nufgL ug{ ;s] dfq snfsf/ /xg]
zlzs'df/ s]=;L=
g]kfnL rnlrq pBf]udf Joj;flos rnlrq aGg] qmd clnslt a9] klg cem} klg lgdf{tfx?n] pTs[i6 syf / syf cg'?ksf snfsf/x?nfO{ ;d]6\g ;s]sf 5}gg\ . oxf‘;DdsL pTs[i6 k|ljlw;d]t k|of]u ug{ ;s]sf 5}gg\ . o;sf] sf/0f s] eg] xfn ;a} If]qdf dx+uL a9]sf] / lgdf{tfx?n] nufgL ug{ c;Ifd ePsf 5g\ . pgLx? ;Ifd eP klg nufgL ug{ 8/fO{ /x]sf 5g\ lsgeg] g]kfnL rnlrqsf] If]q ;fgf] ePsfn] rnlrqaf6 nufgL p7fpg} ufx|f] kg{ hfg] ub{5 . xfn g]kfnL rnlrqn] $)–^) nfv;Ddsf] nufgL yfDg wf} wf} kg{ hfg] ub{5 . snfsf/n] klg cfkmgf] vr{ wfGg kfl/>lds klg a9fpg] u/]sf 5g\ / Tof] kfl/>lds lgdf{tfnfO{ w]/} efl/ kg{ uPsf] 5 . To;} sf/0fn] clxn] rn]sf snfsf/ klg rnlrq If]qaf6 cf]em]n kg]{ cj:yfdf 5g\ t slt t log} sf/0fn] rlr{t snfsf/ ljb]zLg afWo ePsf 5g\ . o; cg'kn] ca snfsf/n] klg ;f]Rg' kg]{ a]nfePsf] 5 ls ca snfsfl/tf 5f]8]/ ljb]zLg] ls cfkmgf] snfsf/LtfnfO{ hf]ufpg], oxL snfsf/n] cfkm\gf] snfsf/Ltfnfo{ :yfloTj lbg] xf] eg] snfsf/n] g} nufgL ug'{kg]{ l:ylt b]lvG5 . To;f] w]/} snfsf/n] o:t} ul//x]s} 5g\ .
h:t} gfos nf]s]g sfsL{, e'jg s]=;L=, gjn v8\sf, hols;g a:g]t, lw/]g zfSo, lglvn pk|]tL cflb / gflosf /]vf yfkf, ;Hhf d}gfnL, sl/idf dfgGw/ cflb] cfkm\g} nufgL u/]/ cfkm\gf] snfsfl/tfnfO{ :yfloTj lbO/x]sf 5g\ . olt u/]/ klg gflosf sl/idf dfgGw/ rnlrq If]qdf l6Sg ;lsgg\ . o:tf pbfx/0fnfO{ x]/]/ nufgL u/]/ cfkm\gf] snfsf/LtfnfO{ :yfloTj lbO/x]sf snfsf/n] ;f]Rg k5{sL nufgL u/]sf rnlrqx/ pTs[i6 / km/s wf/sf agfP/ bz{ssf dg lhTg ;Sg' k5{ . xf]Og eg]================ . h] xf];\ o;/L eP klg g]kfnL rnlrq If]q / snfsf/sf] :yfloTj /xL /xf];\ gof‘ jif{sf] z'esfdgf .
ljZj / P8\; kLl8t
ljlkg rf}w/L
P8\;nfO{ ljZj:t/af6 lgd{n kfg{sf] nflu ul7t ;+++o'Qm /fi6« ;+3sf cg';f/ olb xfdLx?nfO{ t'?Gt cltl/Qm ;xfotf gldn]df xfdL xfd|f] nIo k"/f ug{ ;Sb}gf} .
P8\; / PrcfO{eLdf ul7t ;o'Qm /fi6« sfo{qmd ;g @)!) ;Dd of] nIo lgwf{l/t u/]sf] lyof] . ;+o'Qm /fi6« ;+3sf cg';f/ h;/L ljZjsf ljleGg b]z P8\;af6 n8\gsf] nflu sd k};f vr{ e}/x]sf] 5 To;af6 b]lvG5 ls of] ;Dej 5}g ls ;g @)!) ;Dd P8\; /f]uLx?s]f pkrf/ x'g]5 .
cfly{s kIf;Fu ;DalGwt cfkm\gf] l/kf]6{df ;+:yfsf cg';f/ ;g @))& df ;+:yfnfO{ s]jn ;ft cj{ 8n/ dfq pknAw ePs]f lyo]f hals ;g @)!) sf] nIocg';f/ of] k"/f ug{ To;sf] nflu cg'dfg sl/a #@ b]lv %! c/j 8n/sf] cfjZos 5 .
l/kf]6{df elgPsf] 5 ls cfpbf] tLg jif{df dxTjfsf+IfL p2]ZonfO{ k"/f ug{sf] nflu t'?Gt cltl/Qm ;+;fwg / cfly{s ;xof]u h?/L 5 . ta dfq ljZjel/af6 P8\; /f]uLsf] /fd|f] ;u pkrf/ x'g ;Sg]5 .
;:yfsf] l/kf]6{df a|fhLn / af]T;jfgfsf] tfl/km ub{} eg] ls of] b]zdf clwst/ P8\; /f]uLsf] pkrf/ ;x'lnot e}/x]sf] 5 . lsgeg] slt b]zdf cem} klg o:tf] 5 ls hxf k};fsf] sldsf] sf/0f P8\; /f]uLx?sf] l:ylt v/fa e}/x]sf] 5 .
l/kf]6{sf] cGtdf j}slNks ljQLo of]hgfsf] ;'emfj klg lbPsf] 5 . h;df ;g @)!) sf] nIonfO{ cufl8 a9fP/ ;g @)!% ;Dddf k"/f ug{] elgPsf] 5 .
r8\ofDd
cd/ ;'j]bL
crDd x'g] ef], d t tLg 5s k/] eGof ca dfcf]jfbLx? ;fw' aGg] eP/ of] d}n] eg]sf] xf]Og dfcf]jfbL cWoIf sd/]8 k|r08n] eg]sf] Tof] klg Ps k6s dfq xf] / af/af/ x/]s ;fd' uP/ tL 8/nfUbf efiff 8/nfUbf] gLlt / b]zL ljb]zL bnfn eGg] d'vf/ ljGbaf6 cgdf]n g/d gtd:ts eP/ o:tf sf]dn efiffx? km6fkm6 lg:sL /x]sf5g\, s] ;f‘lRrs} k|r08n] ;fw' ag eGbf laGtLd} ;a} ;fw' aGnfg\ t v} dnfO{ t ;+v} {nfU5 . h] xf];\ dfGg} k¥of] t/ o:tf] eGg'sf] dtna csf]{ klg x'g;S5 h;/L x'G5 ;Qfdf hfg} k5{ ;Qfsf] d:tL vfg}k5{, /Fhf cfkm} uP hfG5g\ guP dfg]gg\ egf}nf hgtfnfO{ dgfpnf, hgtf hgfb{g x'g h;/L clxn] r'gfj lhltof] To;/L km]/L lhtf+}nf eGg] h:tf] klg nfU5, P d t e';'Ss} la;]{5' cWoIf sd/]8n] ca dfcf]jfbL ;fw' aG5g\ eGg'sf] dtna lxhf];Dd ;fw' gaGbf ug, v's'/L af]Sg] xftn] ca ;fw'sf] ?k wf/0f u/]/ lq;'n af]S5g\, ;fw'nfO{ lqz'n af]Sg t 5'6 5gL s;}n] lv; lv; u/]] ca lqz'nn] 3f]R5g\ klxnf t Hofg} hfGYof] eg] ca 3fOt] / ckfË eP/ ca 3/} a:5g\ x}g t sd/]8 < uha cfOl8of gof‘ g]kfnsf] gof‘ kl/jt{g tkfO{nfO{ ;fw'afb 5 sd/]8 lsgls tkfO{ ;do / kl/jt{g;‘u 5nfª dfg{ vlKk; x''g'x'‘bf]/x]5 xf]Og eg] c:tL;Dd tkfO{s} jfO{;LPnn] e|i6frf/L, b'/frf/L, w';vf]/L eg]/ 3/af6 aflx/ lg:sg glbg] sdn yfkfnfO{ tkfO{sf] uf]Ko lgdGq0fdf uf]Ko ?kdf @÷$ 306f e]63f6 sfo{qmd . To:df klg cfkm} 9f8} lgx'l/g] u/L em's]/ p;s} ;fd' gtd:ts x'g klg t gof‘ 5nfª xf] gL < ;fob Tof] tkfO{sf] nflu gxf]nf t/ sdn yfkfnfO{ t uj{ {eo xf]nf gL ls s;f]< x'g t of] klg ;do / kl/l:yltsf] sf/0f x'g ;S5 csf]{ s'/f lxhf] r'gfjeGbf c3L dfOs kfof]ls ef/tLo bnfn, b]zL ljb]zL bnfn, cd]l/sf s'lGg s] jfbL eGb} efif0f 7f]Sb} aGb's af]Sb} lx8]sf] la;]{/ cfh lbgsf lbg vfO gvfO{ u/L EofO{ gEofO{ u/L e]6\b} nf}g xh'/ efn]dh'/ ca t s]xL u/f} xfdL ;a} ;fw' eof}+, xfdL ;'w|]of}+ gfy] sAhf u/]sf hUuf t kl5 lkmtf{ u/f+}nf lgod sfg'g kl5 dfgf+}nf xfdLnfO{ ;xof]u u/f}+ eGg' kg]{ Tof] cd]l/sf klg k6d'v{ /}5 eGof . tkfO{n] df}sf kfo To;/L ufnL ug]{ t/ Tof] cd]l/sf t tkfO{;‘u} e]6\bf klg s]xL gaf]Ng] P o;f] x'g'k5{ tkfO{n] klxnf g]kfnLdf ufnL ug'{ef] Tof] ljrf/n] g]kfnL ga'‰g] ToxL eP/ gaf]n]sf] xf]nf . efiffn] klg ;fy lbG5 s:tf] eFUo h] u/] klg /fd|} x'g] eGof, Toqf] ljWj+; eof] kmfOb} kmfObf hgtf ;fd' b'lgof‘nfO{ ufnL ul/of] pgLx?n] a'em]gg\ hgtf dVv Tof] klg kmfObf . a'em]sf] eP Tof] klg t s]xL af]NYof] xf]nf lg km]l/ slxn] sflx t kqsf/b]lv klg dnfO{ emf]s rN5 eGof x]g'{;\ t tkfO{n] ufnL u/]klg n]v]s} }5g\ ca cd]l/sf af]n]g eg]/ klg n]lvg' kg]{ p;nfO{ :jfb nfu]g af]n]g s]sf] lv;lv; lqz'n vf]Kof5 ls Sof xf] /, ca ;'w]| eg]/ dVv k¥of xf]nfg\= vfG5g\ s'g lbg lqz'n clg yfx'G5 x}g / sd/]8 .
oqf] b'Mv u/]/ ;a}nfO{ e]6sf] kmfObf c?nfO{ s] yf . ;a}n] ;xof]u u5f}+ eg]s} 5g\ lg, ef/tn] klg ;xof]usf] xft cufl8 a9fp‘b} 5 . e/v/ 58, l;d]G6 aGb u/]/ sfdsf] ;'?jft ub}{5 . ef]ln Uof‘;, l8h]n, k]6«f]n, dl§t]n aGb u5{, ljb]zLn] h] u?g\ u?g\ tkfO{n] w]/} sfd ug'{ ef5 oqf] åGå ;lsof] zflGt ;Demf}tf eof] tkfO{s} kf6L{ ;Qfdf uof], dGqL eof], r'gfj eof] hgtfn] tkfO{nfO{ /fhf kmfn eg]/ k7fof], hgtfn] w]/} u/] t/ tkfO{n] cfk"mn] ug'{kg]{ Pp6f sfd klg u/] h:tf] b]Vb}g . v} t sAhf ePsf, 3/ hUuf lkmtf{ u/]sf] < tkfO{ eg] åGådf lklN;Psf eg]/ pRr ;Ddfg kfpg] dGqL aGg] 3/, uf8L, ;'v ;x]n ;a} ldNg] t/ tkfO{x? af6} ;j{:j x/0f ePsf lj:yflkt / j]kQf kl/jf/sf] cj:yf s] 5 a'em\g' ef5 < g]kfn s] ;a}sf] xf]Og / olb ;a}sf] xf] eg] lsg cNk;+VosnfO{ b'Mv lbO/fVof olt ;fgf] s'/f g;f]Rg]n] hlt b]zL ljb]zL;‘u e]6] klg xfdL ;fw' eof}+ eg] klg, aGb's kmfnL lqz'n af]s] klg s;/L ljZjf; ug]{ . ;s] /fhf kmfnf}nf Tof] klg cfkm} uP kmfnf}nf gq gf/fo0flx6Ld} kfnf}nf, kmfNg} g;s] s]ef5 / sfd xfdL u5f}{ pgL b/af/d} a:5g\ eg]/ dfq k'U5, olb ;f‘lRrs} o:tf] ug]{ xf] eg] hgtf;fd' em'¶f ;kgf lsg af6\of xf] < ef]ln km]l/ kms]{/ cfpg' kb}{g, hgtf ;w} tkfO{sf] kIfdf x'‘b}gg\, lxhf] sf‘u|};, Pdfn] s'6\g] xft km]l/ tkfO{lt/} gkms]{nfg\ eGg ;lsGg . xltof/ s;}sf] cfkm\gf] x'‘b}g, h;sf] xftdf k¥of] To;}sf] x'G5, h;sf] k6\sfof] To;}sf] x'G5, ljrf/ u/f}+ dVv gk/f}+ . /fi6«klt / k|wfgdGqL ag]/ s]xL x'g] jfnf 5}g . Oltxf;df gfd n]vfP/ lrQ a'emfpg] eP t 7Ls 5 gq xfd|f] eGg' s]xL 5}g . ;fw' ag]/ dfq x'‘b}g Jojxf/df, sfg'gdf klg nfu" x'g'k¥of] . tkfO{ ;fw' aGg'xf];\, kz'kltdf a:g';\ of l;+xb/af/ Tof] ;‘u xfdLnfO{ dtna x'‘b}g xfdLnfO{ zflGt, ;a}sf] nflu sfg'g / ljsf; Tof] klg oyfy{tfdf nfu" x'g'k¥of] d'vn] eg]/ dfq x'‘b}g . d'vn] dfq eg]/ x'g] eP sdn yfkf, t'n;L lu/Ln] klg w]/} eGofy] lxhf];Dd of] n], Tof] n] gq hfGg eGb} bDsfOof] ca cfkm} lbg' kg]{ 7fp‘df k'luof] . ;fx|f] ufx|f] nfUof xf]nf t/ wGbf gdfGg'xf];\ ;fw' eP klg s] ef] / jfO{;LPn t tkfO{s} kIfdf 5b}5 lg efiff km]/] em} 3f]if0ffkq km]g]{ sfd rf‘xL gu/f}nf olt eP xfdL hgtfnfO{ k'U5 .
c;xdlt
x]dGt zdf{
cfkm\gf] 5f]/f5f]/L eGbf sd pd]/sf] Pp6f æsfG5f]Æ ha /ftsf] !) ah] ;a} kl/jf/n] vfgf vfPsf] h'7f] efF8f dfem\g tDtof/ x'G5, Tolt a]nf p;sf ;fx' ;fx'gL 6]lnlehgdf e'Ng yfN5g\ . æof] Rofgnaf6 /fd|f] 5, csf]{ Rofgnaf6 /fd|f] l;l/on cfpF5 ==============Æ ptf csf]{ sf]7fdf 3/j]6Lsf b'O{ 5f]/f5f]/L cfkm\gf] eljiosf ;'Gb/ /]vfx? sf]g{ yfn]sf x'G5g\ cyjf pgLx? k9fOdf Jo:t x'G5g\ . cfk"m eGbf sl/a #–$ jif{ a9L pd]/sf tL ;'lsnf @ gfgLn] k9]sf] Tof] æsfG5f]Æ n] ;'a} lgofN5, k9]sf] cfjfh ;'Gbf sfg 7f8f] kfb}{ ckm\gf] sfd ul//xG5 .
sfG5f]n] h'8f] efF8f dfem]/ efG5fsf]7f ækf]5fÆ nufO ;Sbf;Dd 3/sf $ kl/jf/ cfk\mgf] 6]lnlehg / k9fOsf] sfd ;ls;s]sf x'G5g\ / ;fob ;'lt;s]sf x'G5g\, sfG5f]n] sfd EofP/ ;Sbf ;'g;fg x'G5 .
of] b[Zo, d}n] k|foM b]Vg] u/]sf] b[io xf] . d}n] Ps lbg Tof] sfG5f]nfO{ e]6]/ s'/fsfgL u/], p;sf] ;Gt'l6isf af/] p;n] kfpg] kfl/>lds af/] . p k|foM af]Nb}GYof], xfF:5, clg d'G6f] xNnfpFYof] . d}n] p;nfO{ ;f]w] æafa' k9\g] dg nfUb}g <Æ p s]lx af]n]g dfq xfF:of] / cfkm\gf] sfdlt/ nfUof] . d}n] ;f]r] cfkm"eGbf al9 pd]/sf cem eGbf bfh', lbbL h:tf]n] k9]sf] b]Vbf p;nfO{ klg s] k9\g] dg nfUb}g xf]nf / < clg cfkm\gf pd]/sf afnaflnsf v]n]sf] b]Vbf v]Ng] dg nfUb}g xf]nf . 3/sf ;a} kl/jf/;Fu} a;]/ 6]lnlehg x]/]sf] b]Vbf s] p;nfO{ klg x]g]{ dg nfUb}g xf]nf t < sl/a !@÷!# jif{sf] Tof] afns oL ;a} s'/faf6 p;sf afa'cfdf ul/a ePs} sf/0fn] al~rt ePsf] xf] t <
;fdflhs ;+/rgf xf] of lgltut q'l6 afnaflnsf ;a}sf] clwsf/ ;dfg 5}g / < afn>d pGd'ngsf nflu eg]/ w]/} kl/of]hgfx? lqmoflzn 5g\ . nfvf} vr{ ePsf] 5 t/ s] pknAwL oxL xf] . lhNnfsf] ;b/d'sfd /x]sf] 3f]/fxLs} Pp6f 3/df o:tf] cj:yf 5 . ahf/ If]qsf o:tf slt 3/ 5g\ hxfF afn>d zf]if0f eO/x]s} 5 . afn>d pGd'ngsf nflu / pgLx?nfO{ lzIff, :jf:Yo nufot cfwf/e"t clwsf/af6 al~rt gu/fpg] eg]/ slt ;/sf/L tyf u};/sf/L lgsfox? lqmoflzn 5g\ . t/ vf]O pgLx?sf] sfof{Gjog sxfF eof] < xf]Og eg] sf]7] k|ltj]bgsf] cfwf/df sfd ug'{ slt;Dd j}wflgs 5 . Ps k6s ;a}n] ;f]Rg] a]nf ePsf] 5 .
o;kfln
x]u]nsf] hGd hd{gLsf] :6'6uf8{df Pp6f wgf9\o kl/jf/df ePsf] lyof] . pgsf] lktf Ps ;/sf/L sd{rf/L lyP . x]u]nsf] k"/f gfd hh{ ljNx]Nd k|]m8l/s x]u]n xf] . pgsf lktf pgnfO{ wfld{s lzIff lbP/ rr{df /fd|f] gf]s/Ldf nufpg rfxGy] . To;}n] pgnfO{ 6'lau]gsf] wfld{s ljBfnodf k9fOof] . Toxf‘ wfld{s u|Gyk7gdf ldlxg]t u/] klg o'gfgL ;flxTojsf] cWoogdf ljz]if hf]8 lbP . ljBfyL{hLjgdf pgL Tolt rlDsnf lyPgg\ .
;g\ !&#) df bz{gzf:qdf pgn] 8fS6/sf] pkflw k|fKt u/] . To;kl5 em08} ^ jif{;Dd jg{ / k|]mª\km6{Df uO{ lghL lzIfssf ?kdf sfd u/] . ;g\ !*)! df h]gf cfP/ Toxf‘ jljZjljBfnodf cWofkg u/] / ;g\ !*)% df pgL ToxL‘sf] ljZjljBfnodf :yfoL k|fWofksdf lgo'Qm eP . ;g\ !*)^ df g]kf]lnogsf ;]gfn] sAhf u/]kl5 x]u]n Toxf‘af6 efu] .
;g\ !()& df pgn] k|l;4 k':ts km]gf]g]nf]hL ckm l:kl/6 n]vL k|sflzt u/] . ;g\ !*!! df d]/L jf]g6s/;‘u ljx] u/] . ltgL x]u]neGbf @@ jif{ sfG5L lyOg\ . t/ w]/} ;'Gb/ / ;'lzlIft lyOg\ . kl/jf/k|lt x]u]nsf] k"0f{ nufj lyof] .
;g\ !*!^ df pgsf] …ts{zf:qsf] lj1fgÚ k':ts k|sflzt eof] . h;df åGåjfbsf] ljZn]if0f u/]sf 5g\ . o;}af6 pgsf] Voflt klg a9\of] . o;af6 k|efljt eO{ pgnfO{ Ps}k6s tLg ljZjljBfno -P/nfhg, jln{g / lx8nju{_ n] k|f]km];/ aGg cfdGq0f u/] t/ pgL lx8nju{df uP, Toxf‘ b'O{ jif{ sfd u/], To;kl5 aln{g ljZjljBfnodf bz{gzf:qsf k|fWofks eP . o;a]nf;Dd pgn] /fli6« / cGt/f{li6«o ?kdf Voflt sdfO;s]sf lyP . pgsf ljrf/x? tTsfnLg ;/sf/sf] ljrf/wf/f;d]t aGg uP . ;g\ !*#) df pgL jln{g ljZjljBfnosf] /]S6/ ag] .
pgn] jln{g ljZjljBfnodf cfkm\gf] df}lns / ;f/ule{t JofVofgsf sf/0f w]/} Vlflt a6'n] . ljBfyL{ / cGo dflg;x?;d]t pgsf] JofVofg ;'Gg nfnflot x'Gy] .
x]u]nnfO{ cfbz{jfbL ljrf/wf/fsf k|jt{ssf ?kdf lnOG5 . pgL /fHonfO{ b}jLzlQmsf] pkxf/ eGy] / ;/sf/ ;+j}wflgs x'g'kg]{ dfGotf /fVy] . o'4nfO{ /fHosf nflu cfjZos 7fg]sf lyP eg] To;nfO{ e+u ug]{x? :jfyL{ clg kltt tTj x'g\ eg]sf lyP .
pgsf] dxTjk"0f{ bz{g åGåjfb xf] . pgsf] egf{df hxf‘ b'O{ ljrf/sf] 6Ss/ x'G5, Toxf‘ t];|f] ljrf/sf] hGd x'G5 . ToxL g} åGåjfb xf] . pgsf] o;nfo{ y]l;;, PG6L y]l;; / l;Gy]l;; eg]/ gfds/0f u/]sf 5g\ . ;g\ !*#! sf] gf]e]Da/df jPslbg x}hfsf sf/0f pgL la/fdL eP/ o; ;+;f/af6 ljbf eP . d[To'kZrft\ pgsf k|l;4 s[lt …Oltxf;sf] bz{gÚ, …wd{bz{gdf JofVofgÚ k|sflzt ePsf 5g\ .
x]u]n To:tf bfz{lgs x'g\, h;sf] k|efj dfS;{nfO{ ;d]t k/s]f] lyof] . dfS;{n] x]u]naf6 s]jn åGåfTdsk4ltdfq u|x0f u/]gg\, o;sf ;fy} of] ljrf/ klg ckgfP ls ;+:s[lt g} ljrf/sf] pb\ud e"ld xf] .
Zofds[i0f v'lnd'nLsf] ;+;f/ xNnfpg]x?af6