of]sf] 1fkgkq
sf7df8f}+ . a|f]8\sfl:6ª P;f]l;P;g g]kfnn] cy{dGqL /fdz/0f dxt ;dIf :jtGq /]l8of] pBf]ux¿sf ;d:ofnfO{ lnP/ Ps 1fkgkq k|:t't u/]sf] 5 . kqdf :jtGq /]l8of]nfO{ k|fyldstf k|fKt ;fdflhs pBf]usf] dfGotf lbOg' kg]{, gjLs/0f z'Ns / /f]oN6L vf/]h ul/g' kg]{ nufotsf dfux¿ ;d]l6Psf 5g\ . To;/L g} ;/sf/n] :jtGq /]l8of];“u nf]stflGqs Jojxf/ gb]vfPsf], /]l8of] lj1fkgnfO{ sfg'gL dfGotf glbPsf] / nf]s sNof0fsf/L lj1fkg glbPsf] cfIf]kx¿ klg 1fkgkqdf pNn]v 5g\ .
;/sf/n] :jtGq /]l8of]nfO{ :jf:Yos/sf] /sd pknAw gu/fPsf], ;'/Iff Joj:yf gldnfPsf], lk|mSj]G;L ljt/0fsf] clgjfo{tf g/f]s]sf] 1fkg kqdf pNn]v 5 . ;/sf/L ;+rf/ dfWodsf] :jtGqtf sfod /fv]/ nf]stflGqs kf6L{x¿n] klg ;/sf/df hfg' k"j{sf] k|lta4tf tf]8]sf] u'gf;f] klg dxf;lrj lji0f' xl/ 9sfnåf/f x:tfIfl/t 1fkg kqdf pNn]v 5 . a|f]8\sfl:6ª P;f]l;P;gn] :jtGq /]l8of] ljsf; ;+:yf :yfkgf ug{ ;/sf/ ;dIf cg'/f]w klg u/]sf] 5 .
;jf]{Rrsf] k|z+;gLo cfb]z
sf7df8f}+ . o'4sf] ;dodf gful/snfO{ a]kQf agfpg] hf];'s}nfO{ klg sf/afxL ug{ ;jf]{Rr cbfntn] ut;ftf cfb]z hf/L u/]sf] 5 . cbfntsf] of] cfb]zn] GofoIf]qdf gof“ xnrn NofPsf] 5 . GofofwLzåo lvn/fh /]UdL / sNof0f >]i7sf] ;+o'Qm Ohnfzn] pqm cfb]z hf/L u/]sf] xf] . a]kQf agfpg] ;'/IffsdL{ tyf cGo sd{rf/LnfO{ klg d'2f rnfpg cbfntn] cfb]z lbPsf] 5 .
GofowLzåosf] ;+o'Qm Ohnf;n] *$ hgf aGbLsf] l/6df lg0f{o ;'gfpb} aGbLsf cfkmGtnfO{ Ifltk"lt{ :j¿k /sd pknAw u/fpg ;/sf/sf gfddf cfb]z hf/L u/]sf] 5 . of] lg0f{on] aGbL j]kQf agfpg] sfo{nfO{ klg lg?T;flxt u/fpg] cfzf ul/Psf] 5 .
k|;fO+{nfO{ cfh Dofb ylkg]
sf7df8f}+ . jfO{;LPnn] kqmfp u/L k|x/LnfO{ x:tfGt/0f ul/Psf a}+s 7uLdf cf/f]lkt cleo'Qm ;Ltf/fd k|;fO{+nfO{ xg'dfg9f]sf k|x/Ln] cfh k'gM Dofb yk ug{ cbfnt k'¥ofpg] ePsf] 5 . k|;fO{+lj?4 7uL d'2f btf{ ug]{ tof/L ePsf] dxfgu/Lo k|x/L kl/;/ xg'dfg9f]sfsf k|d'v k|x/L pk/LIfs 9saxfb'/ sfsL{n] hfgsf/L u/fpg' eof] .
g]kfn /fi6« a}+sn] ;Ltf/fd k|;fO{+sf ;DaGwdf a}+s 7uL u/]sf tYout sfuhx¿ pknAw u/fpg k6s–k6s kq n]Vbf klg ;xof]u gu/]sf] u'gf;f] k|x/L pk/LIfs sfsL{n] ug'{eof] .
k|;fO{+nfO{ k|x/Ln] lsg kqmfp gu/]sf] xf] eGg] hgwf/0ffsf] lh1f;fdf k|x/L pk/LIfs 9saxfb'/ sfsL{n] 7uL d'2f btf{ ug{sf nflu cfjZos kg]{ k|df0fx¿ h'6fpg] qmdd} /x]sfn] kqmfp ug]{ sfdnfO{ k|fyldstf glbPsf] klg sfdL{n] hfgsf/L u/fpg' eof] .
lul/hfnfO{ ck/fwLsf] ;+1f
a'6jn . g]skf -dfcf]jfbL_ sf cWoIf k|r08n] cfkm\gf] kf6L{sf] eft[ ;+u7g of]+u sDo'lgi6 lnusf] ;b:o ;+Vof cfufdL $ dlxgf leq} bf]Aa/ a[l4 u/]/ kf“r nfv k'¥ofpg] bfjL ug'{ePsf] 5 . k|wfgdGqL lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] cfkm\g} lgjf;df cfof]lht sfo{qmddf dfcf]jfbLsf] eft[ ;+u7g jfO{;LPnnfO{ …lqmldgn lnuÚ sf] ;+1f lbPkl5 hjfkmdf dfcf]jfbL cWoIf k|r08n] k|wfgdGqL sf]O/fnfnfO{ ck/fwLx¿sf] ;+/Ifssf] ;+1f lbg klg af“sL /fVg' ePg .
slknj:t'sf Ps k'/fgf sDo'lgi6 sfo{stf{nfO{ pgs} 3/df cfof]lht Ps sfo{qmddf ;Ddfg ug{ k'Ug' ePsf cWoIf k|r08n] cem cufl8 a9]/ k|wfgdGqL lul/hfk|;fb sf]O/fnf g} ck/fwLx¿sf gfOs] ePsf] bfjL klg ug'{eof] .
o;}aLr g]skf -dfcf]jfbL_ sf Ps g]tf / sf]O/fnfsf] dGqL d08nsf Ps jl/i7 ;b:o ;"rgf tyf ;+rf/dGqL s[i0faxfb'/ dx/fn] klg jfO{;LPnnfO{ ck/fwLx¿sf] ;+u7g eGg' k|wfgdGqL sf]O/fnfsf] cfk/flws dfgl;stfsf] pkh elg k|Tofqmd0f u/]sf 5g\ . ;f] cj;/df ;+rf/dGqL dx/fn] k|wfgdGqLsf] of] cleJolQmnfO{ dGqL kl/ifb\sf] cfufdL a}7sdf Ph]08f agfOg] klg r]tfjgL lbPsf 5g\ .
t/fO{df uf]nL ;:tf]
jL/u~h . oxf“l:yt 6\ofS6/sf] ;f]–?ddf ef/tLo ck/fwL d'Ggf l;+xn] cGwfw'Gw uf]nL rnfp“bf ut ;f]daf/ Pshgfsf] d[To' eof] eg] tLghgf 3fOt] ePsf 5g\ . ;f]–?dsf sfdbf/ k;f{ cd/k§L uflj;sf cho rf}/l;ofsf] d[To' eof] eg] ;f]–?dsf ;+rfns ;Togf/fo0f t'N:ofg / sfdbf/x¿ /fdcof]Wof 7fs'/ / ;]v n'sdfg 3fOt] ePsf 5g\ . d'Ggf l;+xn] :yfgLo ;+rf/sdL{nfO{ kmf]g u/L 36gfsf] lhDd]jf/L lnPsf 5g\ . ;f]–?dleq ^ /fp08 uf]nL rnfOPsf] lyof] . of] 36gfkl5 jL/u+hsf Jofkf/Lx¿ cft+lst ePsf 5g\ . ;/sf/n] ;'/Iff lbg g;s]sf] u'gf;f] pgLx¿sf] /x]sf] 5 .
To;}u/L /f}tx6df t/fO{ hgtflGqs d'lQmdf]rf{ -Hjfnfl;+x ;d"x_ sf sfo{stf{n] jfO{;LPnsf uf}/ gu/ sld6L s[i0f df]xg h};jfnnfO{ d+unaf/ uf]nL xfgL xTof u/]sf x'g\ . 6]u|fxf uflj;–@ l:yt cfkm\g} lgjf;df al;/x]sf avt h};jfnnfO{ ^÷& hgfsf] ;d"xdf /x]sf xltof/wf/L hTyfn] ckx/0f u/L nu]/ nfnjs}of gbLsf] au/df uf]nL xfgL xTof u/]sf] ;dfrf/df hgfOPsf] 5 . df]rf{sf /f}tx6 cWoIf cho ofbjsf] xTofdf h};jfnsf] ;+nUgtf /x]sf] cf/f]kdf h};jfnsf] xTof ul/Psf] df]rf{sf ;}Go sdf08/ ceon] ;+rf/sdL{nfO{ hfgsf/L u/fPsf 5g\ .
o;}aLr l;/fxsf lzIfs l;sGb/ ofbjnfO{ c1ft ;d"xn] lxhf] a'waf/ ckx/0f u/]sf] 5 . :yfgLojf;Lx¿n] Hjfnfl;+xsf sfo{stf{n] ckx/0f u/]sf] bfjL u/]sf 5g\ eg] Hjfnfl;+xn] lghnfO{ ckx/0f gu/]sf] :ki6Ls/0f lbPsf 5g\ .
lguddf s/f]8f}+ n]gb]g
sf7df8f}+ . zfxL g]kfn jfo';]jf lgudnfO{ …zfxLÚ zAb x6fP/ g]kfn jfo';]jf lgud gfdf+s/0f ul/Pkl5 klg Toxf“ x'g] u/]sf e|i6frf/sf >[+vnfdf sld cfPsf] 5}g . gfdsf cufl8 /x]sf] …zfxLÚ zAbn] geP/ lgud leqsf] e|i6 Joj:yfkg / Tof] Joj:yfkgnfO{ 3'dfpg] d'n'ssf] /fhgLlts ;+/rgf g} e|i6frf/sf] hggL /x]sf] 5 eGg] s'/f klg oxf“af6 k'li6 x'G5 . ljutsfndf lul/hfk|;fb sf]O/fnfsf gfdaf6 ePsf …wldhf sf08Ú / …nfp8f sf08Ú x'“b} Pdfn]sf gfdaf6 ePsf] …rfOgf ;fpy j]:6 Po/ ef8f sf08Ú / dfn]sf gfdaf6 ePsf] …r]h Po/ sf08Ú h:tf rlr{t sf08x¿n] 3fOt] agfOb} cfPsf] /fli6«o Wjhfafxs of] lguddf km]l/ csf]{ sf08sf] tof/L eO/x]sf] 5 . lgudsf] af]8{n] ckf/bzL{ ¿kdf :k]lgz sDkgL cfOa]l/ofnfO{ ljdfgsf] Ol~hgdd{t ug]{ 7]Ssf lbg tof/L ul//x]s} a]nf lgudsf] sfg'g zfvf / clVtof/ b'¿kof]u cg';Gwfg cfof]un] ;d]t lgudnfO{ k'gM 6]08/ cfx\jfg u/L 7]Ssf lbg ;'emfj / lgb]{zg lbPsf 5g . t/ klg s/f]8f}+sf] n]gb]gaf6 k'gM 6]08/ gu/L cfOa]l/ofnfO{ g} 7]Ssf lbg] sf]lz; eO/x]sf] lgud ;"qn] hfgsf/L u/fPsf] 5 . lgudsf] Ol~hlgol/ª ljefusf lgb]{zs k"0f{jL/ l;+x s+zfsf/ / :k]lgz sDkgL cfOa]l/ofsf] g]kfnL Ph]06aLr s/f]8f}+sf] n]gb]g eO{ Ol~hgdd{t 7]Ssf lbg]÷lng] ;Demf}tf ePsf] ;dfrf/ lgud ;|f]tn] lbPsf] 5 .
hLPd ydf}tL ug{ bf}8w"k
sf7df8f}+ . s[lif ljsf; a}+sdf dxfk|jGws km]g]{ rrf{ Jofks e}/x]sf] a]nf xfn axfnjfnf dxfk|jGws of]u]Zj/ kGtn] cfkm\gf] ydf}tLsf nflu x/]s xys08f ckgfpg yfn]sf] va/ hgwf/0ffnfO{ k|fKt ePsf] 5 . k|fKt va/ cg';f/ kGtn] gub ? @% nfv;Dd vr{ u/]/} eP klg cfkm" ydf}tL x'g] s;/t u/]sf 5g\ . kGtn] of] sfdsf nflu Jofkf/L
sdf{ 3n] / zfxL zf;gsfndf s[=lj=a}+s ;+rfnssf] lhDd]jf/L kfPsf / xfn nf]stGqdf klg ;f]xL lhDd]jf/Lsf] /;:jfbg ug{ kfO/x]sf /fh]Gb| zfxnfO{ k|of]u u/]sf 5g\ . cy{dGqL 8f= /fdz/0f dxtsf] lj|kms];df @% nfv k'¥ofpg] k|of; ;kmn ePdf kGtsf] ydf}tL kSsf x'g] bfjL ;dfrf/ ;|f]tn] u/]sf] 5 .
jfO{;LPnn] cfuf] nufof]
;'v]{t . sf7df8f}+df a}+s 7unfO{ kqmfp u/L ljjfbdf d'l5Psf] jfO{;LPnsf ;+lbUw sfo{stf{n] ;'v]{tdf hg;fwf/0fnfO{ cft+lst kfg]{ u/]sf] ;dfrf/ k|fKt ePsf] 5 . jfO{;LPnsf gfddf ;j{;fwf/0f hgtfnfO{ t;f{pg], wDSofpg], ckx/0f ug]{ / 3/df cfuf] emf]:g] h:tf cft+ssf/L ultljlwnfO{ klg Jofks agfO{Psf] 5 . of] qmddf /fli6«o hgzlQm kf6L{sf lhNnf ;b:o s0f{axfb'/ zfxLsf] bz/yk'/ uf=lj=;= ^ l:yt 3/df cfuf] nufP/ …zfxL kl/jf/nfO{ lj:yflkt t'Nofpg]Ú gfddf 7"nf] cfly{s Iflt klg k'¥ofOPsf] 5 . ;f]xL 7fp“df dfcf]jfbLsf] ^ g+= lj|u]8 /x]sfn] :yfgLo hgtf 8/n] af]Ng g;Sg] cj:yfdf 5g\ . lj|u]8sf] cf8df jfO{;LPnsf] Hofblt ePsf] :yfgLojf;Lx¿sf] u'gf;f] /x]sf] 5 .
uf]kdf cf]d zdf{
sf7df8f}+ . wflbª vfN6]–$ sf kqsf/ cf]d zdf{nfO{ uf]/vfkq ;+:yfgsf] sfo{sf/L cWoIf kbdf a9Ldf b'O{ jif{sf nflu lgo'Qm ul/Psf] ;"rgf tyf dGqfnon] hgfPsf] 5 . gjlgo'Qm sfo{sf/L cWoIf zdf{n] kb axfnL u/]sf] cj;/df ;+:yfgsf ljefuLo k|d'vx¿n] :jfut u/] . @)$& b]lv …of]hgf ;fKtflxsÚ af6 kqsfl/tf z'? u/]sf zdf{n] kb axfnLsf
qmddf cl:yk~h/sf ¿kdf dfq b]lvg] uf]/vfkq ;+:yfgnfO{ k'ghL{jg lbg}kg]{ k|lta4tf hfx]/ u/] . zdf{n] ;+:yfgsf k|sfzgx¿ cu|ufdL kl/jt{g ug]{ ljrf/nfO{ ;+:yfut ug{ s]Gb|Lt x'g'kg]{df hf]8 lb+b} cfk"m kbdf /x“bf;Dd ;+:yfgsf] clxt x'g] s'g} sfd gug]{ k|lta4tf klg JoQm u/] .
u}/dw];Lsf hUuf sAhf
af/f . hgtflGqs t/fO{ d'lQmdf]rf{ -uf]Ot / Hjfnfl;+x_ ;d"xn] ut;ftf u}/ dw];Lsf] hUuf ;lxt df]6/;fOsn sAhf u/]sf 5g\ . Hjfnfl;+xsf] g]t[Tjdf vl6Psf] 6f]nLn] ef]8fxf dl6cjf{–( df bz lj3f hUuf sAhf u/]sf] 5 . pQm hUUff sf7df8f}+ lgjf;L ;'/]Gb| ljqmd /f0ffsf] ePsf] a'lemPsf] 5 . hgtflGqs uf]Ot;d"xsf sfo{stf{n] sn}of–$ sf lgd{n vgfnsf] gf @ k %*(& gDa/sf] df]6/;fOsn / ( xhf/ * ;o gub ¿k}of“ n'6]/ nu]sf 5g\ .
To;}u/L hgtflGqs t/fO{ d'lQmdf]rf{ -Hjfnfl;+x_ n] g]sf ;+;bLo bnsf d'Vo ;r]ts cfgGbk|;fb 9'+ufgf / pxf“sf gft]bf/sf hUuf sAhf u/L em08f uf8]sf] g]kfnL sf+u|];n] hgfPsf] 5 . To:t} df]rf{n] kf6L{ sfo{stf{ x]/Daaxfb'/ yfkfsf] o1e"ld uflj;df /x]sf] hUuf, g]kfn ls;fg ;+3sf s]Gb|Lo ;b:o eutaxfb'/ nfdf, s]bf/ l;+xnufotsf sfo{stf{sf] ls;fgk'/ 6f]nsf hUuf;d]t sAhf u/]sf] kLl8tn] hgfPsf 5g\ . To:t} hgtflGqs t/fO{ d'lQmdf]rf{ -Hjfnf_ sf ;}Go sdf08/ ceosf] g]t[Tjdf uPsf] df]rf{sf sfo{stf{n] ;f]g/lgof uflj;sf k"j{cWoIf Pjd\ Pdfn] sfo{stf{ /fdPsjfn /fo ofbjsf] j8f g+= @ l:yt !% lj3f hUuf sAhf u/L em08f uf8]sf] 5 . ul/a, c;xfo / dhb'/nfO{ zf]if0f u/]sf] cf/f]kdf ofbjsf] hUuf sAhf ul/Psf] hfgsf/L lb+b} ;}Go sdf08/ ceon] hUufwgLnfO{ hUuf ljqmL ljt/0f tyf vghf]t ug{ k|ltaGw nufPsf] 6]lnkmf]gdfkm{t hfgsf/L lbg'eof] .
Pdfn]x¿ dfcf]jfbLdf
lrtjg . b'O{dlxgf;Dd ;~rfng x'g] u/L ut cfOtaf/b]lv lrtjgsf] nf]y/df ;'? ePsf] g]skf -dfcf]jfbL_ sf] hg;DaGw ;'b[9 tyf ;+u7g lj:tf/ cleofgsf] pb\3f6g ;df/f]xdf g]skf
-Pdfn]_ lrtjgsf ljleGg txsf rf/;o hgf sfo{stf{ g]skf -dfcf]jfbL_ kf6L{df k|j]z u/]sf 5g\ . o;}u/L bfª lhNnfsf ljleGg kf6L{df cfa4 ^% hgf dlxnfn] cfkm"x¿ g]skf -dfcf]jfbL_ sf] elugL ;+u7g clvn dlxnf ;+3 -qmflGtsf/L_ df k|j]z u/]sf] hgfPsf 5g\ . gjk|j]zLx¿nfO{ cla/ nufP/ kf6L{df :jfut ul/Psf] lyof] . pQm cleofg cGtu{t hg;ef, cGtlqm{of, ;f+:s[lts sfo{qmd, h'n';, jfnk]lG6ª, kf]:6l/ª, uf]i7L, ;fj{hlgs ;'g'jfO{, emfsL sfo{qmd cflb ;+rfng ul/g] hgfPsf] lyof] .
dgdfofn] :j0f{ lhltg\
sf7df8f}+ . k|yd clw/fHoJofkL k'?if tyf dlxnf tf}n;d"x km'n sG6\ofS6 s/f“t] k|ltof]lutfdf dlxnftkm{sf] Psdfq k|ltikwf{df hfjnfv]n 8f]hLsL dgdfof nfdfn] :j0f{ kbs lht]sL 5g\ . %% s]hL d'lgsf] kmfOgndf h8La'6L 8f]hf]sL nfh]g z]kf{nfO{ k/flht u/L nfdfn] pQm :j0f{ lht]sL x'g\ . ynL 8f]hf]sL ;'idf nfdfnfO{ k/fhLt u/L Ujfsf]{ 8f]hf]sL Hof]lt tfdfª t[tLo ePsL 5g\ . Ujfsf]{ Sof]s'l;g s/f“t] pk8f]hf]sf] cfof]hgfdf ;DkGg k|ltof]lutfsf] k'?if $% s]hL d'gLsf] k|lt:kwf{df hfjnfv]nsf g/]z dxh{gn] ynL 8f]hf]sf nId0f tfdfªnfO{ x/fP/ :j0f{ xft kf/]sf 5g\ .
P06fsf] rf}yf] jflif{sf]T;j
sf7df8f}+ . clvn g]kfn t]SjfGbf] ;+3 -PG6f_ n] ut;ftf /fhwfgLdf rf}yf] jflif{sf]T;j dgfPsf] 5 . ;+3n] jflif{sf]T;jsf] cj;/df kz'klt If]ql:yt k~rb]jn a[4f>ddf /x]sf @ ;o @% hgf a[4a[4fnfO{ b"w / lj:s'6 VjfPsf] lyof] . sfo{qmdsf] g]t[Tj PG6fsf s]Gb|Lo ;b:o tyf k|lzIfsx¿ clgn >]i7, 6LsfbQ bfxfn, kbd /fgf, s[i0f u'?ª, gljg Gof}kfg], dGh' ;]9fO“, ld/f b]pjf, l/gf /fO{, slj/fh g]uL, cGhgf If]qL / cho tfdfªn] u/]sf lyP . sfo{qmddf cGt/f{li6«o /]k|mL tyf P06fsf dxf;lrj cg'ofh uf}tdn] v]ns'bsf ;fy} ;dfh ;]jfdf v]nf8Lx¿ nfUg'kg]{ hgfPsf lyP .
/fv]kdf ;?jf cleofg
sf7df8f}+ . /fli6«o v]ns'b kl/ifb\ -/fv]k_ sf ! ;o %@ sd{rf/Lsf] ;?jf ul/Psf] 5 . ;?jf ePsf @$ sd{rf/Ln] ut cfOtaf/ ;?jf kq a'em]sf 5g\ . ;?jf ul/Psf sd{rf/Lx¿df 8]d a:g]tnfO{ v]ns'b k|lti7fgsf] k|d'vaf6 sd{rf/L k|zf;g k|d'vdf NofOPsf] 5 . ;fdfGo k|zf;gsf /fh]Gb| a:g]tnfO{ dWodf~rn v]ns'b ljsf; ;ldlt jL/u+hsf] k|d'vdf ;?jf ul/Psf] 5 . k|rf/ k|;f/ k|d'v ;'wL/ kf]v/]nnfO{ sf7df8f}+ v]ns'b ljsf; ;ldltdf ;?jf ul/Psf] 5 . pgsf] :yfgdf s'naxfb'/ yfkfnfO{ NofOPsf] 5 .
a'l4rfnaf6 /fhLgfdf
sf7df8f}+ . g]kfn a'l4rfn ;+3sf cf7 kbflwsf/Ln] ;+3sf] g]t[Tj ju{ gof“ ;f]rsf ;fy cufl8 ga9]sf] atfp“b} /fhLgfdf lbPsf 5g\ . /fhLgfdf lbg]df jl/i7 pkfWoIf kb\daxfb'/ >]i7, pkfWoIf k|sfz l;hfklt, dxf;lrj ejfgL lnDa", ;lrj ljb'/ uf}td, jl/i7 ;b:o lx/faxfb'/ :yflkt / ;b:ox¿ a'l4axfb'/ g]kfnL, ;'zLn >]i7 / /fh]Gb|k|;fb l/hfn /x]sf 5g\ .
rf}sL k'g:yf{kgfdf cj/f]w
dx]Gb|gu/ . jfO{;LPnsf sfo{stf{n] a}t8Lsf] k'rf}{8Lxf6f rf}sL :yfkgf ug{ glbPsf] ;dfrf/df hgfOPsf] 5 . oxL h]7 !^ ut] dfcf]jfbL ;lxt ;j{bnLo a}7s a;L rf}sL k'g:yf{kgf ug]{ ;xdlt ePsf] / ;xdlt cg'¿kg} ut;ftf rf}sL :yfkgfy{ k'rf}{8L k'u]sf k|x/L 6f]nLnfO{ cj/f]w u/]kl5 b'a}kIf aLr em8k ePsf] lyof] . em8kdf % k|x/L 3fOt] ePsf lyP .
ckx/0f ul/bf k|x/L /ldt]
gjnk/f;L . ef/tLo cw{;}lgs an -P;P;jL_ n] abf}nL uflj;–* a;}ofsf s}nfzl;+x s'dL{nfO{ ckx/0f u/]sf] :yfgLo jfl;Gbfx¿n] hgfPsf 5g\ . ;fbf kf];fsdf ;ft÷cf7hgfsf] ;+Vofdf cfPsf tL ;}lgsn] ckx/0f u/]/ nUbf g]kfn k|x/L /ldt] ag]/ x]l//x]sf] k|TIfbzL{n] hgfP .
:d/0fLo 5, P;P;jLn] g]kfnL e"efudf k|j]z u/L w]/} klxn]b]lv g]kfnL hgtfnfO{ b'Mv lb+b} cfO/x]sf] 5 . t/ g]kfn ;/sf/n] o; ljifodf ;/f]sf/ /fv]sf] kfOb}g .
ef/tLo k|x/L g]kfndf kqmfp
lj/f6gu/ . ef/tsf] lbNnLaf6 Ps o'jtL;“u ljx] u/L df]/ª cfPsf ;Gtf]if dfnfsf/sf] vf]hLdf xltof/;lxt cfPsf tLg hgf ef/tLo k|x/L, g]kfndf kqmfp k/]sf 5g\ .
lbNnLsf] sNof0fk'/L k'ln; :6]zgsf ;O{ cf]d l;+x, x]8 sG;6]jn /fhjL/ l;+x / sG;6]jn ;'jf; rGbn] cGt/f{li6«o ;Ldf;DaGwL pNn+3g u/]sfn] pgLx¿nfO{ g]kfn k|x/Ln] kqmfp u/L ef/tLo /fhb"tfjf;sf] lhDdf nufOlbPsf] / sf/afxLsf nflu cg'/f]w ul/Psf] 5 .
xTofsf] cleof]udf kqmfp
kf]v/f . k|x/Ln] kf]v/f # gbLk'/sf $) jifL{o Aof; -a§'_ l3ld/]sf] xTofdf ;+nUg ePsf] cf/f]kdf rf/hgfnfO{ sf7df8f}+df kqmfp u/]sf] 5 . kqmfp kg]{df km"naf/L !! sf !( jifL{o wgs'df/ k'hf{, !* jifL{o v]d k'g, e}/a6f]nsf !( jifL{o lg/fhg a8fufdL / lhtaxfb'/ k'g /x]sf 5g\ .
;|i6fx¿ ;Ddflgt
sfe|] . hgdt k|sfz;gn] ;flxlTos If]qdf of]ubfg k'¥ofpg] * hgf ;|i6fnfO{ jg]kfdf ;Ddfg u/]sf] 5 . pQm k|sfzgn] cfkm\gf] @$ cf}+ jflif{sf]T;j sfo{qmddf tL ;|i6fx¿nfO{ ;Ddfg u/]sf] xf] . ;Ddflgt ;|i6fx¿df sf7df8f}+sf jl/i7 ;flxTosf/ s[i0frGb| l;+x k|wfg, bfªsf gf/fo0fk|;fb zdf{, sf7df8f}+sf 8f= dfwjk|;fb kf]v|]n, gjnk/f;Lsf s[i0fb]jL zdf{ >]i7, df]/ªsf clgn kf}8]n, rf]ef/sL leIf'0fL 8f= cgf]hf, nlntk'/sf afa'/fh Bfnf / sfe|]sf df]xg >]i7 /x]sf 5g\ .
;flxTosf/ df]xg l;6f}nfsf] ;efltTjdf ;DkGg pQm sfo{qmddf jl/i7 ;flxTosf/ Zofdk|;fb zdf{, hgdt k|sfzgsf df]xg b'jfn / ;flxTosf/ xl/ dGh'>Ln] ;flxTosf af/]df k|sfz kf/]sf lyP .
dfn] / ;+o'QmaLr h'xf/L
sf7df8f}+ . b'O{ sDo'lgi6 tLg lr/f eGg] sygnfO{ k'li6 ub}{ cfkm"nfO{ ax'bnLo hgjfbsf ;dy{s eGg kl5 gkg]{ Pdfn] g]tfx¿ aLr h'g 9+usf] c:j:y k|lt:kwf{ 5tf5'Nn eO/x]sf] 5, ;femf jfd36sx¿df klg ToxL /f]u b]vfk/]sf] 5 . ljz]ifu/L clxn] g]skf -dfn]_, g]skf -;+o'Qm_ / dfn]df s]Gb| aLr ag]sf] jfddf]rf{df l5gfemD6L z'? ePsf] 5 .
k|To]s ^ dlxgfdf jfddf]rf{sf] cWoIf kb x:tfGt/0f x'g' kg]{df ;LkL d}gfnLn] ;f] kb xTofPsf] cf/f]k ;+o'Qmsf] /x]sf] 5 eg] g]skf -dfn]_ sf lgldQ dxf;lrj hutaxfb'/ af]u6Ln] eg] a}7sdf ;+o'Qmsf k|ltlglw pkl:ylt gePsfn] x:tfGt/0fdf l9nfO{ ePsf] hgfpg' ePsf] 5 .
;+o'Qmn] d}gfnLnfO{ :j3f]lift cWoIf eg]sf] 5 eg] dfn]n] k|ltjfb ub}{ ;LkL g} a}wflgs cWoIf /x]sf] :jLsf/ u/]sf] 5 . ;+o'Qmn] ;LkL d}gfnLn] xfn} cf7 bnsf] a}7sdf hgfPsf] ;xdltnfO{ klg r'gf}tL lb+b} ;+ljwfg;ef ;+zf]wg u/L ;+;baf6} u0ftGq 3f]if0ff ug]{ k|fjwfg yKg dfq u/]sf] 5 .
pkTosf qmflGtsf/L kqsf/ Ao"/f] u7g
sf7df8f}+ . qmflGtsf/L kqsf/ ;+3 g]kfn pkTosf Jo"/f]sf] /fhwfgLdf ;DkGg e]nfn] !( ;b:oLo qmflGtsf/L kqsf/ ;+3 pkTosf IfqLo Jo"/f] u7g u/]sf] 5 . h;df ;+of]hs an/fd yfkf, ;x;+of]hs ¿Kf dxh{g, Jo"/f]df czf]s ;'j]bL, /fhsfhL dxh{g, v]d yklnof, lbg]z >]i7, lbks vgfn, s'df/ /fpt, s[i0f s];L, ?b| g]kfnL, afns[i0f >]i7, ;/:jtL vgfn / hLjg yfkf ;b:o /xg' ePsf] 5 .
sfo{qmddf jl/i7 kqsf/ zlQm nD;fn, ;+rf/dGqLsf ;Nnfxsf/ dx]Zj/ bfxfn, dxf;lrj cf]d zdf{ / pkfWoIf uf]ljGb cfrfo{n] cf–cfkm\gf] wf/0ff k|:t't ug'{ePsf] lyof] .
Jofkfl/s 6f]nL rLg k|:yfg
sf7df8f}+ . g]kfn pBf]u jfl0fHo;+3sf] ;lqmotfdf rLgsf] slGdª ;x/df cfof]hgf x'g nfu]sf] !% cf}+ qml;ª d]nfdf efu lng Ps Jofkfl/s 6f]nL ;+3sf ;b:o k~r/Tg zfSosf] g]t[Tjdf To;kmt{ k:yfg u/]sf] 5 . d]nf h'g ^ b]lv !) ;Dd x'g] hgfOPsf] 5 . d]nfdf $) b]zsf % xhf/ Jofkf/Lx¿n] efulng] cfof]hsx¿n] hgfPsf 5g\ . ;+3n] d]nfaf6 g]kfnL x:tsnf lgof{{tdf a[l4 x'g] hgfPsf] 5 .
sf]l/of k7fpg] af6f] v'Nof]
sf7df8f}+ . j}b]lzs /f]huf/sf nflu sf]l/ofdf sfdbf/ k7fpg] ljifodf k6sk6s ljjfb pTkGg ePklg clxn]sf] cGtl/d ;/sf/n] To;nfO{ ;fy{s t'NofPsf] 5 . ut;ftf bf];|f] k6s a;]sf] dGqLkl/ifb\sf] a}7sn] j}b]lzs /f]huf/ P]g, @)$@ nfO{ ;+zf]wg ug]{ ljw]os kfl/t u/]kl5 pQm af6f] v'nf ePsf] xf] . pQm ljw]os kfl/t ePkl5 ;/sf/n] g} j}b]lzs /f]huf/Lsf nflu sfdbf/ k7fpg] af6f] v'nf ePsf] 5 . h]7 leq} % xhf/ sfdbf/ k7fpg] ;DaGwdf blIf0f sf]l/of / g]kfn ;/sf/ aLr ;Demf}tf ug]{ tof/L eO/x]sf] yfxf ePsf] 5 .
;"o{ g]kfn k'/:s[t
sf7df8f}+ . g]kfn pBf]u jfl0fHo dxf;+3åf/f cfof]lht ;fwf/0f ;efdf dxf;+3n] k|bfg ug]{ …g]pjf dxf;+3 ;jf]{Ts[i6 k'/:sf/Ú o; jif{ ;"o{ g]kfn k|flnnfO{ k|bfg ul/Psf] 5 . ;'o{ g]kfnsf tkm{af6 xif{dfwj w/n] pQm k'/:sf/ Joj:yflksf ;+;bsf ;efd'v ;'jf; g]Djfªaf6 u|x0f ug'{ePsf] lyof] . pQm cj;/df ljleGg ljwfdf glan a}+s lnld6]8, o'lglne/ lnld6]8, g]kfn kmdf{:o"l6sn Nofa k|fln, x'nf; jfo/ OG8lG6«h k|fln / g]kfn k]k/ k|f]8S6\;nfO{ ;Ddfg ul/Psf] 5 . g]kfn x:tsnf pBf]u dxf;+3nufot !$ j6f lhNnf pBf]u jfl0fHo ;+3 / lå/fli6«o pBf]u jfl0fHo ;+3nfO{ klg ;Ddfg ul/Psf] 5 .
x'G8fO{df ;fd;'ª Pn;L8L
sf7df8f}+ . x'G8fO{sf ;jf/L;fwfgsf] g]kfnl:yt cflwsfl/s ljt/s PEsf] OG6/g]zgn k|fln tyf x'G8fO{sf] sf7df8f}+l:yt cflwsfl/s ljqm]tf bLknIdL OG6/slG6g]G6n k|flnn] /fhwfgLdf x'G8fO{ ;fG6«f] lhª sf/sf] ;+o'Qm ljqmL ;'? u/]sf] 5 . o; of]hgfdf ;Lldt cjlwsf nflu ca x/]s ;fG6«f] lhª sf/sf] vl/bljqmLdf ;fd;'ª Pn;L8L 6]lnlehg lgMz'Ns ljt/0f ul/g] ePsf] 5 . To;}u/L uf8Ldf tLgjif]{ jf #^ xhf/ lsnf]ld6/sf] jf/]G6Lsf ;fy} tLg jif{ lgMz'Ns ;le{l;ª pknAw ePsf] PEsf] tyf bLknIdLåf/f hf/L lj1lKtdf pNn]v 5 .
lkkN; SofDk;;DaGwL ;dfrf/sf] v08g
@)^$ h]i7 !& ut]sf] …hgwf/0ffÚ jif{ !^ cÍ & df k|sflzt …lkkN; SofDk;df nf]stGqsf] pkxf;Ú zLif{ssf] ;dfrf/k|lt lkkN; SofDk;sf xfdL ;Dk"0f{ sd{rf/Lsf] uDeL/ Wofgfsif{0f ePsf] 5 . pQm ;dfrf/df SofDk; k|zf;g vf;u/L SofDk; k|d'vaf6 clgoldttf / dgk/LtGq eO/x]sf] 5, gftfjfb / s[kfjfbsf] cg]k]lIFt rnv]n a9]sf] 5 . sd{rf/L / lzIfsaLr e]befjk"0f{ Jojxf/ x'“b} cfPsf] 5 eGg] h:tf lgtfGt skf]nslNkt s'/f sy]/ sd{rf/Lsf gfddf k|sflzt ul/Psf] e|fds ;dfrf/k|lt xfdL SofDk;sf ;Dk"0f{ sd{rf/L v]b k|s6 ub{5f}+ . ;fy} o;nfO{ SofDk;sf lzIfs, sd{rf/L, k|zf;g / ;+rfns ;ldltaLr :yfkgfsfnb]lv sfod /xb} cfPsf] kf/:kl/s ;dembf/L / ;f}xfb|{k"0f{ ;DaGwnfO{ k|b"lift t'Nofpg] b'Zr]i6f / SofDk;nfO{ xflg gf]S;fgL k'¥ofpg] b'ik|of;dsf ¿kdf xfdLn] lnPsf 5f}+ .
jt{dfg nf]stflGqs v'nf jftfj/0fdf klg 5ßgfd lhDd]jf/ JolQm ;d"x / ;+:yfsf] abgfd x'g] u/L o; k|sf/sf] ;dfrf/ k|]lift x'g'af6 klg o;df s] slt jf:tljstf 5 eGg] :ki6 a'em\g ;lsG5 . o:tf] skf]nslNkt e|fds ;dfrf/ k|jfx ug{df SofDk;df k|j]z ug{] cj;/ gkfpg] s'g} c;Gt'i6 JolQmsf] xft klg x'g ;S5 eGg] xfdLn] 7fg]sf 5f+} .
– lkkN; SofDk;sf ;Dk"0f{ sd{rf/L
-o;sf ;fydf 5'§} k[i7df gfd pNn]v gePsf #) hgfsf] b:tvt klg ;dfj]z 5 . of] v08g k|fKt ePsf] bf];|f] lbg lkkN; SofDk; ;DaGwdf k|fKt x'g cfPsf] tLg k[i7 nfdf] ljj/0f lgDg adf]lhd 5–;Dkfbs_
lkkN; SofDk;;DaGwL yk tYox¿
@)^$ h]7 !& ut] ;fKtflxs hgwf/0ffdf k|sflzt …lkkN;df nf]stGqsf] pkxf;Ú ;dfrf/ lgtfGt ;To, tYok/s / ljut @% jif{b]lv xfn;Dd x'“b} cfO/x]sf] lkkN; SofDk;sf] Joj:yfkgsf] HjnGt pbfx/0f xf] .
pQm ;dfrf/ k|sflzt eP kZrft lkkN;sf SofDk; k|d'v d+unbf; k|wfgfË / n]vfkfn lbg]z k|wfgfËn] cfkm\gf] lg/+s'ztGqsf] kbf{kmf; / sd{rf/Ldfly ul/Psf] kIfkftsf] /x:o vf]lng] qf;n] ;Dk"0f{ lkl8t sd{rf/Lx¿nfO{ ;f] ;dfrf/sf] v08g k|sflzt ug{sf] lglDt afWo agfO{ hj/h:tL x:tfIf/ ;+sng u/]sf 5g\ . o;sf] nflu hgwf/0ffnfO{ ;d]t bjfj lbg] kIfdf pgLx¿ nfuLk/]sf 5g\ .
jf:tjdf pQm ;dfrf/ ;To ePtf klg oxf“sf sltko sd{rf/L hfuL/ hfg] 8/n] x:tfIf/ ug{ afWo 5g\ . ljut @% jif{b]lv o; SofDk;df lagf of]Uotf xhf/f}+ ?lkof“sf] tna vfg] / k'/fgf] sd{rf/Lsf] laNnf nufP/ lbgsf] b'O{ tLg 3G6f sfd u/]sf] e/df ? cf7 xhf/b]lv c7f/ xhf/;Dd tna yfKg] sd{rf/Lsf] cTolws ;+Vofn] ubf{ oxf“sf] cfly{s cj:yf cToGt gfh's x'“b} uO/x]sf] 5 . ;fdfGo n]vk9 / SofDk; k|d'vsf] rfs8L u/]sf] e/df df]6f]] tna vfg] sd{rf/Lsf] ;+Vof cTolws /x]sf] o; SofDk;df k|zf;g k|d'v, n]vfkfn, k/LIff zfvf, lkm sfpG6/h:tf k|d'v :yfgx¿df ;d]t SofDk; k|d'vsf] gftf kg{] JolQmx¿n] xfnLd'xfnL ul//x]sf 5g\ . b'O{ 3G6fsf] sfdnfO{ cGo lbg yftL /fv]/ zlgjf/ cf]e/6fOdsf] k};f c;'n]/ SofDk;sf] cfly{s ;|f]tnfO{ 8fdf8f]n kfg{] sfddf oL zfvfsf JolQmx¿ jiff{}b]lv dl/d]6]/ nfuLk/]sf 5g\ .
d'n'sdf nf]stGq cfPsf] Ps jif{ ljlt;Sbf klg o; SofDk;sf SofDk; k|d'vsf] lg/+s'ztGq eg] 6;sf] d; ePsf] 5}g . oxf“ sd{rf/Lsf] ldl6ª x'g g;s]sf] jiff}{ eO;s]sf] 5 . sd{rf/Lsf] cfjfh, dfu / Pstf SofDk; k|d'vn] slxNo} s'g} xfntdf ;'Gb}gg\ . /fhb/jf/sf] lgs6 /x]sf ^* jifL{o j[4 SofDk; k|d'v cf“vf t b]Vb}gg\ g} pgsf] lbdfun] ;d]t SofDk; tyf sd{rf/Lsf] lxtsf] lglDt s'g} sfo{ ug{ ;Sb}g . :6f]/lsk/ nIdLaxfb'/ dxh{g, n]vfkfn lbg]z k|wfgfË / k|zf;g k|d'v ch'{gaxfb'/ >]i7sf] ;Nnfx ;'emfj / lgb{]zgdf dfq of] SofDk; rln/x]sf] 5 . cfkm\gf] gftf kg{] JolQmnfO{ pRr tna / eQfsf] Joj:yf ug{] / cfkm\gf] JolQmut :jfy{ dfq x]g]{ ckf/bzL{ n]vfsf] /fhf g} ePsf 5g\ n]vfkfn lbg]z . oL ;a} cJojl:yt / c;Gt'i6 sd{rf/L Joj:yfkg x]g{] km';{b SofDk; k|d'vnfO{ 5}g . slxn] /fhb/jf/ t slxn] k~rfË lg0ff{os ;ldltsf] j}7sdf wfpb}df pgsf] ;do ljTg] u5{ .
sd{rf/L kLl8t / c;Gt'i6 eP klg pgLx¿ o'lgogdf ;fd]n x'g rfxb}gg\ . cfkm\gf] z}lIfs cof]Uotf / xhf/f}+ ?lkof“sf] tna vfg c;Ifd ePsf] sf/0fn] ubf{ pgLx¿ o'lgog agfpg grfxg] / clwsf+z sd{rf/L;“u lgo'lQm kq gePsf]n] klg of] ;d:of ePsf] xf] .
s'g} klg ;+3 ;+:yf jf sfof{nosf] Joj:yfkg kIf ;jn / ;IFd ePdf dfq l6Sg ;S5 t/ oxf“ To;sf] l7s ljkl/t Joj:yfkg kIF sdhf]/ / nfk/afx ePsf]n] slxn] ljBfyL{sf] k|j]zkq x/fpg], slxn] k/LIFf kmf/fdsf] z'Nsdf lsrnf], slxn] n]vfdf nfvf}+sf] 3f]6fnf / slxn] k|Zgkq cfp6 x'g] h:tf cg}lts / u}/sfg'gL xTs08fx¿ jf/Dj/ dlRr/xbf klg o;k|lt g t lqe'jg ljZjljBfnosf] g} Wofg uPsf] 5 g t pRr dfWdlds lzIff kl/ifbsf] g} . oxf“ dgkl/tGqn] h/f uf8]sf] 5 . d'n'sdf nf]stflGqs u0ftGqsf] s'/f pl7/x]sf] ;dodf lkkN; SofDk;df lg/+s'ztfn] cem} 5f8]sf] 5}g . sd{rf/L o'lgog vf]Ng nfUbf ;Dk"0f{ sd{rf/LnfO{ sf/afxL ug{] / hflu/af6 lgsfnL lbg] wDsL lbg ;d]t kl5 gkg{] o:tf SofDk; k|d'vnfO{ lg/+s'ztfsf] k|lts afx]s c? s] ;+1f lbg ;lsG5 / <
o;/L SofDk;df lg/+s'ztfn] k/fsfi6f gf£bf / ckf/bzL{ n]vfkfn, gftfjfb s[kfjfbsf sf/0f SofDk; Joj:yfkg etfe'Ë x'“bf klg o;nfO{ sf/jfxL / 5fgljg ug{] s'g} ynf] gx'g', sd{rf/L o'lgog gaGg' g} o;sf] k|d'v sf/0f xf] . Ps kLl8t e"tk"j{ sd{rf/L atfp5g\ . cem} klg lkkN; SofDk;df nf]stGqsf] o;/L g} pkxf; e}/xg] xf] / cJojl:yt Joj:yfkg / n]vf kf/bzL{ gx'g] xf] eg] ljxfg b'O{3G6f SofDk;df cfP/ Pd=lj=P;sf] OGrfh{ ePs} e/df ? #& xhf/ tna vfg] nId0f df]xg Pj+ hf]zL / :6f]/ lsk/sf] kb / tLg3G6f sDKo'6/ rnfPsf] e/df ? !* xhf/ tna yfKg] nIdLaxfb'/ dxh{g h:tf zf]ifs JolQmx¿n] SofDk;nfO{ w/fzfoL kfg]{ dfq xf]Og cfufdL s]lx jif{leq SofDk;sf] u]6df ef]6] tfNrf nfUg] cjZodefjL 5 .
– ;Dk"0f{ kLl8t sd{rf/Lx¿, lkkN; SofDk;
-of] kqdf gfd / b:tvt 5}g– ;Dkfbs_
%% hgfnfO{ d'2f
sf7df8f}+ . hgtflGqs t/fO{ d'lQmdf]rf{sf cWoIf Hjfnfl;+x -gu]Gb| kf;jfg_ ;d]t u/L %% hgfnfO{ ljz]if cbfntn] !% lbgleq pkl:ylt x'g] u/L Dofb hf/L u/]]sf] 5 . cbfntsf cWoIf e"kWjh clwsf/L, ;b:oåo rf]n]Gb| zdz]/ ha/f / sf]dngfy zdf{sf] ;+o'Qm Ohnf;n] pQm cfb]z hf/L u/]sf] xf] .ut df3 @) ut] kTy/uf9f k|x/L rf}sLaf6 xltof/ n'6]sf] cf/f]kdf lhNnf ;/sf/L jlsnsf] sfof{no sf7df8f}+n] ut d+unaf/ pQm d'2f bfo/ u/]sf] xf] .
3/ eTsfOPsfx¿ cfGbf]lnt
sf7df8f}+ . dgx/f hUuf PsLs/0f cfof]hgfaf6 eTsfOPsf 3/x¿sf] Ifltk"lt{sf] dfu kLl8tkIfn] u/]sf 5g\ . dWok'/ l7dL gu/kflnsf !^ l:yt dgx/fkmf“6df $) 3/6x/f eTsfOPsf] hfgsf/L lb+b} sl/a tLg s/f]8 ?lkof“ a/fa/ gf]S;fgLsf] Ifltk"lt{ glbbf;Dd ;+3if{ ug]{ r]tfjgL lbOPsf] 5 . kLl8t kIfn] 3/ eTsfpg] qmddf ePsf] em8kdf 3fOt] ePsfx¿sf] lgMz'Ns pkrf/sf] dfu klg u/]sf 5g\ .
;8s dd{tdf @) s/f]8
sf7df8f}+ . sf7df8f}+ dxfgu/kflnsf leq /x]sf ! ;o ;8s dd{t ;Def/ ug]{ of]hgf agfOPsf] 5 . sf7df8f}+ dxfgu/kflnsfsf] ^) k|ltzt / :yfgLo pkef]Qmfsf] $) k|ltzt nufgLdf pQm ;8s dd{t ug{ yflnPsf] sfdkf ef}lts ljsf; tyf lgdf{0f ljefu cGtu{tsf] ;8s zfvfn] hfgsf/L u/fPsf] 5 . ;8s ;'wf/sf nflu rfn' cfjdf @) s/f]8 ?lkof“ 5'6\ofOPsf] hgfOPsf] 5 .
dGqL ofbjsf] u'gf;f]
sf7df8f}+ . jg tyf e";+/If0f dGqL dft[sf k|;fb ofbjn] dGqL eP/ klg hgtfsf] sfd ug{ gkfPsf] u'gf;f] ug'{ePsf] 5 . ;fKtflxs o'ub|i6fsf] k|yd jflif{sf]T;jsf cj;/df /fhwfgLdf ut;ftf cfof]lht …gof“ g]kfnsf] lgdf{0fdf ;+rf/dfWodsf] e"ldsfÚ ljifos 5nkmn sfo{qmddf dGqL ofbjn] pQm s'/f hgfpg' ePsf] xf] . ;f] cj;/df dGqL ofbjn] cfkm" …dGqL x'“ ls xf]OgÚ eGg] yfxf“ gkfPsf] ;d]t rrf{ ug'{eof] .
c:ktfnnfO{ dfcf]jfbLsf] rGbf
bdf}nL . hg:t/af6 lgdf{0fwLg cj:yfdf /x]sf] b'n]uf}8fl:yt ;]tLu+uf ;fd'bflos c:ktfnnfO{ dfcf]jfbLn] %) xhf/ ?lkof“ ;xof]u pknAw u/fPsf] 5 . af6f], 3f6f], k'nk'n];f lgdf{0fdf ;xof]u ub}{ hfg] ;f]r cfkm"x¿sf] ePsf] dfcf]jfbL g]tf P6dn] hfgsf/L u/fPsf 5g\ . dfcf]jfbLsf] o:tf] lqmofsnfkk|lt :yfgLo jfl;Gbfx¿n] v'zL JoQm u/]sf 5g\ .
df]l/cf6L{nfO{ g]kfn 5f8\g cfb]z
bf]nvf . cGtl/d Joj:yflksf ;+;bsf ljwfos ;'/]z cfn]du/n] cd]l/sL /fhb"t h]D; Pkm df]l/of6L{nfO{ cft+ssf/L ;/sf/ ePsf] g]kfndf a:g] s'g} clwsf/ gePsf] r]tfjgL lbPsf 5g\ . :d/0fLo 5, g]kfnsf nflu cd]l/sL /fhb"t df]l/of6L{n] s]xL ;do cl3 dfcf]jfbLnfO{ cfkm\gf] b]zn] cft+ssf/Lsf] ;"rLaf6 gx6fPsf] hgfPsf lyP . g]kfn /fli6«o a'l4hLjL ;+u7g bf]nvfsf] k|yd lhNnf ;Dd]ngnfO{ ;Daf]wg ubf{ ljwfos cfn]du/n] ;f]xL cfwf/df df]l/of6L{nfO{ g]kfn 5f]8\g r'gf}lt lbPsf x'g\ . sfo{qmddf dfcf]jfbLsf s]Gb|Lo ;Nnfxsf/ O{Zj/Lk|;fb bfxfn, bf]nvf OGrfh{ ljZj, ljwflosfx¿ b]jL v8\sf, eujlt k|wfg, bLkz+s/ rf}nfufO{, nId0f v8\sf / /ljGb| sfsL{n] cf–cfkm\gf] dGtJo JoQm u/]sf lyP eg] s'df/ sfsL{sf] ;efkltTjdf pQm sfo{qmd ;DkGg ePsf] lyof] .
cfdf 5f]/L g} af]S;Lsf] cf/f]kdf
/fhlj/fh . ;Kt/L u08f}n uflj;–% sL ljdnf b]jL / pgsL 5f]/L ldgfs'df/L -gfd kl/jt{g_ nfO{ :yfgLo jfl;Gbfn] af]S;Lsf] cf/f]kdf s'6lk6 u/]sf 5g\ . Psbh{gsf] ;+Vofdf cfPsf] Ps ;d"xn] s'6lk6 ug'{sf ;fy} nufPsf uxgf ;d]t n'6]/ nu]sf] kLl8t cfdf5f]/Ln] hgfPsf 5g\ . ;/bf/ bDktLsf ;GtfgnfO{ e"t nufO{lbP/ dfgl;s l:ylt lauf/]sf cf/f]k nufp“b} s'6]sf] kLl8tn] pNN]v u/]sf 5g\ .
d+l;/df r'gfj gx'g] b]pjfsf] bfjL
wgu9L . k|hftflGqs sf+u|];sf ;efklt z]/axfb'/ b]pjfn] cfufdL d+l;/ dlxgfdf klg ;+ljwfg;efsf] r'gfj x'gg;Sg] 7f]s'jf ug'{ePsf] 5 . ;'b"/klZrdsf] wgu9Ldf ut cfOtaf/ ;DkGg kqsf/ ;Dd]ngdf ;efklt b]pjfn] pQm s'/f atfpg'ePsf] xf] . sfo{qmddf ;efklt b]pjfn] kf6L{ Pstfdf k|d lul/hf k|;fb sf]O/fnfn] rf;f] glbPsf] cf/f]k nufpg' ePsf] 5 . sfo{qmddf cGo ljleGg JolQmx¿n] klg cf–cfkm\gf] wf/0ff k|:t't ug'{ePsf] lyof] .
jfO{;LPn h'jf tf; lj?4
afun'ª . afun'ª ahf/df tf; v]ln/x]sf ^ hgf o'jfnfO{ g]skf -dfcf]jfbL_ lgs6 jfO{;LPnsf sfo{stf{n] cfkm\gf] sAhfdf lnP/ ca cfO{Gbf gv]Ng] zt{df 5f8]sf] lnusf afun'ª gu/ sdf08 ;+of]hs cfefifn] hfgsf/L u/fPsf 5g\ . ;fdflhs ljs[ltsf ¿kdf /x]sf h'jftf;, nfu"cf}ifw b'Jo{;gL e]l6Pdf sf/afxL ug]{ r]tfjgL klg pgn] lbPsf 5g\ . o;}aLr jfO{;LPnn] xfn} afun'ªahf/sf] 9n tyf ;8s ;kmf ug]{ sfo{ klg ;DkGg u/]sf] 5 .
6fOu;{ sfo{stf{ kqmfp
/fhlj/fh . dw]; d'lQm 6fOu;{sf @ hgf sfo{stf{n] xltof/ b]vfO{ n'6kf6 dRrfpb} ul//x]sf a]nf ;Kt/Lsf] ¿kgu/sf jfl;Gbfx¿n] xltof/ ;lxt kqmfp u/L k|x/LnfO{ a'emfPsf 5g\ . kqmfp kg]{df ;Kt/Lsf] uf}O7L–* sf s]bf/ ;bf / 7]lnof–# sf jdaxfb'/ zfx /x]sf 5g\ . ¿kgu/–* sf cf“k Jofkf/L cqmd cnLnfO{ xltof/ b]vfp“b} /sd dflu/x]sf a]nf cnL lrRrfP kl5 hDdf ePsf ufp“n]x¿n} tL b'a}nfO{ kqmfp u/]sf lyP .
/QmrGbgsf] v]tL z'?
bdf}nL . Aof; gu/kflnsf–& a]gLkf6gsf s]aL u'?ªn] utjif{b]lv /QmrGbgsf] v]tL z'? u/]sf 5g\ . sf“s8le§f, l;lSsd / e'6fgaf6 ^) j6f lj?jf NofP/ v]tL u/]sf] s[ifs u'?ªn] hgfPsf 5g\ . s[ifs u'?ªn] k|lt lj?jf %) ?lkof“df lsg]/ NofPsf] bfjL u/]sf 5g\ . ! ;o /f]k0fL hUufsf] bfof“ afof“ If]qdf /QmrGbgsf] v]tL ul/Psf] u'?ªn] hgfPsf 5g\ .
r'gfj gx'g] b]pjfsf] r]tfjgL
wgu9L . g]sf -k|hftflGqs_ sf ;efklt z]/axfb'/ b]pjfn] 8/ qf;sf] jftfj/0f x6]dfq ;+ljwfg;efsf] r'gfj x'g] hgfpg' ePsf] 5 . ut;ftf wgu9Ldf cfof]lht Ps sfo{qmddf b]pjfn] zflGt :yfkgf gePdf d+;L/df klg ;+ljwfg;efsf] r'gfj x'g g;Sg] 7f]s'jf ug'{eof] . sfo{qmddf b]pjfn] nf]stGqnfO{ ;kmn agfpg /fHosf ;a} c+usf] nf]stflGqs/0f cfjZos ePsf] bfjL ug'{ePsf] 5 . ;f] cj;/df cGtl/d ljwflosf ;b:ox¿ PgkL ;fpb / eQmaxfb'/ anfo/, g]skf Pdfn]sf c~rn ;lrj lbg]z rGb| ;'j]bL, g]sf k|hftflGqs_ sf ;lrj Kof/]nfn /f0ff, hgdf]rf{ g]kfnsf pkfWoIf bfgaxfb'/ ljZjsdf{, dfcf]jfbLsf wgu9L gu/ OGrfh{ ;+3if{, g]skf -PsLs[t_ sf cWoIf tLnsaxfb'/ l;+x, g]skf dfn]sf bLk]Gb| la;L, OG;]ssf ;+of]hs v8s/fh hf]zL, km]8f]sf s]Gb|Lo ;:bo k'gd l;hfklt, yf? sNof0fsf/L ;ef s}nfnLsf cWoIf efg'/fd rf}w/L / nf]s/fh kf08]n] klg dGtAo JoQm u/]sf lyP .
df]rf{åf/f hUuf sAhf hf/L
hn]Zj/ . hgtflGqs t/fO{ d'lQmdf]rf{ -Hjfnfl;+x_ ;d"xn] sf]Nx'jf aluof–$ sf k'?iff]Qd /]UdLsf] !& lj3f hUuf sAhf u/]sf] 5 . df]rf{sf sfo{stf{ ljzfnn] sAhf ul/Psf] pQm hUuf ljqmL ljt/0f ug]{nfO{ ef}lts sf/afxL ug]{ wDsL lbPsf 5g\ . o;}aLr ;z:q 8f“sfx¿sf] ;d"xn] dxf]Q/L lhNnf l3/fk'/ uflj;sf # 3/af6 $ nfv ?lkof“ a/fa/sf] wgdfn n'6]sf 5g\ . n'l6g] 3/wgLdf l3/fk'/–# sf lg/tg 7fs'/, pgsf b'O{ 5f]/f /fdafa' / ds]Zj/ /x]sf 5g\ . 8f“sfx¿n] tL 3/af6 @ nfv ^) xhf/ gub, !! tf]nf ;'g / ! lsnf] rf“bL nu]sf] dfl/xhL k|x/Lrf}sLsf k|gflg kjg emfn] hfgsf/L u/fP .
cjsfz kfPsf sd{rf/Lx¿ wgf{df
dx]Gb|gu/ . ;]jfaf6 x6fOPsf sd{rf/Lx¿n] k'gj{xfnLsf] dfu ub}{ dxfsfnL l;+rfO cfof]hgf sfof{nodf tfnfaGbL u/]sf 5g\ . ;]jfaf6 cjsfz kfPsf $^ hgf sd{rf/Lx¿ ut z'qmaf/ sfof{nosf] 9f]sfdf tfnfaGbL u/L clglZrtsfnLg wgf{df a;]sf 5g\ . cfof]hgfn] )^! ;fn @@ ebf}df &^ hgfnfO{ cjsfz lbPsf] lyof] . tTsfnLg cfof]hgf k|d'v b]jgf/fo0f ld>n] if8oGq k"j{s cjsfz lbPsf] sd{rf/Lx¿n] cf/f]k nufPsf 5g\ . tL dWo] $^ hgfn] Hofnfbf/Ldf sfdug]{ u/]sf] pQm cfof]hgfn] hgfPsf] 5 .
jfO{;LPn nf]slk|o cleofgdf
lj/f6gu/ . jfO{;LPnsf sfo{stf{x¿ ljsf; lgdf{0f, t:s/L lgoGq0f / gu/;kmfO cleofgdf tbf?stfsf ;fy h'6]sf 5g\ . nLusf sfo{stf{n] lj/f6gu/ pkdxfgu/kflnsf leq y'lk|Psf] kmf]xf]/ d}nf x6fO{ zx/nfO{ ;'Gb/ / cfsif{s agfpg] b[9tf b]vfPsf 5g\ . hgo'4sf] ;dodf dfl/Psf sfo{stf{x¿ k|eft, lbjfs/ / a]gf]hsf] :d[ltdf pQm sfo{ yfn]sf] of]ª sDo'lgi6 lnu df]/ªsf cWoIf s'zn lnDa"n] hgfPsf 5g\ . ;/;kmfOdf h'6]sf sfo{stf{nfO{ gu/kflnsfn] vfhf vr{ pknAw u/fPsf] cWoIf lnDa"n] hgfpg'ePsf] 5 .
e|i6frf/sf] cf/f]k
af/f . If]qLo s[lif cg';Gwfg s]Gb| k/jfgLk'/sf k|d'vdfly :yfgLojfl;Gbfx¿n] e|i6frf/sf] cf/f]k nufPsf 5g\ . s]Gb|sf] cfof]hgfdf ! lbg] lgMz'Ns kz' ;]jf lzlj/ lhNnfsf] xfQL;f/df ;+rfng x'“b} ubf{ ufp“n]x¿n] pQm cf/f]k nufPsf x'g\ . df5f kfng, wfg / ux'“sf]aLp pTkfbgh:tf sfo{df s]Gb| k|d'vn] e|i6frf/ u/]kl5 s[ifsn] s]Gb|af6 ;f] lsl;dsf] aLpljhg n}hfg g;s]sf] b'Mv];f] s]Gb|sf h]l6Pn] :jLsf/ u/]sf 5g\ .
sf+u|];sf] uf8Ldf jfO{;LPnsf] 9'+ufd'9f
g'jfsf]6 . g]skf -dfcf]jfbL_ sf] e|ft[;+u7g jfO{;LPnsf sfo{stf{n] g]kfnL sf+u|]; g'jfsf]6sf g]tfx¿ r9]sf] uf8Ldf 9'+ufd'9f u/]sf 5g\ . uf8Ldf g]kfnL sf+u|]; g'jfsf]6sf ;efklt hubLZj/g/l;+x s];L, lhNnf sfo{;ldltsf ;x;lrj bfdf]b/ pk|]tL, ;b:o hfg'sf l3ld/] / g]kfn dlxnf ;+3 g'jfsf]6sL cWoIf ljGbf cof{n x'g'x'GYof] . 9'+ufd'9faf6 g]tfx¿nfO{ s]xL gePklg af ! em $*$( gDa/sf] hLksf] zLzf km'6]sf] 5 .
g]kfnL sf+u|]; g'jfsf]6sf k|jQmf /fh' yfkfåf/f kf6L{sf tkm{af6 k|sflzt lj1lKtdf pQm 36gfsf] lgGbf ub}{ dfcf]jfbLsf sfo{stf{nfO{ Jojxf/df ;'wf/ Nofpg cfu|x ul/Psf] 5 . dfcf]jfbLsf g'jfsf]6 lhNnf ;]qm]6/L xL/fgfy vltj8f -lqrGb|_ n] pQm 36gfsf af/]df cfkm"nfO{ hfgsf/L gePsf] hgfpg'eof] .
jfof] lj|s]6;DaGwL uf]i7L
sf7df8f}+ . ;fd'bflos jg pkef]Qmf dxf;+3 g]kfn, PsLs[t ljsf; ;dfh g]kfn / ;+o'Qm /fi6« ;+3Lo ljsf; sfo{qmd ;fgf cg'bfg sfo{qmdsf] ;+o'Qm cfof]hgfdf h]7 !^ / !& ut] ;d'bfodf cfwfl/t jg:klt u'O“7f -afof] la|s]6_ ;DaGwL b'O{ lbg] /fli6«o uf]i7L /f]6/LSna yfkfynLdf ;DkGg ePsf] 5 . ljleGg lhNnfaf6 cfPsf sl/a % ;o ;xefuLx¿ ePsf] ;f] uf]i7Lsf] pb\3f6g ;efd'v ;'jf; g]Djfªaf6 eof] . uf]i7Ldf ;+o'Qm /fi6« ;+3Lo ljsf; sfo{qmdsf] ;xfos cfjf;Lo k|ltlglw ljho l;+x, ljsf; ;dfh g]kfnsf cWoIf 8f= lbg]z rGb| b]jsf]6f, ;+o'Qm /fi6« ;+3Lo ljsf; sfo{qmd, ;fgf cg'bfg sfo{qmd /fli6«o ;+of]hs uf]kfn z]/rg / ;fd'bflos jg /fli6«o pkef]Qmf dxf;+3sf cWoIf 3gZofd kf08]sf] pkl:yt lyof] .
cfof]hs ;+:yfsf tkm{af6 IDS g]kfnsf cWoIf 8f= lbg]z rGb| b]jsf]6fn] jg:klt u'O{7fsf] k|efjsfl/tf dxTj / ;f] sf] k|rf/k|;f/ af/] dGtJo lbg'ePsf] lyof] . ;fd'bflos jg pkef]Qmf dxf;+3sf /fli6«o cWoIf 3gZofd kf08]n] cfof]hs ;+:yfx¿sf] ;xsfo{ af/]df dxTjk"0f{ a'bfx¿ k|:t't ug'{eof] . uf]i7Lsf lqmofsnfkx¿ cyf{t ljleGg If]qsf JolQmx¿af6 sfo{kq k|:t't ul/of] . ljleGg rf/ ;qdf ljeflht uf]i7Ldf ;fd'bflos lbuf]kg ;DaGwdf /fh]Zj/ cfrfo{, Clif j:tfsf]6L / pQd 9sfnn] sfo{kq k|:t't ug'{eof] . t];|f] ;q jg:klt u'O{7fsf] k|efjsfl/tf ;DalGw ljifodf NAST sf lj1x¿ 8f= /d]z l;+x, ;'dg ah|frfo{ / l8 s] zfxn] sfo{kq k|:t't ug'{eof] . ;fdflhs cWoog\ ljifodf /fh]Gb| nfld5fg], ;fljqL e'iffn / pd]z u'Ktfn] cf–cfkm\gf sfo{kqx¿ k|:t't ug'{eof] .
sfo{qmddf eLd k|;fb >]i7, e"=k"= cWoIf ;fd'bflos dxf;+3, ljj]sw/ zdf{ UNDP ;fgf cg'bfg sfo{qmdsf] /fli6«o ljsf; ;xfos, eLdk|;fb Gof}kfg] ;b:o /fli6«o of]hgf cfof]u, e"k]Gb| a:g]t pklgb]{zs 8f]ln8f/, s]zj a8fn ;+of]hs k|fs[lts ;|f]t /fli6«o kf}/vL d~r g]kfn s]zj s“8]n dxflgb]{zs jg ljefu, uf]kfn /fh z]/rg /fli6«o ;+of]hs e'jg UNDP ;fgf cg'bfg sfo{qmd / 8f= ejfgLz+s/ ;'j]bL lgb]{zs TITI / CTEVT AFF6 sfo{qmdsf] cWoIftf / ;x cWoIftf ePsf] lyof] . ;dfkg ;df/f]xdf IDS g]kfnsf cWoIf 8f= lbg]zrGb| b]jsf]6fn] uf]i7Ldf k|:t't sfo{kqx¿ tyf ;d'bfox¿af6 cfPsf ;xefuLx¿sf] cfjfhsf] lgrf]8 k|:t't ug'{ePsf] lyof] .
kqsf/ lxt lrGtgdf ;+rf/dGqL
sf7df8f}+ . cGtl/d Joj:yflksf ;+;bsf] ut cfOtaf/ a;]sf] a}7sn] >dhLlj kqsf/;DaGwL klxnf] ;+zf]wg ljw]os / s]xL g]kfn P]gnfO{ ;+zf]wg ug{ ag]sf] ljw]osnfO{ ;j{;Ddt ¿kn] kfl/t u/]sf] 5 . ;"rgf tyf ;+rf/dGqL s[i0faxfb'/ dx/fn] >dhLlj kqsf/;DaGwL ljw]os a}7sdf larf/ ul/of]; egL k|:tfj k]; u/]kl5 ;j{;Ddtn] :jLs[t u/]sf] xf] . sfg'g, Gofo tyf ;+;bLo Joj:yf dGqL OGb|axfb'/ u'?ªn] ;bgdf k]; u/]sf] d'n's ljw]os @)^$ / s]xL g]kfn P]g ;+zf]wg ug]{ ljw]os, @)^$ nfO{ ;j{;Ddt¿kn] :jLs[t u/]sf] 5 .
s'6gLlts r]tfjgLk|lt ;/sf/L rf;f]
sf7df8f}+ . ;/sf/n] s'6gLlt1sf] ;'/Iffsf nflu cfkm" k"0f{k|lta4 ePsf] hgfPsf] 5 . g]kfnl:yt !% j6f s'6gLlts lgof]usf tkm{af6 cd]l/sL b"tfjf;n] ut;ftf hf/L u/]sf] jQmJosf ;Gbe{df ;/sf/n] pQm k|ltlqmof lbPsf] xf] . k//fi6«dGqfnosf k|jQmf ch'{gaxfb'/ yfkfn] ljb]zL s'6gLlt1nfO{ ;'/Iff lbg ;/sf/ ;Da]bgzLn /x]sf] hgfPsf 5g\ . ;+3Lo u0ftGq hd{gLsf /fhb"t k|mfGh l/ªn] cfkm"dfly k6sk6s cfqmd0fsf] k|of; ePsf] hgfPsf 5g\ .
PrcfO{eL÷P8\; M 7"nf] ;d:of
sf7df8f}+ . vf]kklg 5}g, lgsf] klg gx'g] k|f0f3fts /f]u xf], PrcfO{eL÷P8\; . ctM ;a}n] o;sf] af/]df hfGg lgtfGt cfjZos 5 . PrcfO{ eL÷P8\; eg]sf] s] xf] t < Pr - Human _ JolQm, cfO{ - Immune deficiency _ k|lt/Iff, eL - Virus _ hLjf0f' h;n] P8\; /f]u nfU5 . P8\; - AIDS _ eGgfn] c?af6 k|fKt x'g] - Acquired _, k|lt/Iff jf n8\g] zlQm - Immune _ sld x'g' - Deficiency _, ljleGg /f]usf] nIf0fx¿ - Syndrome _ xf] .
P8\;sf] klxnf] /f]uL cd]l/sfdf lj=;+= @)#& df km]nf k/]sf] lyof] . t/ @) jif{ k'Ubf gk'Ub} lj=;+= @)%& ;fndf dfq} PrcfOeL÷P8\; nfu]sf JolQmx¿sf] ;+Vof %) nfv k'u]sf] lyof] . pQm ;fndf P8\;af6 #) nfvsf] d[To' ePsf] lyof] . P8\;sf] dxfdf/L z'? ePb]lv xfn;Dd nueu $) s/f]8 dflg;x¿ o;af6 ;+qmldt 5g\ . h;dWo] afnaflnsf, jo:s / dlxnfx¿u/L %,!),))) sf] d[To' eO;s]sf] 5 . ;g\ @))! sf] tYofÍcg';f/ o; /f]un] k|To]s ldg]6df % JolQmx¿ dg{] u/]sf] kfOof] .
ljZjdf klZrdL d'n'sx¿df eGbf k"jL{o d'n'sx¿ To;dfly klg ;fs{ b]zx¿df r]tgfsf] sdL, clzIff, sdhf]/ cfly{s l:ylt h:tf s'/fx¿n] o; /f]uaf6 a9L ;+qmldt ePsf] b]lvG5 . ;fs{ b]zx¿df PrcfOeL÷P8\;sf] cj:yf o;k|sf/ 5M– ef/tdf %! nfv, kfls:tfgdf &$ xhf/, g]kfndf &@ xhf/, a+unfb]zdf & xhf/ % ;o, >Ln+sfdf # xhf/ % ;o, e"6fg / dflNbE;df ! ;o /xsf] 5 . of] tYofÍ x]bf{ PrcfOeL÷P8\;af6 w]/} ;+qmldt b]z ef/t /x]sf] 5 eg] t];|f]df g]kfn /x]sf] 5 .
;r]t ;+rf/ d~r / Pl;of lkkN; cnfoG; km/ sDAofl6ª PrcfOeL÷P8\; g]kfnn] ;f]daf/ /fhwfgLdf cfof]hgf u/]sf] PrcfOeL÷P8\; M …cw'/f jfrfx¿Ú ljifos sfo{qmddf d~rsf dxf;lrj uf]s0f{ e§n] eGg'eof], …ljZjdf k|ltlbg !@ xhf/ JolQm PrcfOeL ;+qmldt eO{/x]sf 5g\, eg] cf7 xhf/ o;}sf sf/0f dl//x]sf 5g\ . g]kfndf clxn] &@ xhf/eGbf a9L dflg; o; /f]uaf6 ;+qmldt eO{/x]sf 5g\ .
–;fljqL u'?/Ë
/fli6«otf sdhf]/ ePsf] s];Lsf] bfjL
sf7df8f}+ . /fli6«o hgdf]rf{sf cWoIf lrqaxfb'/ s];Ln] /fli6«otf sdhf]/ x'“b} uPsf] x'“bf ;a}n] ;f]Rg'kg]{ / ljb]zL x:tIf]kk|lt rgfvf] eP/ cufl8 a9\g'kg]{ cfu|x ug'{ePsf] 5 . /fli6«o hgdf]rf{ jfudtL If]qLo ;ldltåf/f …ljb]zL x:tIf]k / /fli6«otfsf] k|ZgÚ ljifos cGt/lqmof sfo{qmddf cWoIf s];Ln] ;f] s'/f eGg' ePsf] lyof] . sfo{qmddf cWoIf s];Ln] /fhtGqsf] cGTo u/L ;fj{ef}d;Qf hgtfsf] xftdf k'Ug'kg]{ bfjL ug'{ePsf] lyof] .
pQm sfo{qmddf cgf}krfl/s If]q ;]jf s]Gb| -OG;]s_ sf cWoIf ;'jf]w/fh Kofs'/]n, g]skf -d;fn_ sf dxfdGqL df]xgljqmd l;+xnufotsf JolQmx¿n] cf–cfkm\gf] wf/0ff k|:t't ug'{ePsf] lyof] .
lrtjg sf+u|]; e]nfsf] tof/L
sf7df8f}+ . sf7df8f}+df /lx ljleGg k]zf / Joj;fodf ;+nUg g]kfnL sf+u|];sf sfo{stf{x?sf] Ps a}7sn] olx d+unaf/ lrtjg–sf7df8f}+ ;Dks{ d~rsf] e]nf ug{ Pstby{ ;ldlt u7g u/]sf] 5 . lbg]z sf]O/fnfsf] ;+of]hsTjdf ul7t ;f] tby{ ;ldltdf lrtjg If]q g++ ! af6 d'lQmgfy kGt, @ af6 /fdxl/ sf]O/fnf, # af6 /fdk|;fb clwsf/L / $ af6 rfp P]gnfO{ >]i7 /x]sf 5g\ . a}7ssf] cWoIftf lrtjg sf+u|];sf cWoIf t]hk|sfz u'?Ën] u/]sf lyP .
|