About Us  |  Send Us News  |  Advertise With Us  |  Contact Info  |  Feedback
 
 
 
 Nepalnews Search

Web nepalnews
Powered By:
Google
Budget 2006-07
 Publication
  Sandhya Times


 
 Font Download
  Kantipur
Preeti
Gauri
More Nepali Font
 Others
  Old Publications
China Radio

Hits FM 91.2
Municipal Poll 2062
Nepal Khabar
Nepal Stock Exchange
Nepali Headlines
Weekly Pollution Watch
Old Publications
 
 
 
ljrf/
 
Oltxf;sf] lzIff / dfcf]jfbLsf] k/LIff

alb|g/l;+x s]=;L=

k|;+u dfcf] / Rofª\sfOz]saf6 yfnf}+ . rLlgof“ qmflGtdf dfcf]sf] ;Lldt …hgd'lQm ;]gfÚ n] Sof]–ldGtfª k|zff;gsf ;zQm / c;Lldt ;]gfnfO{ s;/L k/fhLt u¥of] eGg]af/] hf]:j] b] sf:qf] gfds Ps O6flnogn] cfºgf] k':tsdf n]v]sf /x]5g\– RofªsfO{z]ssf ;]gfdfly sDo'lgi6 ;]gfn] ljho ug{ ;Sg'sf] d'Vo sf/0f Rofªsf ;]gfleq ;f]leot ;+3sf] 3';k}7 tyf dfcf]nfO{ e/kbf]{ ef}lts ;xof]u g} xf] eGg] sltko dflg;sf] ts{ 5 . t/ of]eGbf klg dxŒjk"0f{ sf/0f cs}{ 5 . ===oBlk Rofª\sfOz]ssf] alnof] ldqzlQmsf ¿kdf cd]l/sf v8f 5, t/ dfcf]sf cg'ofoLx¿;“u of]eGbf alnof] ldqzlQm ;lqmo 5 . Tof] ldqzlQm eg]sf] ef]s xf] . ===dfcf]sf] ;]gfdf hjfg elt{ u/fpg] ;zQm uNnfjfn eg]sf] clgsfnsf] eofjx l:ylt xf] . rLgdf ;fDojfbsf] ;kmntfsf] /x:o sDo'lgi6x¿n] clgsfn / ef]ssf] eofjx cj:yfaf6 hgtfnfO{ arfpg] Uof/]06L lbPsf] sf/0fn] xf] .

log} sf:qf] sfnfGt/df ljZj vfB tyf s[lif ;+u7g -Pkm=P=cf]=_ sf] sfo{sf/L kl/ifb\sf cWoIf klg eP . logsf] ljrf/df rLgsf] sDo'lgi6 qmflGt g dfS;{jfb n]lggjfbn] ;kmn u/fPsf] xf], g t dfcf] ljrf/wf/fn] g} ;+ej u/fPsf] xf] eGg] xf] . ;DkGgtf / lgw{gtfsf aLrsf] cGt/lj/f]w, …x'g]–vfg]Ú / …x'“bf vfg]Ú ju{sf jLrsf] åGånfO{ ;+ul7t u/]/ g} sDo'lgi6 cfGbf]ng x'g] u5{ . of] ;To dfcf]n] a'em] jf ga'em] klg …k"“hLjfbL zf;sÚ x¿n] klg ga'em]sf eg] xf]Ogg\ . ;g\ !(^@ -@)!( ;fn_ lt/ tTsflng cd]l/sL /fi6«klt hf]xg Pkm=s]g]8Ln] eg]sf lyP, …lgw{g d'n'sdf k|r'/ bf}nt / zlQm af]s]/ a;]sfx¿n] cfºgf] lhDd]jf/L klg :jLsfg'{ k5{ . ===zflGtk"0f{ cfGbf]ngnfO{ h;n] c;+ej ;fljt u5{, To:tfn] lx+;fTds cfGbf]ng ckl/xfo{ agfOlbG5g\ .Ú

d}n] klg of] ;fdflhs tyf juL{o rl/q tyf :jefjnfO{ s]xL a'em]sf] 5' . jL=kL=n] Pp6f ;fwf/0f t/ ulx/f] k|efj /fVg] s'/f af]Ng'ePsf] lyof], …xfd|f ;'s'Djf;L, e"tk"j{ ;}lgs, tNnf:t/sf sd{rf/L tyf ls;fgx¿n] /fd|/L b'O{ 5fs vfg kfpg\ . ltgLx¿n] Pp6f 5xf/L d'lg a:g kfpg\ . s]6fs]6Ln] k9\g kfpg\ . cf}iflw pkrf/sf] Joj:yf xf];\ . ===ToxL xf] k|hftGq †Ú ef]s / ul/jLaf6 pTkGg x'g] lx+;f, åGå / snxnfO{ x6fP/ k|hftGqk|lt cfsif{0f a9fpg] jL=kL=sf] of] gLlt ;txLx¿nfO{ ;txL nfUof] xf]nf, t/ o;sf] dxTjsf] ulx/fO{ a'em]sfx¿n] @)#^ ;fnsf] hgdt ;+u|xdf jL=kL=sf] oxL egfOnfO{ sf“u|];sf] d"n ;Gb]zsf ¿kdf b]zel/ k'¥ofP . jf:tjdf dfcf]n] rLgdf / dfcf]jfbLn] g]kfndf a6'n]sf] lg0ff{os zlQmsf k5fl8 o:t} sf/0f lyP / /lx/x]sf 5g\ . oxL oyfy{sf cfwf/df o;kfnL dfcf]jfbLn] ;+ljwfg;efsf] r'gfj lhTof] . p;sf] hLt lglj{jfb / lgisn+lst cjZo 5}g, t/ ef]sf, gfËf / NofKr]jfn hg;d'bfosf] ef]6 lng ;kmn ePsf] oyfy{nfO{ pk]Iff ug{ klg ;lsGg .

dfS;{jfb jf dfcf]jfb ;fDojfbsf dGq ;'gfp“b} cfp“b}g, of] t hgtfsf] ef]sf] k]6nfO{ /fhgLlts/0f ug{ cfp“5 . u'nfj hn 5b}{ cfpg] xf]Og, /Qmkft / s7f]/tfsf ;fy …pbf/tfjfb aGb u/Ú eGb} cfp“5 . cflv/ ;fDojfb eg]sf] Pp6f ju{sf] ;j{;Qfjfb / clwgfosjfb g} xf] . ;fy{s k|hftGq rfxg]x¿sf nflu h'g;'s} clwgfosjfb eP klg Tof], 3f“6L af“w]/ xTof ug]{ 8f]/L /]zdsf] ls skf;sf] eGg] ljjfb hlt dfq xf] . !÷@ jif{ cufl8 k"j{ k|wfg;]gfklt :j= ;lTrt zDz]/n] /fhgLlts efif0fsf] qmddf …ca bnx¿dfly k|ltjGw nufpg' k5{Ú eg]kl5 d}n] …of] cJojxfl/s s'/f xf] / /fhtGq l;Wofpg] ljiffQm ljrf/ xf]Ú eg]sf] lyP“ . lsgsL h;n] hlt;'s} bf]if nufpg\, g]kfnsf] /fhtGq bdg / ;j{;QfjfbL clwgfosjfbL pkfodf xf]Og, ;fy{s k|hftGq / ;a} /fli6«o zlQmsf] ;xcl:tTjsf ;fy dfq l6Sg ;Sb5 . oxL b[9 dfGotfsf cfwf/df d}n] cfºgf n]v /rgfdf jL=kL=nfO{ …hggfosÚ egL pNn]v ubf{ cfkm"nfO{ …vf“§L /fhfjfbLÚ eGg] s;}n] …jfx † jf/Djf/ jL=kL=nfO{ hggfos eg]/ n]Vg] tkfO{+ klg /fhtGqjfbL †Ú egL k|ltlqmof lbPsf lyP . ;'Gb}5', cfh tL …/fhfjfbLÚ dfcf]jfbL ePsf 5g\ . d eg] hxf“sf] ToxL“ 5' .

g]kfnsf dfcf]jfbLx¿ ;Qfsf] xflnd'xfnL ;DxfNg cufl8 a9\b}5g\ . ;/sf/ u7gsf k/Dk/fut ultljlw / k|lqmofnfO{ dfcf]jfbLn] klg cg'z/0f u/]sf] 5 . ta s] dfcf]jfbLsf] …;Qf sAhfÚn] d'n'snfO{ k"0f{ sDo'lgi6 zf;glt/ n}hfG5 < cfh o; k|Zgsf] oyfy{ hjfkm ;j{q vf]lhPsf] 5 . dfcf]jfbL g]tfx¿n] tfTsflns ¿kdf …k"“hLjfbL /fhgLlts tyf cfly{s Joj:yfnfO{ cufl8 a9fp“5f}+Ú eg]kl5 w]/} sDo'lgi6x¿ lvl;|Ss k/]sf klg 5g\ .

…of] /fhtGqsf] o'u xf]OgÚ eGb} /fhtGqnfO{ ;dfKt kfg]{ tfp/ dfp/ z'? ePsf] a]nf k|Zg p7\of], o'u klg kmnfgfsf] xf] jf l9:sfgfsf] xf]Og eGg] k]jf ¿kdf x'G5 / < o:tf] bfjL] lj/f]wsf] cfzon] /fhgLltdf a]OdfgLsf] uGw 5f]8\b5 . of] /fhtGqsf] o'u xf]Og eg] ;fDojfb jf sDo'lgi6sf] o'u klg xf]Og / gx'g' kg]{ xf] . lsgsL ut () sf] bzsb]lv g} sDo'lgi6 zf;gsf] c;kmntfsf] nx/ rln;s]sf] 5 / o;n] rLg, So'jf / pQ/ sf]l/ofsf sDo'lgi6 zf;gdf klg sxfnLnfUbf] e"sDk rnfO/x]sf] 5 .

Pstfsf ;fDojfbL zf;gsf] ba\baf ;+;f/el/ km}lnof] . cg]s ¿ksf sDo'lgi6 zf;sx¿ pbfP / kfgLsf] kmf]sf em}+ ljnfP . kf]nkf]6 x'g\ jf afa|fs sdf{n, lgsf]nfO rfp;]:s' x'g\ jf lkm8]n Sof:6«f], dfcf] x'g\ jf r]–Uj]ef/f oL ;a} sDo'lgi6 g]tfx¿ hgtfsf] ul/jLdf /fhgLlt ug]{ clwgfosjfbL g]tf x'g\, hf] …cd]l/sf–lj/f]wjfbLÚ nx/sf Ph]06sf ¿kdf lrlgP, cflv/ pNsfem}+ ljnfP, gIfq eP/ l6Sg ;s]gg\ . To; hdfgfdf ;+;f/sf w]/} /fhtGqx¿ sDo'lgi6 ljt08fn] ;dfKt t eP, t/ Toxf“ zf;sLo ;'lj:tf hgtfn] kfpg ;s]gg\ . /fhtGqsf] :yfg cTofrf/L zf;sn] lnP .

cefjdf af“r]sf hgtfnfO{ cfsf; kftfn b]vfP/ cfºgf] cleofgdf lx+8fpg ;lhnf] x'g;S5 . ul/jsf] k6'sf Roft]/ x“l;of–xyf}+8f c+lst em08f agfP/ kmx/fpg klg ;lsG5 . ul/jL af“8]/ k"“hL, k"“hLklt, k"“hLjfb / To;n] kl/sNkgf u/]sf] k|hftGq, gful/s clwsf/ tyf sNof0fsf/L /fHo Joj:yfsf lj?4 dflg;x¿ pEofpg ;lsPnf . dhb'/sf] kl;gfnfO{ ;fDojfbL /fhgLlts/0f klg ug{ ;lsG5 . t/ sDo'lgi6 zf;gsf] ktg / k|hftGqsf] k'gM:yfkgf lsg eof] eg] dflg; ef]snfO{ /fhgLlts/0f ug]{ kl/kf6Lsf] vf]hLdf xf]Og ef]saf6 d'lQm / r]tgfn] af“Rg] :jtGqtfsf] vf]hL ul//xG5 . d'lQm tyf :jtGqtfsf] vf]hLn] dflg;nfO{ ;fDojfbdf hflsg xf]Og, k|hftGqsf] pHofnf]lt/ 8f]xf]¥ofp“5 .

ef]sn] u|:t, gfËf]kgsf] nfrf/L / clzIffsf] cGwsf/df lklN;Psf hgtfnfO{ ;fDojfb Ifl0fs cfsif{0f x'g ;S5 . tyflk bL3{sfnLg hLjgk4lt x'g ;Sb}g, ;s]g . ljZjdf c;kmn ePsf zf;g Joj:yf g]kfndf ;kmn x'g] ck]Iff ug'{ lgbf]{if t/ e/f];flxg dfly e/f];f ug'{ dfq xf] . /fhtGqsf] pGd"ng u/]/ ;fDojfbL zf;g nfu" ePsf sDjf]l8of, ckmuflg:tfg, Olyof]lkof hxf“ klg hgtfn] ;'lj:tfsf] hLjg kfPgg\ . ;+;bjfbL bnsf] s'zf;gaf6 jfSs ePsf g]kfnL hgtf ljjztfsf ;fy ef}+tfl/P/ dfcf]jfbLnfO{ rfVg / dfcf]jfbLn] g]kfnL hgtfnfO{ lugLlku agfpg' Pp6f s'/f xf] . t/ jf:tljstf xf]Og, d[udl/lrsf h:tf] dfq xf] . x]b}{ hfpm“ cufl8 s] s] x'g] xf] <


cfz / qf;sf] cleJolQm xf] dtkl/0ffd

–rGb|k|sfz aflgof“–

;+ljwfg;efsf] lgjf{rg lglj{£g ¿kdf ;DkGg eof] . lgjf{rgdf cleJoQm hgdtn] /fi6«sf] cfsf+Iff, ?rL / k|j[lQnfO{ ;d]t ;fj{hlgs ul/lbPsf] 5 . lgjf{rg kl/0ffdn] g]kfnL hgdtnfO{ cfkm\gf] 7]s]bf/L ;Demg] d'v{tf ug]{ s]xL 7"nf bnx¿sf] cledfgdf 7]; k'¥ofPtfklg d'n'ssf] cfjZostf /fd|f];“u 7Dofpg ;Sg] g]kfnL hgtfsf] ;'ema'em / ljj]snfO{ ljZj;d'bfo ;dIf 5n{ª kfl/lbPsf] 5 . /fHosf] k'g;++{/rgf / ;+3fTds u0ftflGqs Joj:yf :yfkgf ug{sf lglDQ gof“ ;+ljwfg hgtfsf] ;+nUgtfdf n]lvg'kg]{ Ph]08f g]skf dfcf]jfbLs} xf] / ca n]lvg] gof“ ;+ljwfg p;}sf] g]t[Tjdf n]lvg' Gofof]lrQ / e/kbf]{ x'G5 eGg] s'/fsf] kl/kSj cleJolQm o;k6ssf] dtkl/0ffdn] lbPsf] 5 .

g]skf dfcf]jfbLnfO{ g]t[Tj k|fKt xf];\ t/ ax'dtsf] cx+sf/af6 cjfl~5t anldRofO{df pqg;Sg] cljj]saf6 p;nfO{ arfcf];\ eg]/ g]kfnL hgtfn] Ps–Ps dtsf] lx;fa lstfa u/]sf] b]lvof] . k|ToIf / ;dfg'kflts b'a}tkm{sf] dtbfgdf hgtfn] oltlj£g ;r]ttfk"j{s gfktf}n u/]sf] b]lvof] ls sxL+ st} clnstf klg hgtfsf] cledt c;Gt'lnt x'g kfPg . klxnf] r/0fdf dfcf]jfbLsf] kIfdf cTolws dtnx/ b]lvP kl5 ljljw sf/0fjz :ylut x'g uPsf] bf];|f] r/0fsf] dtbfgdf …lhTg]nfO{ dt lbg]Ú ckl/kSstf klg sxL+ st} b]lvPg . bf];|f] r/0fdf cf};t eGbf sd dt g]skf dfcf]jfbLsf] kIfdf k/]sf] pbfx/0fn] g]kfnL hgdt efjfj]z, cfj]u, 8/qf;, nf]e nfnr jf cGo s'g} sf/0faf6 k|efljt x'“b}g eGg] k|dfl0ft ul/lbPsf] 5 . o;k6ssf] lgjf{rgdf g]kfnL

sf+u|]; / g]skf Pdfn]n] ef]Ug' k/]sf] ck|Toflzt / csNkgLo k/fho :jo+ tL kf6L{x¿sf nflu dfq} xf]Og, s}of}+ ldl8of 6fO{s'gx¿, slyt ljåfg ljZn]ifsx¿ / b]zL ljb]zL /fhgLlts zlQm s]Gb|x¿sf nflu ;d]t hjh{:t dgf]j}1flgs cf3ft ;fljt ePsf] 5 . ltgLx¿sf cfu|x, ck]Iff / dgu9Gt] ljZn]if0fx¿nfO{ g]kfnL hgdtn] xfjfbf/L k|dfl0ft ul/lbof] . o;k6ssf] dtkl/0ffd s;} s;}sf cfu|xL gh/df csNkgLo / ck|Toflzt …;'gfdLÚ 7x/]sf] xf]nf . xf], of] of}6f k|r08 ;'gfdL g} xf] . t/, o;n] s;}nfO{ 3/af/ ljxLg agfPg, s'g} u'nhf/ a:tL phf8]g . of] ;'gfdLn] ;lbcf}+b]lv d'n'sdf h/fuf8]/ /x]sf] ;fdGtjfbsf] d"nf]R5]bgsf] 9f]sf vf]Nof] . o;n] xfd|f] /fhgLltdf /x]sf] oyfl:yltjfbL lrGtgnfO{ ;d]t l;lgQ a9fl/lbof] / d'n'snfO{ kl/jt{gsf] ;'gf}nf ls/0fsf] bz{g u/fO{lbof] .

hgdtnfO{ cfkm\gf] jkf}tL 7fGg] ah|:jf+“7x¿ o;k6ssf] lgjf{rgdf g/fd|f];“u k5fl/Psf 5g\ . slxNo} xfb}{ gxfg]{ lgjf{rgsf :jo+3f]lift s"zn v]nf8Lx¿ o;k6s ;8s, uNnL / rf]s rf}/:tfx¿lt/ leh]sf] la/fnf] ag]/ a/flng yfn]sf 5g\ . lgjf{rg eg]s} o:t} xf] . lxhf] lhTg]x¿n] cfh xf5{g\ / cfh lhTg]x¿n] ef]ln xfg'{kg]{ lbg klg cfpg] g} 5g\ . kf6L{x¿n] xfnf{g\ jf lhTnfg t/ o;k6ssf] lht g]kfnL hgtfsf nflu eg] km]l/ slxNo} xfg'{ gkg]{ lht ag]sf] 5 . of] ljho ;j{sflns ag]sf] 5 . lsgls ca ;lbcf}+ b]lv g]kfnL ;dfhdf h/fuf8]/ /x]sf] ;fdGtjfbsf] ;d"n cGt cjZoDefjL aGof] . ;fdGtL pTkfbgsf] ;DaGw pv]lng] ef] . ;fdGtL zf]if0fn] km]l/ 6fpsf] p7fpg} g;Sg] u/L w/fzfoL x'g] ef] . Tof] v;|] h'sfsf] gfsdf l6Da/ blng] ef] . Tof] ljiffn' ;k{sf] 6fpsf] hgdt¿kL nf7Ln] w'ln;ft kfl/lbg] ef] . / ;“u;“u} d'n'sdf zflGt / ;d[l4sf] ;'gf}nf] uf]/]6f] klg sf]l/g] ef] . jiff}{ jif{b]lv g]kfn / g]kfnLn] ;+ufn]sf] ;kgf o:t} lyof] .

olta]nf xfd|f] ;dfhdf o;k6ssf] dtkl/0ffdsf] ljZn]if0f x'g yfn]sf] 5 . xf/lhtsf] l;+xfjnf]sg ul/g\ yfn]sf] 5 . x/]s ljifonfO{ x]g]{, ku]{Ng] / hf]Vg] gfKg] b[li6sf]0fx¿ cnu cnu x'G5g\ . xf/lhtnfO{ :jfefljs cy{df glng] / k|lti7fsf] ;jfn agfpg] klg ul/G5 . ljifo j:t'sf] lgikIf / j:t'ut d"Nof+sg ug'{sf] ;f6f] cg]s tkm{ s'ts{sf cfwf/df nfh 5f]Kg] s;/tx¿ klg ul/G5g\ . o;k6s klg dtkl/0ffdsf] ljZn]if0f d"Nof+sgsf] ;Gbe{df ljleGg hf]8 / sf]0faf6 :j:y c:j:y cEof;x¿ x'g yfn]sf 5g\ . ko{j]If0fdf vl6Psf ljleGg ;+3 ;+:yfx¿ / /fhgLlts bnx¿sf ;+:yfut lg:sif{x¿ cf}krfl/s ¿kdf ;fj{hlgs x'g t yk s]xL ;do nfUg] g} 5 . ljåfg, a'l4hLjL, /fhgLltsdL{ / :jtGq ljZn]ifsx¿sf JolQmut d"Nof+sg / wf/0ffx¿ eg] ;fj{hlgs x'g yfn]sf 5g\ .

jf:tjdf o;k6s g]kfnL hgdt kl/jt{gsf] kIfdf b]lvof] . ;f]r, lrGtg, b[li6sf]0f, sfo{z}nL, /fhgLlt, Joj:yf / g]t[Tj l;+u}df gof“kgsf] vf]hL eof] . dtkl/0ffdnfO{ ck|Toflzt 7x¥ofpg]x¿dWo] s;} s;}n] o;nfO{ …cfzf / qf;Ú sf] cleJolQm eg]/ hgdtsf] cjd"Nog ug]{ u/]sf] klg b]lvof] . s'/f] ;f“r} klg xf] . dfG5]sf ;Dk"0f{ lqmofsnfkx¿ …nf]e / eoÚ åf/f lgb]{lzt x'G5g\ . dfG5]n] h] h] u5{, nf]edf s]Gb|Lt eP/ u5{ / h] h] ub}{g JolQmut vltsf] 8/sf sf/0fn] ub}{g . g]skf -dfcf]jfbL_ / kmf]/d h:tf ck]Iffs[t cfnfsf“rf /fhgLlts bnx¿n] hgtfsf] cTolws hg;dy{g kfpg' / g]skf Pdfn] / g]kfnL sf+u|];h:tf h]7f kf6L{x¿ lt/:s[t x'g'df ToxL vtLIflt / nfexfgLhGo dfgjLo efjgfn] sfd u/]s} xf] eGg ;lsG5 .

g]kfnL ;dfh o'uf}+ o'ub]lv ;fdGtL zf]if0faf6 pTkLl8t /x“b} cfPsf] lyof] . ;fdGtL pTkfbg ;DaGwnfO{ etfe'+u kf/]/ ;fdGtjfbsf] d"nf]R5]bg ug'{df g]kfnL hgtfn] cfkm\gf] ;'gf}nf] eljio b]Vg] u/]sf lyP . g]skf Pdfn] / g]kfnL sf+u|]; h:tf ;+;bjfbL bnx¿sf] g]t[Tjdf d'n'ssf] Tof] clei6 k'/f x'g ;Qm}g eGg] s'/f g]kfnL hgtfn] 7DofO{;s]sf lyP . ztfAbLof}+ b]lv ;dfhdf h/fuf8]/ /x]sf] ;fdGtjfbsf] ;d"n cGt ug{ ;Sg] gof“ zlQmsf] vf]hLdf g]kfnL hgtf lyP . To;}n] bz, bz jif{ nfdf] ;z:q ;+3if{af6 vfl/Psf] / d'n'ssf] pGgtL k|ultsf nflu cfd"n kl/jt{gsf] d'2fx¿ cl3 ;fb}{ cfPsf] gof“ zlQm g]skf dfcf]jfbLn] dfq d'n's / hgtfsf] bldt ck]Iff k"/f ug{;Sg] cfzf hgtfdf knfpg' :jfefljs lyof] . xf], ToxL cfzfn] g]kfnL hgdt g]skf dfcf]jfbLtkm{ cfslif{t ePsf] xf] .

o;k6ssf] dtkl/0ffdnfO{ …qf;sf] sf/0f xf]Ú eg]/ klg ljZn]if0f ug]{ ul/Psf] 5 . s'/f] b'?:t To:t} geP klg To;df ;Totfsf] c+z ljNs'n 5“b} 5}g eGg ;lsb}g . ;TonfO{ cfu|xk"j{s clnstf otfptf ul/Psf] dfq xf] . g]skf dfcf]jfbLsf] kIfdf k|r08 dtnx/ pTkGg x'g'df g]kfnL ;dfhdf ljBdfg qf; efjsf] dxŒjk"0f{ of]ubfg /x]sf] 5 . g]skf dfcf]jfbL lgjf{rgdf k/flht x'“bf g]kfnLx¿sf] jiff}{b]lvsf] cfsf+Iffn] klg x'g'kg]{ qf; g]kfnL ;dfhdf JofKt e};s]sf] lyof] . g]skf dfcf]jfbL k/flht x'“bf cfkm\gf] eljZo ;d]t cGwsf/df ws]lng] 8/ g]kfnL dtbftfx¿df 3lge"t x'“b} uPsf] lyof] . To;}n] o;k6ssf] dt …ljhodf s]xL k|fKt ug]{ cfzf / k/fhodf s]xL u'dfpg'kg]{ qf;Ú s} sf/0fn] g]skf dfcf]jfbLsf] kf]N6fdf k/]sf] xf] . x¿jf kf6L{x¿n] eGg] u/]h:tf] …jfO{;LPnÚ cft+ssf] qf; / c;Dej ;kgfsf] cfzfÚ sf] kl/0ffd dfq} xf] of] eg] dfGg ;lsb}g . of}6f ;r]t dtbftfsf] x}l;otn] hf];'s}n] klg lgw{Ss eGg ;lsg] s'/f s] xf] eg] …g]skf dfcf]jfbLsf] lhtdf s]xL k|fKt x'g] cfzf / xf/df eljZosf] ;'gf}nf] ;kgf etfe'+u x'g] qf;Ú cjZo lyof] . o:t} cfz / qf; ;dfhdf pTkGg ug]{ s'/fdf cGo kf6L{x¿ c;kmn ePs} x'g eGg s~h':ofO{ ug'{ kb}{g h:tf] nfU5 .


ca dfcf]jfbLsf] g]t[Tj lglj{sNk

– lgdsfGt kf08] –

;+ljwfg;efsf] lgjf{rg kl/0ffdn] g]skf -dfcf]jfbL_ nfO{ ;a}eGbf 7"nf] /fhgLlts zlQmsf ¿kdf :yflkt ul/lbPsf] 5 . cfkm"nfO{ 7"nf /fhgLlts bnsf] bDedf c?sf] cl:tTjnfO{ sdhf]/ b]Vb} cfPsf g]kfnL sf+u|]; / g]skf -Pdfn]_ nfO{ lgjf{rg kl/0ffdn] /fd|f];“u x}l;otaf]w u/fO{lbPsf] 5 . g]kfnL sf+u|]; / Pdfn]sf zLif{ g]tfx¿sf] zd{gfs k/fhon] t emg\ ljut !@ jif{sf] s"zf;gsf ck/fwLnfO{ hgcbfntn] s7f]/ ;hfo lbPsf] cg'e"lt u/fPsf] 5 . clVtof/ b'¿kof]u cg';Gwfg cfof]u, ljz]if cbfnt / ;jf]{Rr cbfntn] ;d]t qmlds ¿kdf rf]VofOlbPsf e|i6 g]tfx¿nfO{ g]kfnL hgtfsf] cbfntn] Ps}k6s s7f]/ ¿kdf bl08t u/]sf] 5 . To; cy{df ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg kl/0ffd g]kfnsf Goflos lgsfox¿sf nflu klg kyk|bz{s ag]sf] 5 .

g]skf -dfcf]jfbL_n] k|fKt u/]sf] hg;dy{gn] oyfy{df k|ltudg / oyfl:yltjfbnfO{ c:jLsf/ u/]sf] ;Gb]z lbof] . kl/jt{gsf] kIfdf g]kfnL hgtfn] JoQm u/]sf] rfxgfnfO{ a'‰g g;Sg]x¿sf] xfd|f] ;dfhdf sdL 5}g . pgLx¿n] dfcf]jfbLsf] ljhonfO{ :jfefljs hgdtsf] ¿kdf :jLsf/ ug{ ;ls/x]sf 5}gg\ . hgtfnfO{ wDSofP/ cfkm\gf] kIfdf dtbfg ug{ afWo u/fPsf]

cf/f]k dfcf]jfbLnfO{ nufP/ oyfl:yltjfbL e|i6frf/ lz/f]dl0fx¿n] cfTd;Gtf]if ul//x]sf 5g\ .

dfcf]jfbLsf] kIfdf b]lvPsf] hgdtn] g]kfnL sf+u|]; / g]skf -Pdfn]_ nfO{ dfcf]jfbLsf] g]t[Tjdf a:g cfb]z u/]sf] 5 . b]zLljb]zL ;a} kIfaf6 ;xeflutf hgfOPsf] / kl/0ffdnfO{ ;a}kIfaf6 :jfut ul/Psf] ;+ljwfg;efsf] r'gfjn] dfcf]jfbLnfO{ ;+ljwfg lgdf{0fsf nflu g]t[Tj ug{ clwsf/ lbPsf] 5 . ;fd|fHojfbL zlQmb]lv lj:tf/jfbL zlQmsf] cf/f]k v]Kb} cfPsf cd]l/sf / ef/t dfq geP/ ;fdGtjfbsf] k|tLssf] ljz]if0fn] …lje'liftÚ /fhf ;d]tsf] ;xeflutf of] ;+ljwfg;ef r'gfjdf eof] . cGt/f{li6«o ko{j]Ifs 6f]nLx¿sf] k|ToIf lgu/fgL / /fhfsf tkm{af6 r'gfjdf dt v;fNg ul/Psf] cfJxfg;d]tn] r'gfjdf ;a}sf] ;xeflutfnfO{ k'li6 ub{5 . l56km'6 ¿kdf afx]s r'gfj zflGtk"0f{ ¿kdf ;DkGg eof] eGg] cGt/f{li6«o ko{j]If0f 6f]nLx¿sf] k|ltlqmof / b]zelQm efjgfsf ;fy hgtfn] dt JoQm u/]sf]df /fhfaf6 k|;Ggtf JoQm ul/Paf6 ;+ljwfg;efsf] r'gfjsf] kl/0ffdk|lt ;a} kIfsf] ;dy{g /x]sf] klg :ki6 x'G5 . o:tf] ;a}kIfaf6 :jfutof]Uo ;+ljwfg;ef r'gfjsf] kl/0ffd ;zQm¿kdf dfcf]jfbLsf] kIfdf b]lvPsf] x'“bf dfcf]jfbLnfO{ ;+ljwfg lgdf{0fsf lglDt cu'jfO{ ug]{ clwsf/ k|fKt 5, o;df s;}sf] cj/f]w x'g' x'“b}g . r'gfjsf] kl/0ffd cfpg yfn] nuQ} dfcf]jfbLsf cWoIf sd/]8 k|r08af6 cToGt lhDd]jf/Laf]wsf ;fy k|ltlqmof ;fj{hlgs eof] . r'gfjL kl/0ffdn] lbPsf] lhDd]jf/L jxg ug{ dfcf]jfbLsf] g]t[Tj tof/ 5 / gof“ g]kfn lgdf{0fsf lglDt / ca ul/g] cfly{s qmflGtsf] ;kmntfsf lglDt ;a}nfO{ ;d]6]/ cufl8 a9\g] p;sf] b[9 OR5fzlQm klg 5 eGg] s'/f k|r08sf egfO{af6 :ki6 a'‰g ;lsG5 .

;+ljwfg;efsf] r'gfjeGbf cufl8sf] dfcf]jfbLsf] l:ylt / To;kl5sf] l:yltdf w]/} leGgtf cfO;s]sf] 5 . c?sf] g]t[Tjdf al;/x]sf] dfcf]jfbLnfO{ ;a}sf] g]t[Tj ug{ hgtfn] cfb]z u/]kl5 hgtfsf] cfb]znfO{ lz/f]k/ ub}{ hgefjgfnfO{ a'em]/ cufl8 a9\g' dfcf]jfbL g]t[Tjsf] bfloTj aGg uPsf] 5 . ;a}sf] g]t[Tj dfcf]jfbLn] u/]kl5 lglZrt¿kdf To;kl5sf sfdx¿ dfcf]jfbL g]t[Tjsf lglDt lhDd]jf/Lk"0f{ x'g]5g\ .

vf;u/L ef/tnfO{ lj:tf/jfbL / cd]l/sfnfO{ ;fd|fHojfbL elg/xg' kg]{ g]kfnsf] cj:yfk|lt dfcf]jfbL uDeL/ aGg' kg]{5 . ef/tnfO{ lj:tf/jfbL lsg elgof] < cd]l/sfnfO{ ;fd|fHojfbL lsg elgof] < oL k|Zgx¿sf] pQ/ ca dfcf]jfbL g]t[Tjn] vf]Hg' kg]{5 / cd]l/sf / ef/tsf zf;sx¿ ;dIf …lj:tf/jfbLÚ / …;fd|fHojfbLÚ sf] ;"rLaf6 pgLx¿nfO{ x6fpg ;lsg] k|:tfj ;lxtsf zt{x¿ k7fpg ;Sg' kg]{5 . g]kfnsf /fhfx¿ / c? /fhgLlts bnx¿n] o;cl3 vf]hL ug{ g;s]sf] g]kfnsf] :jfledfg dfcf]jfbL g]t[Tjn] vf]h]/ b]vfOlbg' k5{ . pgLx¿dfly nufOPsf cf/f]kx¿nfO{ lglZrt zt{ /fv]/ tL cf/f]kx¿af6 d'Qm ug'{ dfcf]jfbLsf] casf] k|d'v lhDd]jf/L x'g]5 . cd]l/sf / ef/tn] dfcf]jfbLnfO{ …cft+ssf/LÚsf] cf/f]kaf6 d'Qm ug{ h'g zt{ / Jojxf/sf] dfcf]jfbLaf6 ck]Iff u/] To:t} zt{ / Jojxf/ dfcf]jfbLn] cd]l/sf / ef/t;“u cfjZos 7fGg'kb{5 . g]kfnsf] cfGtl/s ;d:ofsf ;Gbe{df cx:tIf]ksf/L Jojxf/ ef/t / cd]l/sfaf6 ck]Iff ul/g'kb{5 . To:t} zt{ / kl/0ffd pgLx¿af6 k|fKt ePkl5 ef/t / cd]l/sfnfO{ klg lj:tf/jfbL / ;fd|fHojfbLsf] ;"rLaf6 d'Qm ul/lbPdf cjZo km/s kg]{ 5}g . gq ;a} x:tIf]ksf/L Jojxf/x¿ oyfjt /xg] x'g\ eg] dfcf]jfbLnfO{ klg g]kfnL hgtfn] /fhf, sf+u|]; / Pdfn] agfO{ lbg] 5g\ . cfu] dfcf]jfbLsf g]tfhLx¿nfO{ r]tgf eof ††


ca 3]g]{5g\ ;d:ofx¿n]

;+3Lo:j?k /fi6« ljv08gsf] sf/s aGg]5

 ah| s]=;L=

g]kfnsf] jt{dfg /fhgLlts cj:yfnfO{ ljZn]if0f u/]/ lgZsif{ lgsfNg] cf}sftdf k'Ug g;lsP klg b]z / hgtfn] efjL lbgx¿df ef]Ug'kg]{ cK7\of/fx¿ eg] cfh}af6 ;"rLa4 u/]/ b]vfpg ;lsG5 . dgf]lj1fgdf dxfljBfjfl/lw u/]sf :jb]zL / ljb]zL …ko{j]IfsÚx¿, ;dfhdf cfkm\g} :t/sf] dfg–dof{bf x}sd sfod ul//x]sf …sfnL v]nfpg] dxfg\ tflGqsx¿, Hof]ltifljBfdf kf]Vt dflgPsfx¿ / x:t/]vfljb\ elgg]x¿sf] /fhgLlts ljZn]if0f, d"NofÍg / eljiojf0fLn] ;d]t o;kfnLsf] ;+lawfg;efsf] lgjf{rgdf xfjf vfof] . o;af6 g]kfnL hgtfsf] dfgl;s efjgf ljZjd} pb]snfUbf] /x]sf] b]lvof] . t/, ltg} /x:odo hgtfn] cfkm\g} cufl8 7l8Psf] ;d:ofx¿sf] kxf8nfO{ eg] cfh;Dd 7Dofpg ;s]sf] b]lvPg .

xfdL ;a}sf cufl8 7l8Psf] ;d:ofx¿sf] kxf8sf] hu /fhgLlt xf] . /fhgLltdfly vlK6Psf ;d:ofx¿dflysf] r'nL xf]–/fi6«, /fli6«otf, /fli6«o Pstf, ;fj{ef}d;Qf / cv08tf . ha /fhgLlts hu 8udufp“5 jf To;df ljrng cfp“5, ;a}eGbf g/fd|/L rsgfr'/ x'g] t r'nL g} xf] . aLrsf c? ;d:ofx¿nfO{ cljrlnt /fhgLltn] r'6\sLsf] e/df tx nufpg ;S5 . l;+uf] g]kfn /fi6« lgdf{0fsf] hu alnof] lyof] / 5 . t/, cfh /fi6«sf] /fhgLlts hu g} alnof] 5}g . /fhgLlts hunfO{ O{+6fdfGbf uf]j/sf] u'O{+7f] hlQsf] dha't klg 5}g, 9'ª\uf]dfGbf jfn'jfsf] l9:sf] ;/x nfU5 . hgtfn] /fhgLlts hunfO{ s8f / alnof] agfpg] x]t'n] ev{/} ;+ljwfg;efsf] r'gfjdf dg vf]n]/ dtbfg hf] u/] To;n] ;a}nfO{ ;dfg¿kdf cfZj:t kfg]{ 5f“6 b]lvb}g . hun] df6f] cyf{t\ /fi6«;+u /fd|/L 3'nldn x'g gkfp“b} nuftf/ ;d:ofsf vftx¿ txa4 x'g yfln;s] . b'Mvsf] s'/f, ;Qf ;+rfngsf] :jfb rflv;s]sf / rfVg k+lQmdf plePsfx¿sf] b[li6df ;d:ofx¿ k/]sf 5}gg\ . o:tf]nfU5 ls /fhgLlts bnx¿sf] lglDt hgtf eg]sf xfjfbf/L efif0fsf ef]sf x'g\, ltgsf] clwsf/ eg]sf] g]tfn] eg]sf] r'gfj lrGxdf :jl:ts 5fk nufpg' xf] . x'g t o;kN6sf] ;+lawfg;efsf] lgjf{rgdf NofKr]n] klg bnLo cf}sft cg';f/ dfGotf kfof] eGg] Psy/Lsf] a'emfO{ 5 .

;+lawfg;efsf] lgjf{rg eg]sf] ;Qf ;DxfNg] ;/sf/ :yfkgf ug]{ r'gfj xf]O{g eg]/ s'g} klg bnn] hgtfnfO{ a'emfPgg\ . cGo ;+;bLo lgjf{rg;/L k|rf/sf] /0fgLlt ckgfP/ x'g]–gx'g], k"/f ug{ ;lsg]–g;lsg] cflb cfZjf;gsf kf]sf af“8] . hgtfnfO{ em"7f] cfZjf;g glbO s;n] k|ToIf jf ;dfg'kflts dt kfPsf] 5}g < k~r]Zj/ kl/of]hgfsf] yf]/} sfuhL sfd af“sL /x]sf] axfgfdf ef/tn] ;LdfldRg vf]Hb}5 . uf]Ko dtbfgnfO{ /fhwfgLdf a;]/ b"/ljg nufP/ b]V5f} eg]/ ;f]emf hgtfnfO{ 8/wfs b]vfO dttfGg]x¿n] ef/tn] v'n]cfd¿kdf ;Ldf ldr]sf] s;/L b]Vg
;Qm}gg\ < /fhgLltdflysf o:t} vf]6x¿n] eofgs ;d:ofx¿nfO{ hgtfsf] gh/df 5f]lklbPsf 5g\ . s]xL ;fgf k|Zgx¿nfO{ pbfx/0fsf] ¿kdf x]/f}+–s'g}Ps lgjf{rg If]qsf] ljlht JolQmn] cfkm\gf dtbftfsf] Pslbgsf] dfq} ;d:of xnug{ ;S5 < gof“ g]kfn lgdf{0fsf] rfvnfUbf] gf/f lbP/ efjL g]kfnsf] :j¿k v// hgtfsf] ;fd'df AofVof ug]{ ;a} ljhoL pDd]bjf/x¿nfO{ g]kfnsf] s"n If]qkmn yfxf 5 < jf, ltgn] gof“ g]kfn lgdf{0f ug{ lx8]sf xfdLnfO{ k'/fgf] g]kfnsf] If]qkmn;+u s] sf] dtnj eg]/ pN6} k|Zg ug]{x'g\ < ;d:ofleqsf o:tf ;d:ofx¿ /fhgLlts bnx¿n] hGdfPkl5 hgtfsf] r"nf] hnfpg] ;d:of yf“tL /xg] kSsf eOuof] .

;Qfdf h'g;'s} bn k'u] klg hgtfn] kl/jt{gsf] dx;'; ug{kfpg] 5f“6 b]lvb}g . pN6} /fhgLlts cl:y/tf,u~hfuf]n, ljv08gjfbL ;f]r, wfld{s ljifdtf / hftLo–If]qLo tfgftfgn] zAbo'4, zf/Ll/so'4 x'“b} d'n'snfO{ lx+;fTds le8Gtdf gk'¥ofpnf eGg ;lsGg . o'uf]:nfleof / Olyof]lkofsf 36gfx¿n] oxL kf7 k9fp“5g\ . kl5Nnf] r/0fdf zlQm /fi6«x¿n] …tfgfzfxsf] lj?4 nf]stGqsf] aLpm /f]kf}+Ú eg]/ O/fsdf ;2fd x';]gnfO{ ;Qfaf6 kmfn]kl5sf] l:yltn] cfh s'g¿k wf/0f ul//x]sf] 5 eg]/ xfdLn] a'em\g'kg]{ x'G5 . Pp6} wd{aLrsf lzof / z'GgLdf h'g 3df;fg le8Gt eO/x]sf] 5 To;sf] k|d'v sf/0f eg]sf] s'7fp“df /f]k]sf] slyt nf]stGqsf] aLpm g} xf] . l:j6\h/Nof08sf] pbfx/0f lbP/ h;/L g]kfndf ;+3Lotfsf] aLpm /f]lkof] / pd|g] lj?jfsf] uf]8d]n ug{ Psy/Lx¿ cf}hf/ / dn–kfgL lnP/ t}gfy 5g\ . k5fl8 lj?jf x's]{/ h'g kmn lbg]5, ltgsf j+zn] aLifsf] kmn xf] eGg] hfGbfHffGb} klg afWoeP/ vfg'kg]{5 . jt{dfg /fhgLltdfly bnx¿n] /fv]sf] of] ;d:ofsf] ef/L olt af]lemnf] x'g;Sg] /x]5 eGg] oyfy{ >L n+sfsf] hftLo åGån] b]vfO/x]sf] 5 . lgs6 eljiod}+ t/fO{df >L n+sfsf] h:tf] hftLo ;d:of plAhof] eg] To;nfO{ ;DxfNg ev{/} ;DkGg ePh:tf c? s]xL ;+lawfg;efsf] lgjf{rg klg ;Ifd x'gg;Sg] kSsf 5 .

l5d]sL ef/tsf] cltqmd0f / x/]s If]qx¿dflysf] p;sf] gfª\uf] x:tIf]kn] s'6gLlts ;Ldf gf3]sf] w]/} e};Sof] . o;}nfO{ /fhgLltsf] d"ngf/f agfP/ jfdkGyL bnx¿ cfhsf] cj:yfdf cfOk'u]sf x'g\ . pgLx¿n] cfkm\gf] /fli6«otfsf] d'2fnfO{ ;Qfsf] ;Dd'v kg]{ ljlQs} TofUg] u/]sf] jt{dfg 36gfqmdx¿n] b]vfO/x]sf 5g\ . ;d:ofn] o:tf] ¿k lnof] ls b]zsf] hu dflgPsf] /fhgLlts If]q g} cltqmd0fsf/L ljb]zLsf] O;f/fdf gfRg] gt{s÷gt{sL eOlbof] . h;n] ubf{ htftt} ;d:o};d:ofx¿ k}bf eP . logsf] xnug]{ gfddf csf]{ /fli6«o ;d:of hGdfpg] bnx¿sf] sf/0f g]kfnsf] hgdtsf] cy{ / /Tgkfs{lt/ e]l6g] Hof]ltifLx¿sf] eljiojf0fL p:t} x'gk'u] .

;Qf k|flKtsf] /fhgLltsf] sf/0f l;+uf] d'n'ssf hgtfn] ef]Ug'k/]sf jf:tljs kL8fbfoL ;d:ofx¿n] phfu/ x'g] af6f] kfPsf 5}gg\ . x'g t hgtf g} bnx¿sf] lglDt …l/df]6 sG6«f]no'Qm v]nf}gfÚ h:tf cyf{t\ …Sof/]daf]8{sf uf]6LÚ h:tf eOlbPsf 5g\ . ;/sf/åf/f l;lh{t cK7of/fx¿nfO{ pgLx¿ cfkm\gf ;d:of cfkm}+n] lgDTofPsf] dfGg] cf}sftsf ePsf] sf/0f :jo+ hgtf / ltgsf] lrGtgg} ;d:ofx¿sf] h8 ePsf] oyfy{nfO{ klg gsfg{ ldNb}g .

cGt/fli6«o hutsf …lj1Úx¿n] ;+lawfd;efsf] lgjf{rgnfO{ ljZjsf pbfx/0fx¿ lbb}+ …:jR5 / eo/lxt jfj/0fdf ;DkGgÚ elglbPkl5 k/flht jfx]snfO{ lgjf{rg :jLsfo{ eof] . t/, lgjf{gtfsf cl3;f/]sf ljifox¿nfO{ sfof{Gjog ubf{ s:tf] ;fdflhs hl6ntf pTkGg x'G5eGg] s'/fsf] k"jf{g'dfg g ljh]tfn] u/]sf5g\ g t dtbftfx¿n] g} . hgtf ;+w} cfzdf a:g afgL kl/;s]sfn] ubf{ pgLx¿n] cfzfafx]s s]xLsf] klg ck]Iff /fv]sf 5}gg\ . t;y{, xfdLn] /fli6«o cv08tfdflysf] ;+efljt cfqmd0fsf] k|lt/f]w ug{ ;d:ofx¿aLraf6} p7\g] tof/L ug'{k¥of] . olb olt klg ug{ cl3g;g]{ xf] eg] g]kfnL kfvfkv]/fnfO{ Tofu]/ /fhgLlts bnsf g]tfx¿em}+ …s]xL kfpg] cfzdfÚ ef/tLox¿sf] wf]tLsf] km]/ ;dft]/ lx“8] eof] . Tof] eGbf a9\tf af“sL s] /x\of] / < gof“ ;+lawfg agfpGh]nsf] sfd rnfp ;/sf/sf] g]t[Tjstf{ bnsf] g]t[Tjn] ;j}eGbf ;'?df s;sf] cfl;jf{b lnG5, ;Tos'/f ToxL+af6 5n{ª\u x'b} hfg]5 .


ca ef/tn] rfNg;Sg] sbdx¿

 l;h{gf s]=;L=

@)$^ ;fnsf] /fhgLlts kl/jt{gkl5 xfn;Dd hlt ;/sf/x¿ ag], ;a};“u ef/tn] p;s} /fHo;“u ug]{ Jojxf/h:tf] ub}{ cfPsf] 5 . a? ef/tsf s]xL /fHox¿ s]Gb|Lo ;/sf/sf] 7f8f] cfb]znfO{ x:tIf]k dfG5g\ / cfb]znfO{ j]jf:tf ul/lbG5g\ . s]/nf, cfGw|k|b]z, k~hfj / klZrd a+ufn /fHo;/sf/sf] c8fgx]bf{ g]kfnsf /fhg]tf elgg]x¿b]lv 3[0ff nfU5 . w]/} g]kfnLnfO{ yfxf gx'g ;S5, ljxf/sf] s'g}klg k|x/L ;jf/L ;fwg cg'dltj]u/ csf]{ /fHodf k:g kfp“b}g . t/, lgjf{w¿kdf g]kfn k:5 . ef/tsf x/]s /fHox¿aLr lglZrt If]qdf ;Demf}tf ePsf x'G5g\ . sfg'gsf] kfngf ul/Psf] x'G5 . Ps/fHosf] gful/sn] csf]{ /fHodf uP/ v'n]cfd sfdug{ kfp“b}g . t/, pgLx¿ hxf“ dgnfu] klg g]kfndf eg] v'nf¿kdf sfd ug{ kfp“5g\ . ;lhn} gful/stf kfp“5g\ . :yfoL ¿kd} a;f]af; ug{ ;S5g\ . /, gful/stf gx'g]x¿n] klg /fd|/L Joj;fo ug{ kfp“5g\ . ef/tLo gful/sn] jf:tljs g]kfnL gful/sn] h:tf] uflj;, gu/kflnsf / s/ sfof{nox¿df uO{ s/ltg'{ kb}{g . @)$^ ;fnkl5 ef/tLox¿nfO{ g]kfnsf b]zeQm bnx¿n] lbPsf] ;x'lnot x'g lo . oxL ;dofjlwdf c?0f, ;]tL, a'9L u08sL, dflyNnf] s0ff{nL, d]rL, dxfsfnL gbLdflysf] :jfldTj sf+u|];–Pdfn]sf] bjfjdf k/]/ log} bnx¿n] ef/tnfO{ ;'lDklbP . c?0f, ;]tL, a'9L u08sL / dflyNnf] s0ff{nL ;'Dkbf g]skf dfc]fjfbL klg ;Qfd} lyof] . Pdfn]–sf+u|];n] p;dfly ckh;sf] ef/L af]sfO{ lbP . ;a}eGbf 8/nfUbf] /fi6«3ftL sfd #) nfv ef/tLonfO{ gful/stf ljt/0f ug]{ ;jfndf eof] . o;sf] k|d'v ¿kdf lhDd]jf/ zlQmx¿ Pdfn] / sf+u|]; ePklg ljgfl;lQ cf/f]k dfcf]jfbLn] klg em]Ng'kg]{ eof] . h+unaf6 ev{/ cfPsf]zlQm x'gfn] p;n] To;sf] bL3{sflng c;/ knf{eGg] ljZn]if0f ug{ kfPsf] lyPg .

lo pNn]lvt k|;+ux¿n] /fhgLlts bnx¿sf] lrgf/L t lbP t/, ef/tn] c? s] s] rflx/x]sf] 5 g]kfnaf6 eGg] ljiforf“xL ls Pdfn]–sf+u|];nfO{ yfxf 5 ls ef/tnfO{ . lsgeg] pgLx¿ ;Qfdf ePsf]avt ljutdf w]/} /fi6«3ftL sfdx¿ ePsf 5g\ . lsgeg] /fli6«otf ;DaGwLsf b[9 c8fgsf sf/0f ef/tn] /fhf jL/]Gb|sf] j+zgf;u/]sf] oyfy{ dfcf]jfbLnfO{ yfxf 5 . k|r08n] /fli6«otfsf] ljifodf ;fj{hlgs :yndf p7fpgf;fy JolQmut ;'/Iffsf] ;jfn lemSg'sf] sf/0f ef/tLo vt/sf] sf/0f x'g;S5 . s'6gLlts ;DaGwnfO{ dof{lbt¿kdf kfngf ug'{kg]{ x'gfn] pxf“n] ef/tsf] gfd glng'ePsf] x'g;S5 . ;Dk"0f{ b]zeQmx¿n] oxL cg'dfg u/]sf 5g\ . olt hfGbfhfGb} klg dfcf]jfbL g]t[Tjn] hgtf ;fd" s'g}csf]{ sf]0faf6 c;'/Iffsf] sf/0f v'nfpg' kYof]{ . hgtfn] ;fy lbg]lyP . of] clt ;Dj]bgzLn kIf xf] . ;Qfsf] afu8f]/ ;DxfNg] l:yltdf hgtfn] k'¥ofP klg ;Qfdf plSng' cufj} ef/t e|d0fdf hfg] k|r08sf] of]hgfleqsf /x:ox¿ ;j{;fwf/0f g]kfnL hgtfn] a'‰gkfPdf yk ;dy{g ldNg]lyof] . dfc]fjfbL ;Qfdf 5“b} sf+u|]; Pdfn]sf] ljz]if ;xof]udf clxn];Dd ef/tn] rf/ gbLdf clwsf/ lnof], gful/stf ljw]os kfl/t u/fof], t/fO{nfO{ 6'qm\ofpg] af6f] v'nfof] / rLglj?4 ultljlw ug{ ;lhnf] x'g]u/L ;+3Lo ;+/rgfdf g]kfnnfO{ k'¥ofP/} 5f8\g] eof] . oL oyfy{nfO{ dfcf]jfbLn] uDeL/eP/ ;f]Rg h?/L 5 . gful/stf ljw]os kfl/tu/fpg] / b]znfO{ ;+3Lo ;+/rgfdf 9fNg] dfcf]jfbL of]hgfn] /fli6«o cv08tf b'O{–tLg bzs;Dd wflgPnfsL eGg] cg'dfg ug'{ l;jfo s]xLeGg ;ls+b}g . o;df rf“xL PskN6 cToGt uDeL/9+un] /fli6«o ax; rnfpg' dfcf]jfbLsf] lxtdf x'g]5 .

ef/tn] hftLo k|e'Tjaf6} g]kfndfly clwsf/ lng;Sg] of]hgf agfPsf] b]lvG5 . g]kfnL /fli6«otfsf lrGxx¿ d]6\g' p;sf] klxn]f sfd x'g]5 . ef/tn] gof“ g]kfnsf] kl/sNkgfsf/ dfcf]jfbLåf/f /fli6«o kf]zfs kl/jt{g / kl/Tofu u/fpg ;S5 . /fli6«o hgfj/ ufO{sf] 7fp“df u}+8f, nfnLu'/f“zsf] 7fp“df sdn cl3;fg{ gnufpnf eGg;lsGg . ;'/Iff lgsfodf ;dfj]zLs/0fsf] d'2f dlw;]If]qLo ;d"xåf/f p7fpg nufPsf] lyof] . o; ljifodf jt{dfg ;/sf/n] ;Demf}tf klg u¥of] . ca aGg] ;+ljwfgd} Tof] n]vfpg ef/t nfUg]5 . ;dfg'kflts lgjf{rg k|0ffnLnfO{ ;+ljwfgdf pNn]vug{ ef/t ;Ifdeof] eg] ;+;bdf ef/tLo d"nsf dlw;]sf] ks8 x'g]5 . @)^* ;fndf x'g] /fli6«o hgu0fgfdf kSs} klg g]kfnLhflt cNkdtdf kg]{5 . Tof] s;/L eg] #) nfv ef/tLon] gful/stf kfO{;s]sf 5g\ . gful/stf kfPsf]JolQmsf] k|df0fsf cfwf/df Pp6f kl/jf/ -clxn] % hgfdfq} dfgf}+_ n] :jtM gful/stf kfp“5 . Ps} jif{leq yk 8]9 s/f]8n] gful/stf kfpg]af6f] jt{dfg ;/sf/df ;xefuL ;ftbnn] vf]lnlbPsf 5g\ . lkmhLdf kz'kfng ug{ uPsf ef/tLo s;/L b'O{ bzsd} ax'dtdf k'u] eGg]a'‰g h?/L 5 . ev{/}sf] dn]l;ofsf] 36gfaf/] a'‰bf klg x'G5 . sfdsf] vf]hLdf dn]l;of l5/]sf ef/tLon] pt} 3/hd u/] . ;a} ldn]/ /fhgLlts bn vf]n] . k|rf/sf] nflu kqklqsf lgsfn] . wGg gof“ u[xdGqLnfO{ r]t v'n]5– pgn] ef/tLosf] kIflng] klqsfnfO{ aGb ul/lbP . g]kfnsf] cj:yf uxg df]8lt/ uPsf] 5 . ef}uf]lns lgs6tf / v'nf;Ldfsf] sf/0f g]kfndf klqsf dfq xf]Og, ;/sf/ g} ;~rfng ug]{ xb;Dd ef/tLo k'u]sf 5g\ . of] ;a} sfd nf]stGqsf] gfddf bnx¿n] u/]sf] /fi6«3ftL pkb|f]sf] sf/0f ;Dej ePsf] xf] . cem} klg bnx¿ cfGbf]ngsf] s'/f lems]/ uj{ u5{g\ . pgLx¿sf] lglDt /fli6«otf eg]sf] ;Qfk|flKtkl5sf] gu0o ljifodfq} /x]sf] h:tf] b]lvG5 . dfcf]jfbLn] /fi6«, /fli6«otf, /fli6«o Pstf, cv08tf / ;fj{ef}d;QFk|lt ;r]ttf ckgfPsf] v08df g]kfn ljZjd} pbfx/0fLo /fi6« aGg]5 . g]kfnL /fli6«otf ljZje/Lsf b]zeQm hgtfsf] lglDt ulj{nf] ljifo x'g ;Sg]5 . o;df dfcf]jfbLn] cToGt rgfvf]eP/ /fi6«sf] uxg lhDd]jf/Lsf] dxz';u/L sbdrfNg' plrt x'g]5 .


kfls:tfgsf] cf0fljs ;'/IffgLlt

– df]xdb d'gL/

gf]e]Da/ !&, @))& df Go"of]s{ 6fOD;n] Ps cfZro{hgs va/ k|sflzt u¥of] . /fi6«klt a';n] kfls:tfgL c0f'c:q ;d[l4sf] nflu ljut ^ jif{b]lv u'Ktah]6 lbO/x]sf 5g\ . ToxL uf]Ko a';of]hgf d'tfljs ;'/Iff pks/0fx¿ lbg]sfd eO/x]sf] 5 . ;dfrf/ k|ltj]bgdf pNn]v lyof] sL a';k|zf;gn] em08} ;o ldlnog -!) s/f]8_ cd]l/sL 8n/ pRr d"NofÍgsf;fy kfls:tfgL c0f'c:qsf] ;'/Iffy{ /fi6«klt d';/{kmnfO{ ;xof]u ul/;s]sf] 5 . u'Ktof]hgfsf] k|f¿k pmhf{ ljefu, /fHo ljefu / ;f]leot;+3sflng u0f/fHox¿n] y'kf/]sf cf0ljs xltof/sf sRrfkbfy{ ;DaGwL cWotfx¿n] agfPsf lyP . kfls:tfgdf Hofbfvr{ aflx/L ;'/Iff, c0f'c:qx¿sf] /]vb]v / lg/LIf0fdf eof] . ljb]z ljefusf k|jQmf d'xDdb ;bLsn] Go"of]s{ 6fOD;df k|sflzt ;dfrf/nfO{ l6Kk0fL ub}{ eg], …of] va/n] kfls:tfgsf] 5jLnfO{ ljuf/]sf] 5 . c;To s'/fsf] Hofb} a9fO{r9fO{ ul/Psf] 5 .Ú ;bLsn] cf0fljs;'/Iff k|To]ssf] nflu rfvlnP/ dgg\ug]{ ljifo xf] / ;a}eGbf a9L cf0fljsc:q /flvPsf] :yfgsf] ;'/Iff x'g'k5{ eg] . pRr ljsl;t cj:yf, c:qsf] gfkmf / k|fljlwspGglt c? /fi6«x¿df k|of]uu/]/ lng;lsg] k|jQmfn] eg] . o;}cg';f/, kfls:tfg / cd]l/sf d~h'/Lof]Uo gLlt cg';f/ ;'/Iff zlQm alnof] kfg]{ / lg/LIf0fug]{ sfddf clNemPsf 5g\ . k|jQmfsf cg';f/ cf0fljs j:t', To;sf] cfwf/e"t¿k / aGb/ufxb]lv aflx/L gfsf;Ddsf] t:s/L;DaGwL s'g}klg ljifo ;dfrf/ aGg;Qm}g,sfNklgs syfdfq} x'g;S5 . ldqtfsf] nflu kfls:tfgsf] /ftf] 3]/f ;w}+ ;kmf x'g]5, h;n] lgoGq0f / ;'/Iffsf] k"0f{¿kdf ;'/lIft¿kdf cWoog–cg'udg ug]{5 . Go"of]s{ 6fOD;df pNn]lvt s'/fsf ;DaGwdf w]/} cufl8 k|];;“u s'/ful/Psf] 5 . Go"of]s{ 6fOD;n] ;dfrf/sf] cefjdf k'/fgf] s'/fnfO{ aª\UofPsf] eGg] ;f]em} 7x/ug{ ;lsG5 .

kfls:tfg 7"nf] If]qLobfloTj af]s]sf] Ps cf0fljs /fi6« xf] . o;n] ;w} dxfg ;'/IffdxŒjnfO{ /0fgLlts¿kdf ;fy}/fV5 . cf0fljs ;'/Iffsf] sf]0faf6 x]bf{, c0f' sfo{sf] lg/Gt/tf /fli6«o clwsf/leq /x]/ /fi6«k|d'v cyf{t\ ;/sf/sf] dftxtdf /x]/ hf/L/fv]df hgtfnfO{ ;'/Iffsf] cg'e"lt u/fpg, cf0fljs ;'ljwfx¿ pknAw u/fpg, ljls/0fsf] vt/flj?4 ;'/Iff k|bfgug{ ;lsG5 . kfls:tfgsf] cf0fljs lg/Gt/tf k|flws/0f clxn] ;/sf/sf] dftxtdf 5 . ef}lts ;'/Iffsf] nflu, ;'/Iff ljefusf pTs[i6 tflndk|fKt cf7 xhf/eGbf a9L sdf08f]zlQm c0f' s]Gb|x¿nfO{ ;'/Iffsf] ax'3]/f agfP/ t}gfy 5 . cf0fljs s]Gb| / ;fdu|Lx¿nfO{ :jb]zL / ljb]zL wDsLaf6 ;'/lIft kfg'{ kfls:tfgsf] k|d'v bfloTj klg xf] . cGTodf k|fljlws lgoGq0fsf] If]qaf6 x]g]{ xf] eg] kfls:tfg;“u lgof{t lgoGq0f sfg"g s8f 5 .

cGo d'n'sx¿af6 kfls:tfgn] pTs[i6 cEof;l;Sg] sf]lzif u¥of] . cf0fljs ;'/Iffsf] nflu lgof{tlgoGq0f tl/sfx¿ klg a'‰g] sf]lzif u¥of] . s]xL dlxgfcl3sf] s'/f xf], cGt/f{li6«o ;d'bfo;“u ;DalGwt tTsfn p7\g] / pl7/x]sf wDsLsflj?4 n8\g] ;dembf/Ldf kfls:tfgn] b:tvt u¥of] . kfls:tfg;“u /fd|/L ljsl;t /fHosf lgsfox¿ cf0fljs lgof{t lgoGq0fsf] nflu lqmofzLn 5g\ . kfls:tfgsf] lgof{tlgoGq0f sfo{ k|0ffnL sfg"gL / k|zf;lgs ¿kn] pRr5 . lgof{tlgoGq0f sfg"g !(%) nfO{ ;/sf/n] ;do / cfjZostf cg';f/ kl/dfh{g ub}{ nlu/x]sf] 5 . lgof{tgLlt cfb]z–@))^ nfu"ePkl5 w]/} cf0fljs d'n'sx¿sf] pRr ;'/Iff gLlt;/x kfls:tfgsf] cf0fljs c:q ;'/Iff k|0ffnL lqmofzLn 5 .


;d[4 g]kfnsf] hu g} o'jf zlQm

– /fhLj kf}8\ofn

o'jf /fhgLlt1, lrGts / ;dfh;]jL

d]/f] kfl/jfl/s k[i7e"ld ;Dem“bf s:tf]–s:tf] nfU5 . d]/f] hGd @)@@ ;fn k';df nlntk'/sf] s'k08f]ndf ePsf] xf] . a'af, xh'/a'af,lhh'a'afx¿n] /fi6«dfly k'¥ofPsf] of]ubfg ;Dem“bf uf}/j nfU5 . clg cfkm"n] s'g} If]qdf pNn]Vo k|ultug{ g;Sbf vNnf] nfU5 . t} klg b]z / ;dfhsf] nflu s]xLub}{5' eGg] obfsbf nfU5 .

a'af kqsf/, n]vs x'g'x'GYof] . uf]/vfkqsf] ;Dkfbs x'x'GYof] / g]kfn k'sf/sf] klg . 3/df ls;'ghL nufotsf jl/i7 JolQmx¿ klg af/Daf/ cfO/xg'x'Gof] ljleGg ¿kdf . k"/f sf]7fel/ lstfa}lstfa x'Gy] . a'af hlxn] klg k9L/xg], n]lv/xg] ug'{x'GYof] . cgL d rflx“ ;fgf] 5f]/f] ePsf] x'gfn] pxf“;“u} /xg] uy{+] . a'afn] /fhgLlts s'/fx¿, Oltxf;sf s'/fx¿ ;f]Wg'x'GYof], t“nfO{ of] s'/f cfp“5 ls cfp“b}g eg]/ . slt ;fndf sxf“ s] eof] eg]/, ;f]Wg'x'GYof] . x/]s s'/fx¿ …z]o/Ú ug'{x'GYof] . To:t} ;flxlTos s'/fx¿ x'Gy] . ljlksf] af/]df 5nkmn uYof}{+, pxf“sf] ;flxTosf] af/]df klg 5nkmn x'GYof] . To:t,} dxfef/t, dxfk'/f0f, uLtf, /fdfo0fsf syfsfaf/]df klg 5nkmn x'GYof] . a'afn] n]v]sf lstfax¿sf nflu d}n] l6kf]6 ul/lbg], 6fOkug{nfO+{ v];|f ul/lbg]] uy]{+ . cem clGtd cj:yfdf t emg\a9L d}n] ug'{kg]{ eof], a'af la/fdL x'g'x'GYof] . ToxL sf/0fn] pxf“ a9L yfSg'x'GYof] . To;kl5 t d}n] n]lvlbg] sfd klg u/]“ . clGtd cj:yfdf pxf“;“u d]/f] clna9L ;+ut eof] .

hLjgnfO{ x]g]{ a]Un}¿kdf pxf“sf] lrGtg cfWoflTdstflt/ klg lyof] . xfdL cfWoflTds lrGtgsf s'/fx¿sf af/]df klg 5nkmn uYof}{ . ef}ltsjfbsf af/]df klg 5nkmn uYof{} . o;/L hfg'k5{, hLjg, hut, d[To', k/dfTdfnfO{ a'em\g] uxlsnf s'/f l;SgkfPsf] If0f ;+embf ;f¥x} uf}/j cg'ej x'G5 . cfh dnfO{ nfU5 Tof] d]/f] lhGbuLsf] dxTjk"0f{ …km]hÚ lyof] . :j0fL{d cj;/ lyP tL lbgx¿, h;nfO{ cj d sbfkL kfpg ;lQmg / cg'ej ug{ klg .

a'af;+u a;]/ w]/} ljifosf lstfax¿sf] cWoog / lrGtgug]{ cj;/ kfP“ . snf;flxTob]lv lnP/ Oltxf;sf ;a} kIfx¿df 5nkmn ug]{ cj;/ kfP“ . h'g a]nf pxf“ …PS6LeÚ x'g'x'GYof], pxf“ / d nfu]/ y'k|} sfd u¥of} . pxf“ h'gsfdnfO{ klg !)) k|ltzt lbg'x'GYof] . uf]/vfkqdf sfd ubf{v]/L xf];\ of /]l8of] g]kfndf, a'afn] clkm;df a:bf;Dd t OdfGbf/L / ldlxg]tsf ;fy sfd ug'{x'GYof] g} clkm;af6 3/ kmls{;s]kl5 klg clkm;s} sfdsf] af/]df lrGtg ug'{x'GYof] . clkm;sf] ljsf; / lj:tf/ ug{ ;lsG5 eg]/ ;f]lr/xg'x'GYof] . a'afsf] nugzLntfnfO{ b]v]/ d}n] clxn] kf7 l;s]sf] x'“ . s;/L ;donfO{ ldnfpg], s;/L nugzLn eP/ sfd ug'{k5{ h:tf ofjt s'/fx¿ d}n] a'afaf6} l;s]sf] x'“ . c? kfl/jfl/s s'/fdf d]/f] xh'/a'af;“u /fd|f] ;+ut x'gkfPg . xfdL a]nfa]nfdf cf]daxfn hfGYof}+ . d ;fgf] ePsf] sf/0fn] klg xf]nf d}n] xh'/a'afsf] ;+ut ;+emgf ePg . lhh'a'af lr/~hLlj kf}8\ofnåf/f lnlvt ;flxTo d}n] k9]+ . of] aLrsf] c;/ dnfO{ s] nfU5 eg] hLjgdf xfdL hGd]sf 5f}+ eg] /fi6« tyf ;dfhsf] nflu s]xL ug'{k5{ . s]lx u¥of} eg] /fi6«, ;dfh / eflj;GttLnfO{ ;d]t lzIff lbg ;lsof];\ eGg] nfUbYof] . Tolx eP/ d ;fdflhs ;]jfdf klg nfu]+ .

xfd|f] 6f]ndf k|]mG8\; Snj :yfkgf u¥of} . jfrgfno, lrlsT; ;]G6/ vf]Nof}+ . Tof] a]nfsf ;fyLx¿ hob]j e§/fO{, cdf]bb]j e§/fO{ ;fyLx¿sf] u|'k lyof] . bfOx¿n] Pp6f …k|]m; SnjÚ v]fNg' ePsf] lyof] . To;df xfdLn] j}rfl/s ax;, ;flxlTos Snjsf] ¿kdf /fv]/ cuf8L a9fof}+ . ;fdflhs sfdx¿ ub}{ hf“bf lj:tf/} kqsfl/tf klg u/]+ . k|]; OlG:6Ro"6df k9\bfv]/Lsf] cg'ej klg eof] . ltdLx¿sf] tLg k':tf eO;Sof] uf]/vfkqdf ;Dkfbsdf ePsf] eg]/ uf]s"n kf]v/]nx¿n] eGbf cfkm"nfO{ uj{ klg x'GYof] . st} d ltg} lhh'a'afx¿sf] ;Gtfg x'“ eGg] ls geGg] < 8/ klg nfUYof] . sltko 7fp“df tkfO{ /fd/fh kf}8]ns} 5f]/f xf] t < eg]/ k|Zg klg u/] . dnfO{ cK7\of/f] nfUYof] . lj:tf/} d ;dfh ;]jf, ;flxTo / /fhgLltdf nfUb} hf“bf ToxL ¿kdf k|:t't ug{of]Uo eP“ h:tf] nfU5 . t/ klg d w]/} s'/fx¿ l;Sb}5' . k'vf{x¿;+u d cfkm"nfO{ bf“Hg rfxGg . clxn] d Tof] :t/df k'u]sf] 5}g . uf]/vfkqdf hok[YjLaxfb'/ l;+xsf] la8f]yfDg] lhh'a'af, pxf“sf] yfDg] xh'/a'af / pxf“ yfDg] a'af . d pxf“x¿;+usf] t'ngf of]Uo sxf“ 5' / <o:tf s'/fx¿ klg dgdf v]N5g\ .

/fhgLltsf] s'/f ;lDem+bf nfU5–g]kfnL sf+u|];leq cfGtl/s nf]stGqsf] sld, ;xL, ;To / ;dofg's"n ax;sf] sdLn] ubf{ cfh of] xfnt eof] . o;eGbf cufl8b]lv g} aflx/L zlQmåf/f c;n k|hftGqnfO{ sdhf]/ agfpg] v]n eO/x]sf] lyof] . ltg} zlQmx¿sf] xfjL ;a}If]qdf x'b}+uof] . kf6L{nfO{ …Dofg]hÚ ug{ g;Sbfv]/L / aflx/sf] zlQmsf] ;fdgf ug{ g;Sbf k|hftGqn] g} xf/]sf] cj:yf klg /x\of] . s'g} Pp6f cj:yfdf dnfO{ /fhgLlt gu?“ ls h:tf] klg nfu]sf] lyof] . t/, w|'jLo ¿kdf g]kfnsf] /fhgLlts l:ylt ljsl;t ePkl5 b]z e8\vfnf]df hfg] l:ylt cfPsf] b]v]/ /fhgLltdf xf“lgP . /fhjGbL klg eP“ . t/ d}n] ljrf/sf] n8fO{ n8]+, cfh;Dd nl8/x]sf] 5'

lj:tf/} kf6L{sf sfdx¿ lgofNbf ljkLn] lbg'ePsf lrGtgx¿ d]l6P/ t uPgg\ < st} xfdLx¿ kye|ddf t k/]sf xf]Ogf}+ < eGg] k|Zgx¿ dgdf hGdb} uP . xfdLn] cfkm}nfO{ x]g]{ k|of; u¥of{}+ . o;/L x]b}{hf“bf st} xfd|f gLltx¿s} sf/0f xfdL c;kmn t eO{/x]sf 5}gf}+ < o:tf lrGtg dGygug{ yfNof}+ . Tof] cj:yfaf6 kf6L{ u'h|L/x]sf] hf] cj:yf lyof], klxn] h'g cj:yfdf kf6L{ lyof], clxn] klg kf6L{ ToxL cj:yfdf 5 . Tof] k'/fgf] ¿k kl/jt{g ug'{k5{ . kf6L{df Aoj:yfgsf] k|lqmof km]l/g'k5{ . …6k–6'–j6d r]GhÚ ug'{eGbf …j6d–6'–6k r]GhÚ ug'{k5{ . xfdLn] af/Daf/ kf6L{df o:tf] ax; klg rnfPsf lyof}+ . kl5xfdLn] tL s'/fx¿nfO{ cfTd;fy ug{ ;s]gf}+ . kl5Nnf] Oltxf;df hlxn] klg g]kfnL sf+u|];n] g]t[Tj u/]/ hf“bf v]/L o;n] s] u5{ eg]/ ;a}n] x]/L/x]sf lyP . kl5Nnf] k[i7e"lddf xfd|f] g]t[Tj x'“bfx'“b} klg xfdL c?sf] lg0f{osf] aGbL eof}+ . c?n] u/]sf] s'/fsf] …PS;gÚn] xfdLkl5 nfUg'kg]{ cj:yf cfof] . x'gt o'jfx¿, ;fyLx¿ / xfdLn] nf]stflGqs u0ftGqsf] gf/f kf6L{df jf/Djf/ p7fof}+ . casf] kl/l:yltdf /fhf;“u ldn]/ hfg x'“b}g, of] kl/l:yltnfO{ xfdLn] …Dofg]hÚ ug'{k5{, s'g} klg xfntdf /fhf;“u ;Demf}tf x'g'x'b}g eg]/ ax; rnfof}+ . cflv/ …cN6Ld]6\nLÚ kf6L{nfO{ To;n] :jLsf/ klg u¥of] . t/ of] cj:yfdf hf“bfv]/L h;/L o'jfx¿nfO dxTj lbOPg . &) k|ltzt o'jfx¿n] dtbfgdf ;xeflutf hgfP t/ o'j pDd]bjf/ rf/ k|ltztdfq} e}lbP . xfd|f] …Dofg]hd]G6Údf ePsf] sdhf]/Lsf sf/0f o:tf] kl/0ffd t cfPsf] xf]Og < Tof] …;fO6Ú klg xfdLx¿n] x]g'{kg]{ x'G5 .

csf]{tkm{ dfcf]jfbLsf] ;kmntfnfO{ d}n] s;/L x]/]sf] 5' eg] of] ;kmntf kf6L{n] kfPsf]eGbf klg b]zn] kfPsf] ;kmntf xf] . b]z clxn] sDKo'6/sf] xf8{jo/sf] cj:yfdf 5 . xf8{jo/ /fd|f]eof] eg] ;º6jo/ t xfdLx¿n] cfkm} agfpg] xf] . ;d[4 g]kfn / zflGt If]q g]kfn agfpg o'jfzlQmsf] cfjZostf x'G5 . o'jfljgf ;d[4 g]kfnsf] sNkgf s'g} kf6L{n] gu/]x'G5 . To;}n] xfdL …ldlgdd k|f]u|fdÚdf Ps eP/ hfg;Sof}+ sd;]sd /fli6«o d'2fx¿df Ps eP/hfg ;S5f}+ . xfdLn] Pp6f …sNr/Ú klg …ljN8ckÚ u/]/ nu]sf 5f}+ . casf] kl/l:yltdf xfdLn] lg;+sf]r eP/ eGg ;Sg'k5{ ls xfdLn] ;}Gos/0fsf] cGToug{ ;Sg'k5{ . sf]:6fl/sfsf] ;}Gojfb lsg / s;/L vtd eof] < Toxf“sf k|wfgdGqLn] s;/L ljsf; ug'{eof] < cfly{s cj:yf s;/L dfly uof] < k|wfgdGqL …;f];n 8]df]qm\of6Ú g} x'g'x'G5 . pxf“n] gLltut¿kdf sf]:6fl/sfdfq} xf]Og Ujf6]dfnfb]lv lnP/ …Nofl6g sG6«Lx¿ÚnfO{ klg gof“ ;Gb]z lbg'eof] . /, Tof] k'glg{df{0fsf] ;Gb]z, Pp6f …lk; k|f];];Údf hfg] ;Gb]z, h;n]ubf{ pxf“x¿ hlxn] klg Tof] …l/hgÚ cfkm}cfkm}df n8]/ Tof] cj:yfaf6 s;/L d'lQmkfpg] eg]/ lbg'eof] . pxfnfO{ ToxLsf/0fn] gf]j]n k'/:sf/ lbOof] . dnfO{ s] nfU5 eg], klxn] eGbf /fhfsf] kfnfdf ;}Gos/0fnfO{ emg\ phfuf/ ul/of] . Psflt/ /fHotkm{sf em08} Ps nfv ;}lgs 5g\ eg] csf]{ lt/ dfcf]jfbLsf ;}lgsx¿ . o;nfO{ s;/L 36fpb} nfg] < ;}lgsx¿nfO{ s6f}lt u/]/ cfly{s a[l4b/ a9fpg tkm{ nfUof] eg] b]z ljsf; / lj:tf/sf] af6f] v'Ng]lyof] . t/ xfdL otflt/ nfu]sf 5}gf}+ . l7s} 5, ;}GojfbnfO{ Ps} k6s Go"lgs/0f ug{ ;lsb}g . t/, lj:tf/} ;}Go Go"lgs/0ftkm{ hf]8 lbg'k5{ . xfdLnfO{ rLg / ef/t;“u n8\g'5}g . lbg k|ltlbg l;df ldlrPsf ;d:ofn] xfdLnfO{ ;tfO/x]sf] 5 . ;Ldf ldlrPklg oL b'j} tkm{sf ;}GozlQmn] s]xL n5f/kf6f] nufpg ;s]sf] b]lvPsf]5}g . /fli6«o ;]gf / dfcf]jfbL ;]gfnfO{ ;Ldf ;DaGwL jf:t} 5}g . To;}n] xfd|f] o'jf zlQmnfO{ cufl8 a9fpg'k5{, b]zelQmk"0f{ efjgfn] kl/kSj kfg'{k5{ . cGt/f{li6«o¿kdf ;Ldf;DaGwL d'2fnfO{ p7fpg'k5{ . . s'/f p7]df Ol08ofn] dfGg klg ;S5, lsg eg] Ol08of klg ;+;f/df ulgg] 7"nf] nf]stflGqs b]z xf] . xfdLn] h;/L klg Ps O{~r e"efudfly ljb]zL cltqmd0f :jLsfg'{ x'b}+g .

k|:t'ltM k|df]b lwtfn


‘gof“ g]kfn’ lgdf{0fsf jf:tljs cfwf/x¿

 u0f]z vqL

s'g} klg ul/j d'n's cfTdlge{/ ePg eg] To;n] slxNo} ljsf; ub}{g . jt{dfg ljZjdf ul/a /fi6«n] cfTdlge{/ /fli6«o cleofg / lgof{td"lv Jofkf/gLlt ckgfPsf] v08df l56f] k|ult ug{;Sg] b]lvG5 . g]skf -dfcf]jfbL_sf] k|lta4tf–kq
-3f]if0ff–kq_ n] gof“ g]kfnsf] kl/sNkgfnfO{ cl3 ;f/]sf] 5 . b]z / hgtfnfO{ k"0f{¿kdf cfTdlge{/ agfO{ lgof{td"lv Jofkf/gLlt cl3;fg{ kxn u/]sf] v08df jf:tljs gof“ g]kfn lgdf{0f e}/x]sf] cg'ej Ps} jif{b]lv hgtfn] ug{ kfpg] 5g\ . l;+uf] /fi6«e/L Ps};fy cleofg ;+rfng ug]{ / k|ltkmn k|fKtug{ ;lsg] s]xL kIfx¿ pNn]v ul/Psf] 5 M–

s= vlgh t]n / k|fs[lts UofF;

!=k]6«f]lnod kbfy{M– g]kfnsf] s"n e"efusf] #& k|ltzt If]qdf k]6«f]lnod kbfy{ /x]sf] k'li6 eO;s]sf] 5 . lj= ;= @)$) sf] b;sdf cd]l/sfsf] 6«fO6g / g]b/Nof08sf] z]n gfds k]6«f]lnod kbfy{ pTvgg\ sDkgLn] u/]sf] cWoog cg';f/ d]rL dxfsfnLaLrsf] t/fO{, r'/]dxfef/t / leqLdw]; If]qdf t]n kfOG5 . pTvgg\ sfo{nfO{ ;'? ug]{ xf] eg] nufgLstf{ e]l6g] 5g\ . k|yd r/0fd} 7"nf] ;+Vofdf /f]huf/Lsf] cj;/ v'Ng]5 . b'O{ tLg jif{kl5 xfdL l8h]n, dl§t]n / k]6«f]ndf qmlds ¿kdf cfTdlge{/ x'“b} hfg] 5f}+ . c/af}{ ?lkof“ ljb]lzg] 5}g . cfDbfgL / /f]huf/Lsf cj;/x¿ :jb]zleq} v'Ng]5g\ .

@= k|fs[lts Uof“;M– vfgf ksfpg] Uof“; ldy]g sf7df8f}+ pkTosf / d'lQmgfy If]qdf k|r'/ dfqfdf /x]sf] hfkfgL ;xof]u lgof]u ;+:yf hfOsfsf] cWoog–cGj]if0f k|ltj]bgdf b]lvG5 . sf7df8f}+ d'lgsf] Uof“;nfO{ vfg]kfgLsf] wf/f em}+ k|To]s 3/sf] efG;fdf k'¥ofp“bf kf6g, sf7df8f}+ / eQmk'/jf;LnfO{ #@ jif{k'Ug] hfOsfsf] cWoogn] b]vfp“5 . ;w} ljb]zLsf] e/ kg'{kg]{ Uof“;df Wofg lbP/ sfd yfNg' cToGt h?/L 5 . sfd yfn]df /f]huf/L l;h{gf, /fd|f] /fli6«o cfo / cfkm}n] d"No tf]Sg] cj:yf cfpg]5 .

v= b}lgs pkef]Uo j:t'x¿

!= pkTosfsf nlntk'/ / eQmk'/ afx]s sf7df8f}+af;Ln] dfq} k|ltlbg (% xhf/ ?lkof“sf] cfofltt df5f dfq} vfg] u/]sf] cWoogdf b]lvof] . g]kfne/Lsf] lx;fa ug]{ xf] eg] Go"gtd @ s/f]8hlt /sd t df5fsf] nflu dfq} ljb]lzg] eof] . g]kfnsf] d]rLb]lv dxfsfnLaLrsf] rf/sf];] emf8Lleq dfq} ;of}+ k|fs[lts tfn, s'jfx¿ 5g\ . :yfgLo ul/a, b'MvLx¿sf] Ps pkef]Qmf ;ldlt agfO{ tfn ;kmf u/]/ df};d cg's"nsf df5fkfng ug{ ;lsG5 . To:t} kxf8L e]udf gbLx¿df ag]sf bxdf lk+h/fljlwaf6 df5f kfng ug{ ;lsG5 . of] gLlt canDag ug]{ xf] eg] Ps} jif{df k|ltkmn k|fKt x'g]5 . xhf/f}+n] gf]s/L kfpg]5g\ . g]kfn df5f cfoft ug]{ xf]Og ;d'b|L d'n'sx¿nfO{ lgof{t ug]{ /fi6« aGg ;Sg]5 . ljZjsf] ;a}eGbf pRr lzv/If]qaf6 pTkGg ePsf lxdfnL gbLsf df5f eg]/ k|rf/ ug]{ xf] eg] ;DkGg d'n'ssf zf}lvgx¿ xfd|f lgoldt u|fxs aGg] 5g\ .

@= kz'kfngM– cem} klg xfdL e]8afv|fdf cfTdlge{/ 5}gf}+ . tf/] xf]6nx¿df k|ltjif{ em08} ^ s/f]8 ljb]zL e]8fsf] df;' vkt eO/x]sf] 5 . df;' ahf/sf] 7"nf]lx:;f ltAatL / ef/tLo e]8fafv|f -e]8f, v;L, af]sf_ df lge{/ 5 . xfd|f kfvf kv]/fx¿df pGgthftsf 3f“; nufpg s[ifsnfO{ eGg ;S5f}+ . n]sfnL If]qdf k|z:t r/gIf]q 5 . To;sf] ;b'kof]u ePsf] 5}g . rf}/Lsf 5fnfsf] ;b'kof]u ePsf] 5}g . lxdfnL e]usf hgtf rf}/Lsf] 5fnfnfO{ cf]5\ofgsf] ¿kdf k|of]u ul//x]sf 5g\ . t/fO{, kxf8df agfOg] u'Gb|L, uh]/f, emNnfnfO{ lxdfnLIf]qdf k7fO{ rf}+/L / ofssf] 5fnfaf6 :yfgLo :t/d} h'Qf, emf]nf, k]6L agfpg nufpg ;lsG5 . ljZjsf] ;a}eGbf cUnf] :yfgdf a:g] k|f0fLsf] 5fnfaf6 ag]sf ;fdfu|L eGg] ljlQs} ljZj ahf/df k|efj kg]{ 5 . ptf lxdfnL If]qsf afl;Gbfn] u'Gb|L uh]/faf6 Gofgf] klg kfpg]5g\ / 5fnfaf6 /sd klg . u'Gb|L, uh]/f / lk/f agfpg] ;of}+ n3'pBf]u ;+rfng u/]/ xhf/f}+nfO{ /f]huf/L lbnfpg ;lsg]5 . e]8fafv|fdf cfTdlge{/ eof}+ eg] b;f}+ ca{ ?lkof“sf] cfDbfgL x'g] b]lvG5 .

#=df};dL–a]df};dL pTkfbgM– xfdL cem}+ klg hfd, ;;, crf/, v';f{gL, Kofh, n;'gdf cfTdlge{/ 5}gf}+ . a§faGb lab]zL h'; xfdL lslg/x]sf 5f}+ . gof“ g]kfn lgdf{0fsf] ;jfndf ;f“RRf} g} ;–;fgf kIfnfO{ klg s]nfpg] xf] eg] tof/L vfg]s'/f cfoftdf k|ltaGw nufg' k5{ . ;o ?lkof“sf] xln{S; eGbf kf“r ?lkof“sf] ds} kf]lifnf] x'G5 eGg] r]tgf hgtfdf hufpg' k5{ . b'O{ sf]7fsf] 3/ ePsf hgtfnfO{ Ps /f]kgL jf Ps s¶fsf] cf“ug cfjZos 5}g eGg] l;sfpg' k5{ . k"jL{ t/fO{ If]qdf r/fn] lj:6\ofPs} e/df 6df6/ pd|]/ /fd|/L kmn lbG5 . yf]/} hldg x'g] hgtfnfO{ j}1flgs 9+uaf6 To;sf] v]tL k|0ffnL af/] 1fg lbPsf] v08df /fd|f] k|ltkmn lg:sg] 5 . ;/sf/L :t/af6 vf8L d'n'ssf] t/sf/L ahf/df :yfg kfpg] k|of; u/]sf] v08df vf8L /fi6«sf ;'Ntfgsf] efG;fdf g]kfnL t/sf/L kfSg] 5 .

u= jgsf] pkof]u / ;+/If0f

!= k|To]s lbg #% nfv ?lkof“sf] kfgsf] kft ljb]zaf6 cfoft e}/x]sf] 5, dl/r klg ljb]zaf6} cfp“5 . b'a}sf] v]tL h+undf x'G5 . udL{ 7fp“sf] h+unsf ?vsf km]bdf lj?jf /f]lklbP kl5 g uf]8d]n ug'{k5{ g t dnkfgL g} xfNg' k5{ . o;n] ljb]lzg] /sd Psftkm{ hf]ufp“5 eg] csf]{tkm{ hyfefjL jg km8fgL x'gaf6 /f]S5 . To:t} ;d'b|L ;txb]lv !& ;ob]lv @* ;o ld6/ prfO{sf kxf8L tyf n]sfnL cf]l;nf] jgdf cn}+rL v]tL /fd|/L x'G5 . k"jL{ kxf8sf s]xL jgdf s[ifsn] o;af6 /fd|f] cfDbfgL ul//x]sf 5g\ . t/ g]kfndf To:t} jftfj/0fsf w]/} ;/sf/L jgx¿ Tolts} v]/ uO/x]sf 5g\ . cGt/f{li6«o ahf/ /fd|f] eO/x]sf] avt pTkfbgnfO{ b]zJofkL agfpg ;s]sf] v08df ljb]zL d'b|f cfh{g ug]{ tyf /f]huf/Lsf] nflu 3/d} sfd pknAw x'g] b]lvG5 .

@= t?n v]tL / df}/L kfngM–3/ cf;kf;sf jg h+undf ;'/lIft 9+un] df}/Lkfng ug{ ;lsG5 . /, ;“u;“u} b'j} k|sf/sf t?n -3/ t?n / jgt?n_ sf] v]tL ug{ ;lsG5 . sl7g z/Ll/s >d ug{ g;Sg]x¿sf] nflu cfTdlge{/ cleofgsf] lglDt of] kmnbfoL x'g]5 . t/fO{b]lv tNnf]n]s / gbL lsgf/sf h'g;'s} jgdf of] cleofg ;+rfng u/]sf] v08df cfly{s ¿kdf ljkGg / s8f kl/>d ug{ g;Sg]x¿sf] nflu Ps c;n sbd x'g]5 .

#=‘k|To]s jg Ps cf/If, k|To]s h+un Ps lgs'~h’ M– ;+;f/e/L g} b'n{e dflgg] kz'k+IfLx¿ nf]k x'g] cj:yfdf k'u]sf 5g\ . jgh+undf kfOg] ;l/;[k / peor/ ju{df kg]{ k|f0fLx¿sf] klg xfnt p:t} 5 . jftfj/0f cg';f/ af“Rg ;Sg] k|f0fLnfO{ lglZrt 3]/faGbLdf kfng ug{ hgtfnfO{ g} cu|;/ u/fpg ;lsG5 . klZrdsf afx|l;+u]x¿nfO{ k"j{sf h+undf x'sf{pg / a9fpg ;lsg] s'/f lrtjgsf u}+8f alb{ofdf ;f/]kl5 ltgdf s'g} c;/ gePsf]af6 k'li6 x'G5 . klZrdsf afx|l;+u]x¿nfO{ k"j{sf h+undf x'sf{pg a9fpg ;lsg] s'/f lrtjgsf u}+8f alb{ofdf ;f/]kl5 ltgdf s'g} c;/ gePsf]af6 k'li6 x'G5 . h+undf hgfj/kfng gLlt g]kfndf ;Dej 5 eGg] s'/f ;fd'bflos jgk|ltsf] hg?rLn] l;4u/]sf] 5 . o;af6 b'n{e jGohGt'sf] rf]/Llgsf;L /f]lsg] / jgh+unsf] ;+/If0f x'g] kSsf 5 .

3= j}b]lzs /f]huf/df hfg]x¿sf] ;b'kof]u

!= :jb]zL pTkfbgsf] k|rf/M xfn;Dd ljleGg d'n'sdf /f]huf/Lsf] lglDt eg]/ @) nfv g]kfnL ljb]lzPsf 5g\ . cj}w ¿kdf hfg] / ;fwf/0fsfdsf] nflu ef/t hfg]x¿sf] ;+Vof o;df ;dfj]z 5}g . ;DalGwt b]zsf] gful/s eP/ k':tf}+ cl3b]lv ef/t, DofGdf/ / e'6fgdf u/L Ps s/f]8 hlt g]kfnL d"nsf afl;Gbf/x]sf] cg'dflgt cf“s8f 5 .

;fgf] k"“hLn] u'Gb|'s, l;lGs, d:of}/f, l;b|f, cflb t/sf/L hGo vfBkbfy{ tof/ ug{ d]rLb]lv dxfsfnL;Ddsf hgtf ;Ifd 5g\ . k|jfl;Psf g]kfnLx¿sf] lglDt k'Vof}{nL vfBj:t'x¿sf] df]x :jtM a9]sf] b]lvG5 . ;d'b|t6Lo tyf ;DkGg d'n'sx¿df df5f–df;'eGbf t/sf/Lsf] df]na9L k5{ . csf{]tkm{ dfly pNn]lvt t/sf/LhGo kbfy{x¿df kf]if0fkbfy{sf] dfqf tfhfsf] eGbf a9L x'g] cWogx¿n] b]vfPsf 5g\ . j}b]lzs /f]huf/df hfg] Ps hgfn] jflif{s ! ;o 8n/sf] dfq} :jb]zL v'Vvf t/sf/L vl/b ul/lbPdf em08} !$ ca{ ?lkof“ a/fa/sf] ljb]zL d'b|f :jb]zdf leqg]5 . o;n] /f]huf/Lsf] nflu k|jfl;Psfx¿df :jb]zk|ltsf] dfof cyf{t\ /fli6«otfsf] efjgf hfu[t u/fpg]5 . ljb]zL ahf/df g]kfnL k'/fgf t/sf/Ln] kl/ro x'g kfpg]5g\ / lj:tf/} ahf/ a9\g]5 . x]bf{ ;fgfb]lvg] o:tf sfo{n] w]/} ljkGgx¿sf] /f]hL/f]6Lsf Joj:yf ul/lbg] 5 . k|To]s uflj;df Pp6f u'Gb'sl;GsL n3'pBf]u /fd|/L km:6fpg] 5 .

@= k|frLg j:t'sf] Jofkf/M– vf“8L / nf]Stf ef+u|fsf sk8f ljZjs} k'/fgf x'g\ / ltgsf] pb\udynf] g]kfn xf] . kf]zfslk|o ljZj ahf/df xfdL oL sk8fsf u'0f / k|of]uaf/] cjut u/fp“b} ;lhn} k|j]z kfpg ;S5f}+ . vf“8L, nf]Stfef+u|fsf sk8f jftfj/0f cg's"lnt x'G5g\ cyf{t\ hf8f] / udL{ b'a} df};dsf nflu pk'o'{Qm x'G5g\ . j}b]lzs /f]huf/df hfg]x¿af6} o;sf] k|rf/ cleofg yfNg] xf] eg] l;:g'sf 8fSnfaf6 /];f lgsfNg] / kftnfO{ ;'sfP/ lk7f] agfpg ;Sg] b]lvG5 . k|To]s l;:g'3f/L / cNnf]3f/L cfosf] Pp6f af6f] x'g]5 . o;sf] cfkm"v';L d"No tf]Sg] clwsf/ g]kfnL hgtfsf] x'g]5 .

ª= hl8a'6L v]tL

nufgL ljgfg} 3/sf cf“ug 5]p / 5tdf ;d]t /f]Kg ldNg] hl8a'6Lx¿sf] lrgf/L ;j{k|yd ;/sf/n] hgtfnfO{ lbg'kg]{5 . g]kfnL ahf/df !^ ;o ?lkof“ kg]{ ^ ;o ldlnln6/sf] l3ps'df/L -Pnf]j]/f_sf] h'; :jb]zd} pTkfbg ug{ ;lsG5 . l3ps'df/L dn / kfgLljg} d?e"dLdf ;d]t km:6fpg] k|hfltsf] hl8a'6L xf] . To:t}+ g]kfndfdfq kfOg] nf]7 ;Nnf -6]S;; kfOg_ ljgf 5ftL / kf7]3/sf] SofG;/sf] cf}ifwL g} aGb}g . g]kfndf st} st} o;nfO{ 9\ofªu|] ;Nnf klg elgG5 . To:t} /QmrGbg, :j]t rGbg 3/ 5]p jf cfkm\gf v]taf/Lsf l8ndf nufpg hgtfnfO{ k|]l/t ug'{k5{ . k|ltaGw km's'jf u/L hl8a'6Lsf] Jojl:yt v]tL ug{ ;/sf/n] hgtfnfO{ xf};nf / 1fgk|bfg u/]df krf;f}+ xhf/n] Jojl:yt gf]s/L kfpg]5g\, /fi6«n] ;of}+ ca{ ljb]zL d'b|fk|fKt ug{ ;Sg]5 . ;j{k|yd g]kfndf dfq kfOg] hl8a'6Lsf] Jofkfl/s clwsf/ -k]6]G6_ lng'kg]{5 . lr/fOtf]nfO{ k"j{df dfq xf]Og g]kfne/L g} sxf“sxf“ jftfj/0f cg's"n x'G5 Toxf“ v]tL u/fpg ;s]sf] v08df hgtfn] / /fi6«n] /fd|f] cfocfh{g ug]{5g\ . emf/sf] ¿kdf dflgb} cfPsf] 3f]8tfk|], ltt]kftL, s'6\sL h:tf jg:klt cf}iflw x'g\ eg]/ hgtfnfO{ lrgfpg' pQd sfo{ x'g]5 .

r= vfgL pTvgg\

cfoftd'vL pTkfbgx¿ l;d]G6, 58 h:tf lgdf{0f;fdu|Ldf cfTdlge{/ x'g ;/sf/n] nufgL ug}{ kb}{g . gLlh If]q j]t'ssf cfly{s lgodsfg'gn] ubf{ af“lwPsf] 5 / nufgL ug{ OR5's / pT;'s 5 . l;d]G6 / kmnfd pBf]u ;+rfng ug{ lbPkl5 r/0fa4¿kdf /fi6« jf gLlh If]qn] tfdf, cfnd'lgod, h:tf vfgL pTvgg\ ug{ ;S5g\ . o;af6 /fi6«nfO{ c/af}++ ?lkof“sf] cfDbfgL / xhf/f}+nfO{ /f]huf/Lsf] Joj:yf l;h{gf x'g]5 .

5= pmhf{df cfTdlge{/

pmhf{gLlt sfof{Gjogubf{ ljz]if Wofg rfxL b"|t of]hgf / r/0fa4 bL3{sfnLg of]hgf agfpg' pko'Qm x'g]5 . hnljB't pmhf{sf] ;jfndf x]bf{ 7"nf kl/of]hgfdf eGbf demf}nf kl/of]hgf pQd b]lvG5g\ . hnljB't pmhf{nfO{ dfq /fi6« / gLlh If]qn] x]/]/ k'Ub}g . j}slNks pmhf{nfO{ ;“u;“u} n}hfg' kg]{5 . g]kfnsf] ef}uf]lns ;+/rgf g} o:tf] 5 ls hgtfsf] dfu eGbfa9L pmhf{ pTkfbg eP klg ;a} If]qdf ljt/0f ;Dej 5}g . jfo' / ;f}o{phf{ pTkfbgnfO{ ;“u;“u} n}hfg' kmnbfoL x'g]5 . km]l/ nB' hnljB't kl/of]hgfx¿nfO{ klg 5f]8\g'x'Gg . tfkLo pmhf{sf] lglDt g]kfndf k|of]u x'g] sf]Onf xf] . :jb]zdf ePsf sf]Onf vfgLsf] ;+rfng Jojl:yt ¿kdf ub}{ cGo vfgLsf] vf]hLul/g' k5{ . g]kfnsf] t/fO{, r'/]dxfef/t / leqL dw];sf] cIff+zdf kg]{ kfls:tfg, ef/t, DofGdf/lt/ htftt} sf]Onf kfOg'n] g]kfndf cem w]/} sf]OnfvfgL km]nf kg]{ b]lvG5 .

h= ko{6g

ko{6gnfO{ ju{ut¿kdf pkef]u ug]{ /0fgLlt glnPdf jt{dfg ko{6ggLlt c:yfoL / w/d/ x'g] b]lvG5 . l:y/ ko{6g Joj;fosf] lglDt lgDg cj/0ffcl3 ;fg'{ pQd x'g]5M–

!=dgf]/~hgfTds ko{6gM– k|fs[lts ;'Gb/tf cjnf]sg / kbofqfdf /x]/ u|fdL0fIf]qsf] ef}uf]lns cjnf]sgsf nflu cfpg] ko{6snfO{ cfslif{t ug{ gof“ If]q / dfu{ klxNofpg' kg]{5 . gof“ ko{6sLo If]q klxrfgu/L j[Qlrq dfWodåf/f k|rf/k|;f/ u/]df ko{6s ;+Vof a9\g]5 .

@= wfld{s ko{6gM– lxGb' / af}4 wdf{nDaL ko{6sx¿ a9fpgsf] nflu wfld{s If]qdf ;'/Iff, cfjf; / xf]6nx¿nfO{ r':t kfb}{ emf]n] Jofkf/nfO{ dof{lbt agfpg' pQd x'g]5 .

#= cWoog cg';Gwfg / vf]h ko{6gM– cWo]tfx¿sf] nflu l;+uf] g]kfn g} ljZjsf] Ps dfq ljZjljBfno xf] eGg] efjgf ;/sf/ / gLltlgdf{0fsf] txdfePdf l:y/ / cljrlnt ko{6g Joj;fo km:6fpg]5 . o;sfnflu bIfx¿åf/f cWoog If]q 5'6\ofpg' kg]{5 . vfgLdf ;'gb]lv g'g;Dd g]kfndf 5g\ . To;sf cWo]otfnfO{ hfgsf/L u/fpg' k¥of] . lxdtfn, lxdgbL, lxdfnL jg:klt, lxdfnL kz'k+IfL ;DalGw 5'§} cjwf/0ff Nofpg' k¥of], h;n] ljZje/Lsf cWo]tfx¿nfO{ cfslif{t ug{ ;sf];\ . hLj, jg:klt / e"uf]ndfq xf]Og wd{, ;+:s[lt, rf8kj{, l/ltl/jfh, hflt, efiff, cfly{s ljifdtf / ;fdflhs oyfy{ ljZje/Lsf cWo]tfsf] gh/df kfg]{ /0fgLlt gof“ g]kfnsf] kl/sNkgfsf/x¿n] ckgfpg' ;fGble{s x'g]5 .

$=;fxl;s v]n ko{6gM j~hL hlDkª, /s SnfOlDaª, lxdfn cf/f]x0f, Kof/f UnfOl8ª, sfoflsª / /flº6ªnfO{ c? Jojl:yt / cfslif{t agfpg w]/} sfdx¿ af“sL /x]sf b]lvG5g\ . oL afx]ssf ;fxlzs cGo v]nx¿ cfkm} l;h{gf ug{ ;lsg]5, xfQL kf]nf] v]n h:t} . xfdLn] ;jf{lws prfOdf s':tL k|lt:kwf{, ljZjsf] ;jf{lws prfOsf] tfn ltlnrf]df a9L ;do;Dd t}/g ;Sg] k|ltof]lutf, ToxL“ 8'+ufbf}8f k|ltof]lutf cfof]hgf u/L g]kfnk|ltsf] ljZjsf] cfsif{0f c? a9fpg ;lsg]5 . k|l;4 6]lnlehg Rofgnx¿ l8:sf]e/L, :kf]6\;{, g];gn hf]u|fkmLx¿n] To;sf] :j:km"t{ ¿kdf k|zf/0f ul/lbg] 5g\ . zfxl;s v]ndf lxdfnL 3f]8fbf}8 klg ;fd]n ug{ ;lsg]5 . gof“ g]kfndf gof“ zfxl;s v]nx¿ hGdfO{ v]ns'b ko{6gdfkm{t c? gj ko{6sx¿nfO{ cfslif{t ug{ ;lsg]5 .

^=cfGtl/s ko{6gM 3'Dgsf] nflu k|j]zf1f grflxg] ef/tLo zx/x¿sf] t'ngfdf g]kfnL ufp“j:tL g} dgdf]xs 5g\ eGg] r]tgf hgtfdf hufpg' /fi6«jfbL ;/sf/sf] bfloTj x'g]5 . cfkm\g} b]zsf gof“ ufp“7fp“sf af/]df hgtfnfO{ hfgsf/L 5}g . sfzL, k'§ktL{, cyf{t\ rf/wfd hfg] g]kfnL wfld{s ko{6sx¿nfO{ :jb]zL cf:yfsf s]Gb|x¿df 8'Ng k|]l/tug]{ / ljBfyL{nfO{ z}lIfs e|d0fsf] nflu :jb]zL :ynx¿sf] cjnf]sgdf n}hfg] z}lIfs gLltsf] hu a;flnPdf cfGtl/s ko{6ssf] sf/0f lglZrt If]qsf afl;Gbfn] nfe xfl;n ug]{5g\ . b]zk|ltsf] dfof hgtfdf c? a9\g] 5 . /fli6«otfk|lt dfof–ddtf pgLx¿df hfUg]5 . /fi6«sf] ;Gt'lnt cy{tGqdf o;n] s]xL xb;Dd 6]jf k'¥ofpg]5 .

em= Jojxfl/s lzIffgLlt

clzlIft jo:sx¿nfO{ dWogh/ u/L Jojxfl/s lzIffnfO{ hf]8lbg' /fd|f] x'g]5 . clxn]sf] k|fljlws lzIff k|0ffnLnfO{ To;d} ufe]/ jo:sx¿sf] rfxgf adf]lhd k|fljlws lzIff, k9\gdfq} hfGg], n]vk9 b'a} ug{ rfxg]x¿nfO{ uflj;x¿df ljt/0f ul/b}+ cfPsf] ah]6af6 hgcled'vLs/0f tflnd lbg' pQdx'g]5 . o;af6 cJojl:yt ;x/dflysf] rfk 36\g]5 . b;f}+ xhf/ /f]huf/Lsf] cj;/ l;h{gf x'g]5g\ . /, j}b]lzs /f]huf/Ldf hfg]x¿n] cfkm\gf] 3/sf]sfd Eofp“b} pko'Qm k|fljlws ;Lk, 1fg cfh{g ug{ kfpg] 5g\ .

`= cfkm\gf] ufpFdf cfkm} /f]huf/bftf agf}+

cfw'lgs 9+un] s'v'/f kfng, pGgt hftsf a+u'/, xf“;, v/fof], ltqf, 6sL{ kfng, xl/tu[x ljlwaf6 t/sf/L v]tL, Rofp v]tL, a§fO{ kfng ;DalGw 1fg ;/sf/L tkm{af6 lbg] / a]/f]huf/nfO{ cfkm\g} ufp“3/df dfly pNn]lvt s'g} Ps Joj;fo ug{ psf:g] xf] eg] /f]huf/Lsf cj;/x¿ ufp“3/d} l;h{gf x'g]5g\ . ufp“sf] ljsf;n] /fi6«sf] cfo j[l4 u/fpg] of] gLlt dxŒjk"0f{ ;fljt x'g]5 .

6= s'6gLlts rft'o{tfM

ljutsfndf ljb]zl:yt (( k|ltzt s'6gLlts lgof]u, /fhb"tfjf;x¿, Nxf;f / sf]nsftfsf jfl0fHob"tfjf;x¿ lgsDdf lyPeGbf km/s kb}{g . clxn] k'/fgf tL ;Dk"0f{ ;+rf/gf Wj:t} kfg'{k5{ . xfdL wgL ljb]zL tyf l5d]sL b]zx¿n] g]kfnnfO{ ;xof]u ul//x]sf] b]V5f}+ . t/ Tof]eGbf a9L pgLx¿n] oxf“ cfh{g ul//x]sf x'G5g\ / cfkm\gf] ;/sf/nfO{ /sd k7fO/x]sf x'G5g\ . ljb]zl:yt g]kfnL /fhb"tfjf;n] jflif{s ¿kdf g]kfn ;/sf/nfO{ a'emfpg' kg]{ /sd tf]lslbg' k5{ . s'6gLlts lgof]u ;+rfng ug]{gfp“df ljlgof]hg t ug'{k5{ t/, ;“u;“u} p;n] sdfpg' kg]{ Go"gtd /sd tf]lsg} k5{ . p;n] ljb]zdf s;}dfly Jofkfl/s nufgL u/]/ x'G5 ls g]kfnnfO{ a9L ko{6s k7fP/ x'G5 sdfpg} kg]{ afWotf l;h{gf ul/lbPkl5 dfq} s'6gLlts If]q r':t /xG5 .

dfly s b]lv 6 ;Dd pNn]lvt kIf afx]s xfdLn] 7fGg] u/]sf cGo ;;fgf kIfx¿ w]/}5g\, h;n] /fli6«o cy{tGq, ljsf; / cfTdlge{/ cy{tGqdf k|d've"ldsf v]ln/x]sf x'G5g\ . rf]vf] cfTdfn] gof“ l;h{gzLn g]kfn lgdf{0f cleofg ;+rfng ug]{ zlQmnfO{ olt g} sfkmL x'g]5 .


 2008© Mercantile Communications Pvt. Ltd. Terms of use