 |
| |
jif{ !*, c+s !@, @)^% c;f/ !* ut] laxLaf/ |
|
Pdfn]df u'6lj?4 dxfu'6
sf7df8f}+ . PsLs[t dfcf]jfbLn] /fli6«o ;/sf/sf] cjwf/0ff cufl8 ;f/]kl5 g]skf -Pdfn]_ leq u'6ut tfgftfg a9]/ uPsf] 5 . ;fpy Anssf] lgb]{zgdf ;~rflnt Pdfn]sf] g]t[Tj / p;sf sfo{of]hgfdf cfufdL s]xL xKtfd}+ km]/abn cfpg;Sg] bfjL Ps hgf Pdfn] g]tfn] u/]sf 5g\ .
pgsf cg';f/ dfcf]jfbL g]t[Tjsf] ;+o'Qm ;/sf/nfO{ c;kmn agfPkl5 kf6L{df cWoIf emngfy vgfnsf] zlQm vl:s+b} uPsf] lyof] . o;af6 s]=kL= cf]nL u'6sf] kNnf ef/L ePklg
h; dfwj–cf]nLdf a/fa/ uPsf] lyof] . t/ ;/sf/ lj:tf/sf] qmddf hgdtåf/f lt/:s[tx¿nfO{ 7fp“ lbOPkl5 dfwj–cf]nL u'6af6 dfwjsf] kQf;fkm ePsf] ;txd} b]lvPsf] 5 . …cf]nLn] cfkm\gf] u'6af6 dfwjnfO{ kG5fpg cfkm" gof“lbNnLdf a;]/ ;/sf/ lj:tf/ ug{ nufPÚ, Pdfn] ;|f]tn] eGof]– …dfwj g]kfnsf] /fhgLlts hLjg cf]nLn] v]nfO{–v]nfO{ ;dfKt kfl/lbP . k|wfgdGqLaf6 x6\g' k/]df dfwj g]kfn sxf“ hfG5g\ < x]g{dfq af“sL 5 .Ú
…ca aGg] /fli6«o ;/sf/df engfynfO{ dfcf]jfbLn] kTofpg] 7fp“ g} af“sL 5}g . c:ki6 c8fg ePsf sf/0f emngfysf] kf6L{df l:ylt dgdf]xg clwsf/Lsf] xfntdf k'lu;s]sf] 5 . hgjuL{o ;+u7gdf klg cWoIf vgfnsf] s'g} k|efj 5}gÚ, Ps Pdfn] g]tfn] yk eg]– …aflx/af6 x]bf{ jfdb]j / emngfy Pp6} ;d"xdf /x]sf] b]lvG5 . t/, l:ylt jf:tjdf To:tf] 5}g .Ú
…lj:tfl/t dlGqkl/ifb\df ;fd]n cfkm\gf jf cGo u'6sf ;b:ox¿k|lt cf]nL df}g /xg'sf leq klg w]/} /x:ox¿ 5g\ . olb dfcf]jfbLn] eg]adf]lhdsf] /fli6«o ;/sf/ u7g ePdf jt{dfg dGqLx¿ To;df ;xefuL x'g] 5}gg\ . /fli6«o ;/sf/sf] sfo{lbzf nIf xfl;n ug]{:t/sf] x'g] x'gfn] cf]nLn] cfkm\gf vf; ljZjf;kfqnfO{ ;fd]n u/fpg ;Sg]5g\ / :jtGq /x]sfx¿nfO{ 7fp“ lbP/ cfkm\gf] u'6nfO{ dxfu'6 agfpg]5g\Ú, cf]nL lgs6 g]tfn] hgwf/0f;“u eg]– …kf6L{ / aflx/L /fhgLltdf ultnf] 5jL :yflkt ug{ cf]nLn] agfO/x]sf] dxfu'6df jfdb]j, k|bLk g]kfn :jtM ;xefuL x'g] nIf0f b]lvb} 5g\, lsgsL cfkm\g} sf/0fn] dfwj g]kfnn] cfkm\gf] /fhgLlts 5jL kf6L{df w'ldn kfl/;s]sf] l:ylt 5 eg] vgfnsf] 9'nd'n]kgk|lt s;}nfO{ ljZjf; 5}g .Ú
u'Ktr/df kf6L{sf sfo{stf{
sf7df8f}+ . s7k'tnL ;/sf/n] g]kfnsf] Psdfq u'Ktr/ ;+:yf /fli6«o cg';Gwfg ljefudf /x]sf % ;o hf;';nfO{ tflnd lbg ef/t k7fpg] ePsf] 5 . Toxf“af6 tflnd ;s]/ cfPkl5 ltgnfO{ k|To]s lhNnfdf kl/rfng ul/g] ePsf] 5 .
l;lSsd sAhf ug'{k"j{ ef/tn] oxL /0fgLlt clVtof/ u/]sf] lyof] . u'Ktr/x¿nfO{ tflndsf lglDt ef/t k7fpg] ;/sf/sf] tof/Ln] ca b]z cl:tTjsf] ;+3f/df cfO;s]sf] b]lvG5 . o'ykmf];{, jfO;LPn, t?0f bn cflbsf sfo{stf{sf] eQf krfpg] /fclj kl/rfngaf6 dfq} klg ljb]zL zlQmn] cfkm\gf] cg's"nsf] sfd ul//x]sf] x'g;S5 . /fcljdf sl/a $ xhf/ hf;';dWo] *–!) k|ltztdfq tflndk|fKt tyf hf;';L 1fg /x]sf 5g\ eGb} Ps hgf /fcljsf lhDd]jf/ JolQmn] hgwf/0ffnfO{ hfgsf/L u/fP . pgsf cg';f/ af“sL ;a} /fhgLlts sfo{stf{ 5g\ .
…pkTosfdf dfq} @*)) sf] ;+Vofdf /fcljsf hf;';x¿ sfo{/t 5g\ . pgLx¿sf] sfd ljz]if If]qsf] ;"rgf ;+sng ug'{ /x]klg /ftlbg cfkm"nfO{ hflu/ nufOlbg] g]tf, kf6L{ sfof{no tyf l;g]df xnx¿lt/ x'G5g\Ú, k"jf{~rnaf6 ;?jf eP/ cfPsf Ps /fclj
clws[t eG5g\– …gof“ u[xdGqL -eLd /fjn_ lgo'Qm ePkl5 dfq} &* hgf gof“ sd{rf/L egf{ eO;s] . ;"rssf] ¿kdf egf{ ePsf pgLx¿sf] dfl;s tna ( xhf/ & ;o ?lkof“ x'G5 . ltgsf] g gful/stf g t s'g} hdfgL jf lrgf/L g} ljefudf /x]sf] 5 . ;a} kmf]gs} e/df egf{ x'g] / a;La;L vfdaGbL /sd a'em\g] ul//x]sf 5g\ .Ú
;|f]tx¿sf cg';f/ /fi6«sf] s]Gb|Lo u'Ktr/ ljefu o;cl3 slxNo} o:tf] nyfln+u ePsf] lyPg . k~rfotsfndf g]kfn u'Ktr/ ljefu gfddf w]/} dxTjk"0f{ sfd u/]sf] k'/fgf sd{rf/Lx¿ 36gf ;'gfp“5g\ . …xl/afa' rf}w/Ln] ef/tLo b'tfaf;sf] zfvf;/x agfPsf lyP, aNntNn b]jL/fd zdf{n] 7Ls 7fp“df Nofp“b} lyP, csf{ wgl;+x sfsL{ cfPkl5 t lalu|Psf] dfnkf]t c8\8f h:tf] agfP/ uPÚ, /fcljsf Ps clws[t ljefusf] b'u{ltk|lt lrlGtt x'“b} eG5g\– …;Ifdx¿nfO{ ;fj{hlgs hLjgdf ptfg{ ;lsPdfq /fHosf] hf;';L lgsfo alnof] x'G5 . v'daxfb'/n] sf+u|];sf] /fhgLltdf k7fPsf Ps o'jf cfh b]z} xNnfpg] /fhgLlts x}l;otsf ePsf 5g\ . uf]ljGb/fh hf]zLn] k7fPsfx¿ cfh pg}n] glrGg] cj:yfdf k'u]sf 5g\ . cfh t a/kmjfusf hf;';x¿ klqsfdf k|sflzt ;dfrf/sf] cfwf/df ;"rgfsf] k|ltj]bg agfpg] dfq} 5g\ .Ú
;dfrf/ cg';f/ cfkm"v';L ah]6 kl/rfng ug{ ;lsg] clwsf/ /fcljsf tLghgfnfO{ dfq x'G5 . Ps k|d'v / b'O{ ;xfos k|d'vn] ;"q kl/rfngsf] gfddf If]qcg';f/sf hf;'; kl/rfng ug{;S5g\ . t/ oL tLg kbdf k'Ug]x¿n] gSsnL JolQmnfO{ ;"qsf] ¿kdf v8f u/fO{ cfkm}+ /sd krfpg] u/]sf sf/0f g} /fcljsf] :t/ v'l:sPsf] ljefusf clwsf/Lx¿ :jLsf5{g\ .
/fh:jsf ^ ‘km\nfOª :jfo8’
sf7df8f}+ . h'g;'s} a]nf h'g;'s} :yfgdf 5fkf df/L sf/afxL rnfpg] clwsf/;lxt b]ze/ ^ j6f ;z:q /fh:j b'|t u:tL 6f]nL …ºnfOª :jfo8Ú kl/rfng ul/Psf] 5 . /fh:j cg';Gwfg ljefun] b]zsf kf“r} ljsf; If]qdf /fhZj clws[tx¿sf] g]t[Tjdf ;z:q k|x/L an;lxtsf] ºnfOª :jfo8 kl/rfng ul/Psf] hgfPsf] 5 .
dWoklZrd tyf ;'b"/klZrd If]q x]g]{ u/L Pp6f tyf cGo ljsf; If]qdf Ps÷Psj6f ºnfOª :jfo8 6f]nL kl/rfng ul/Psf] 5 . s]Gb| cyf{t\ sf7df8f}+ pkTosfdf b'O{j6f 6f]nL kl/rfng ul/Psf] /fh:jn] hgfPsf] 5 . clws[tsf] g]t[Tjdf /xg] tL 6f]nLdf k|x/L lg/LIfssf] g]t[Tjdf !% b]lv @% hgfsf] ;+Vofdf ;z:q k|x/Lx¿ /xg] ljefu ;|f]tn] hgfof] .
s]Gb|sf] 6f]nLn] l;Gw'kfNrf]ssf] tftf]kfgL;Dd, sf:sLsf] kf]v/f;Dd tyf dsjfgk'/sf] x]6f}+8f;Dd klg cfjZos k/] 5fkf dfg]{ nufotsf cg';Gwfgsf] sfd ug]{5 . 6f]nLn] eG;f/, cfos/, d"No clej[l4 s/, cGtMz'Ns / cGo /fh:j r'xfj6 ePsf] jf x'g nfu]sf] z+sf nfu] s'g} klg JolQm jf ;jf/L ;fwgnfO{ /f]Sg] tyf hf“r ug{] clwsf/ kfPsf] 5 .
…ºnfOª :jfo8Ú n] ph'/L jf z+sfsf] cfwf/df s'g} klg k;n, uf]bfd, ejg jf sfof{no jf dfn;fdfg n'sfOPsf] cfz+sfdf s'g} klg :yfg ljz]ifdf vfgtnf;L lng, l;naGbL ug{ jf sfuhft dfnj:t' sAhfdf lng tyf tTsfn} ;f]wk'5 u/L sf/afxL cl3 a9fpg ;Sg] /fh:j cg';Gwfg ljefun] hgfPsf] 5 .
ljefun] /fh:j r'xfj6sf] ;"rgf k|fKt ug{sf nflu s]Gb|Lo lgoGq0f sIf;d]t :yfkgf u/]sf] 5 . of] sIfsf] …6f]n lk|mÚ gDa/ !^^))!%%))) df kmf]g u/L ;"rgf lbg] ;"rssf] gfd uf]Ko /fvL ;"rgfsf] k'li6 ePdf k'/:sf/;d]t lbOg] Joj:yf ul/Psf] ;dfrf/df hgfOPsf] 5 .
k|x/Ldf uDeL/ if8\oGq <
sf7df8f}+ . @)^# ;fn h]7 clGtd;Dd g]kfn k|x/Lsf] ;+Vof $) xhf/ gk'u /x]sfdf clxn] ^% xhf/ k'u]sf] / ;z:q k|x/Lsf] ;+Vof !$ xhf/af6 @% xhf/ k'u]sf] hgfOPsf] 5 . ;/sf/n] k'gM g]kfn k|x/Ldf & xhf/ / ;z:qdf % xhf/ yKg] lg0f{o u/]sf sf/0f b]zsf] cfjZostfafx]s ;z:q zlQm a9fpg'sf k5fl8 8/nfUbf /x:ox¿ x'g;Sg] cfz+sf ul/Psf] 5 .
…k|x/Ldf 56\s] k|j]z u/fpg ;lhnf] 5 . cfOhLn] lbgdf ;of}+ egf{ ug{;S5g\ . To;sf] nflu egf{ cfJxfg ul//xg' kb}{g . cfOhL lgjf;af6 jL/]Gb| k|x/L c:ktfn uof] clg x]8Sjf6{/sf] s=k|=-sd{rf/L k|zf;g_df cfof], sfd yflnxfNof]Ú, k|x/L ;|f]tn] eGof]– …g]kfn k|x/Ldf hfuL/ vfg ;lhnf] 5 . ef/tLo b'tfaf; / u[xdGqLsf] a/fa/ ;f];{ nfU5 . o;/L ;f];{df hfg]x¿n] tflnd ug}{k5{ eGg] 5}g . tflnd gug]{ k|x/Lsf] ;+Vof al9/x]sf] 5 .Ú
k|x/Ldf ;f9] b'O{ jif{sf] cjlwdf s;/L @% xhf/eGbf a];L egf{ ul/of] eGg] af/]df s;}n] :ki6 kfg{ ;s]sf 5}gg\ . ;z:qsf] efudf ;Ldf ;'/Iff k/]klg egf{ b]vfP/ ;Ldf ;'/lIft /x]sf] b]vfpg ;Qm}g . lbgx'“ b'j} k|x/Lsf] ;+Vof al9/x] klg lsg / s'g k|of]hgsf nflu eg]/ xfn;Dd s;}n] k|Zg p7fPsf] b]lvb}g .
…/fhgLlts bnx¿ ;Lldt :jfy{df lnKt /x]sf a]nf k|x/Lleq Jofks if8\oGq ePsf] 5Ú, g]kfn k|x/Lsf cjsfzk|fKt Ps dxflg/LIfsn] eg]– …ca k|x/Lsf sf/0f hftLo åGå a9]sf] ;txdf b]lvg dfq af“sL 5 . t/fO{df hlt cfk/flws ;+u7gx¿ ag]sf 5g\, (% k|ltztdf k|x/Lsf] ;+nUgtf 5 . t/fO{df ;a}lt/ ef/tLo d"nsf k|x/Lsf] dfq cflwkTo b]lvG5 . To;}n] cfh t/fO{df kl/rflnt g]kfn k|x/Lsf] ;f+u7flgs ¿k / sfdsf] :t/ x]bf{ k|Zg plAh]g]5– oL s'g b]zsf k|x/L x'g\ < s] g]kfn k|x/Lleq logLx¿ klg oqf] ;+Vofdf lyP <Ú
k"j{d]o/ :yflkt cK7\of/f]df
sf7df8f}+ . sf7df8f}+ dxfgu/kflnsfsf k"j{d]o/ s]zj :yflktdfly nfu]sf] e|i6frf/sf] d'2f ljz]if cbfntn] 7x/ u/]sf] 5 . pxf“nfO{ # s/f]8 !$ nfv ?lkof“ e|i6frf/ u/]sf] cf/f]k nfu]sf] lyof] . cbfntsf cWoIf uf}/Laxfb'/ sfsL{ tyf ;b:oåo ef]nfk|;fb v/]n / cf]dk|sfz
ld>sf] Ohnf;n] clgoldttf ePsf] ;f] /sd :yflktaf6} p7fpg'kg]{ km};nf u/]sf] 5 .
dxfgu/kflnsfsf] d]o/ x'“bf :yflktn] r'+uLs/dfkm{t #( s/f]8 p7fpg'kg]{ st{Jo tf]lsPsf] lyof] . anDa' l8kf]af6 @% / cGo 7fp“af6 !$ s/f]8 ?lkof“ p7fpg'kg]{ st{Jo d]o/ :yflktsf] lyof] . anDa' l8kf]af6 r'+uLs/ p7fpgsf nflu pxf“n] ;fu/k|;fb jfUn]nfO{ lhDdf lbg'ePsf] lyof] . jfUn]n] em08} @@ s/f]8 dfq ;f] l8kf]af6 p7fPsf] b]vfPsf sf/0f :yflkt lj?4 of] d'2f 7x/ ePsf] 5 .
g]jflgdf sld;gsf] rnv]n
sf7df8f}+ . g]kfn jfo';]jf lgudn] ut r}t @% ut] cfx\jfg u/]sf] af]nkqdf b'O{ j6f hxfh pTkfbg sDkgL af]Oª / Po/a;;lxt kf“rj6fn] 6]08/ xfn]sf lyP . rfn" ah]6df 3f]if0ff eO{ dlGqkl/ifb\sf] a}7sn] ;/sf/ hdfgL a;]/ ut r}t dlxgfleq g} hxfh Nofpg] elgP klg sld;gsf sf/0f
vl/b k|lqmof aLr}df /f]lsPsf] a'lemPsf] 5 . lgud ;|f]tsf cg';f/ ;'?df 6]08/ dfUbf Pp6f rf}8f -jfO8_ / csf]{ Gof/f] j8Lsf] pNn]v ul/P klg clGtddf cfP/ b'j} Gof/f] j8Lsf] ePklg vl/b ug]{ hgfpg'n] klg sld;gsf] v]n /x]sf] b]lvof] . lgudsf gfoj dxfk|aGws Pj+ gof“ h]6 vl/b d"Nofª\sg ;ldltsf ;+of]hs u0f]z 7fs'/ / dxfk|jGws s]aL lnDa"aLrdf sld;gsf] sf/0f dt aflemPsf] hgfp“b} ;|f]tn] eGof]– …clxn] Ps ;o %) l;6 Ifdtfsf] Po/ a; Nofpg] / kl5 csf]{ Nofpg] xNnf ul/P klg lghL If]qsf ljdfgaf6 sld;g vfP/ ltg}nfO{ h]6 lsGg pS;fpg] v]n x'“b}5 .Ú ;|f]tn] lguddfkm{t\ hxfh vl/b ubf{eGbf lghL ljdfg ;]jfnfO{ vl/b ug{ nufP/ g]jflgsf cGt/f{li6«o ?6 pknAw u/fp“bf a9L sld;g xft nfUg] x'“bf lguds} dxfk|aGws / gfoj dxfk|jGws gof“ h]6 vl/b gug]{ rfnafhLdf /x]sf] hgfof] .
sf+u|];df sf]O/fnf ;lqmo x'g] ;+s]t
sf7df8f}+ . sf+u|]; ;efklt Pj+ k"j{k|wfgdGqL lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] k'gM ;lqmo /fhgLltdf cfpg] ;+s]t lbg'ePsf] 5 . ;+;bLo bnsf] g]tfk|lt df]xe+u ul/;s]kl5 pxf“nfO{ w]/}n] /fhgLltaf6 ;Gof; lng] cg'dfg u/]sf lyP .
Pdfn] g]t[Tjsf] u7aGwg ;/sf/ ;~rfngsf nflu u7g ul/g] pRr:t/Lo /fhgLlt ;+oGqsf] g]t[Tj lng] sf]O/fnfsf] OR5fn] ;f] ;+s]t u/]sf] xf] . sf+u|]; ;+;bLo bnsf] g]tfsf] lgjf{rgsf j]nf df}g /x]sf sf/0f sf]O/fnfn] ca ;lqmo /fhgLltaf6 labf lng] c8\snjfhL ul/Psf] lyof] .
…d /fhgLlts ;+oGqsf] …lkmu/ x]8Ú aG5'Ú, cfkm\gf] lgjf; dxf/fhuGhdf l/kf]6\;{ Snasf] k|ltlglwd08n;“u sf]O/fnfn] eGg'eof]– …To;df k|r08hL klg ;xefuL x'g]5g\ .Ú cfkm"n] dfcf]jfbL cWoIf k|r08nfO{ e]6L ;+oGqdf ;xefuL x'g cfu|x u/]sf] / To;af/] pgL ;sf/fTds /x]sf] bfaL klg sf]O/fnfn] ug'{eof] .
tyflk, ;+oGqdf cfkm" ;lqmo eg] gx'g] hfgsf/L pxf“n] u/fpg'' eof] . …d g]t[Tjdf b]lvg]dfq xf], sfd c? ;fyLx¿n] ug]{ xf]Ú, sf+u|]; ;efkltn] eGg'eof] . bnx¿aLrsf] ;xdlt, ;xsfo{ / PstfnfO{ alnof] agfpg ;+oGqdf ;a}bnsf zLif{ g]tf a:g'kg]{ wf/0ff pxf“n] /fVg'eof] . b]zleq / aflx/ b'j} If]qaf6 bnx¿aLrsf] Pstf / ;xsfo{sf] cfsf+Iff /x]sf] pxf“n] pNn]v ug'{eof] . l;+uf] d'n'snfO{ ;xdlt / d]nldnfksf] ;"qdf af“Wg] cfkm\gf] ld;g k'/f u/]/} 5f8\g] b[9tf klg pxf“n] JoQm ug{'eof] .
cfk;L ufnL unf}h / cf/f]kk|Tof/f]kn] sf]xL klg /fi6«jfbL aGg g;Sg] wf/0ff /fVb} ljb]zLnfO{ ufnL ug'{sf] ;f6f] pgLx¿af6 ;xof]usf nflu kxn ug'{kg]{ ;'emfj sf]O/fnfsf] lyof] . ef/t, rLg, cd]l/sfnufotsf d'n'sn] zflGt k|lqmofdf g]kfnnfO{ ;xof]u ub}{ cfPsf] :d/0f;d]t sf]O/fnfn] u/fpg' eof] . k]|;dfly x'g] s'g} klg k|sf/sf] x:tIf]k cfkm'nfO{ ;}x\o gx'g] egfO klg pxf“sf] lyof] .
kfls:tfg g]kfnsf] ahf/ x'g;Sg]
sf7df8f}+ . g]kfn e|d0fdf cfpg'ePsf kfls:tfgL ljb]z;lrj ;ndfg jl;/n] g]kfnL pTkfbgsf] kfls:tfg /fd|f] ahf/ x'g;Sg] ljrf/ JoQm ug'{ePsf] 5 . g]kfndf pTkflbt lrof / klZdgf kfls:tfgdf /fd|f] vkt x'g;Sg] pxf“n] hgfpg'eof] . g]kfn–kfls:tfgaLrsf] ;lrj:t/Lo ;+oGqsf] a}7sdf efu lng ut ;ftf sf7df8f}+ cfOk'Ug'ePsf pxf“n] k|wfgdGqL dfwjs'df/ g]kfn;“usf] e]6kl5 ;+efljt Jofkf/sf af/]df wf/0ff /fVg' ePsf] xf] .
tLg lbg] g]kfn e|d0fdf cfpg'ePsf ljb]z;lrj jl;/n] g]kfndf /x“bf k//fi6«dGqL ;'hftf sf]O/fnf, g]kfnL ;dsIfL 1fgrGb| cfrfo{ tyf /fhgLlts bnsf g]tfx¿;“u klg e]6jftf{ ug'{ePsf] lyof] . pxf“n] k|wfgdGqL g]kfn;“usf] e]6df g]kfnsf] zflGtk|lqmof tyf o; If]qdf ljBdfg cft+sjfbh:tf ljifodf 5nkmn ug'{ePsf] hgfOPsf] 5 . e]6df ;lrj jl;/n] kfls:tfgsf k|wfgdGqLn] k|wfgdGqL g]kfnnfO{ kfls:tfg e|d0fsf nflu lbg'ePsf] lgdGq0ff x:tfGt/0f ug'{ePsf] lyof] . :d/0fLo 5 kfls:tfgsf ljb]z ;lrjn] ef/tLo ljb]z ;lrj h:t} ljdfg:ynaf6 l;w} jfn'jf6f/ l5g]{ sfd eg] ug'{ ePg .
Joj;flos kqsfl/tfsf] 9\jfª †
ox'bL cfkm\gf l;sf/sf] cToGt kfl/jfl/s s'/fx¿df klg 3f]rk]r u/]/ ;“'£g] ub{y] / ta;Dd zfGt x'“b}gy] ha;Dd pgLx¿ To:tf] s]xL g s]xL ;fgfltgf s'/f e]§fpb}g lyP . h;nfO{ To; l;sf/sf] k|lti7fnfO{ Wj:t kfg{sf] nflu pkof]u ug]{ ;lsGYof] . pgLx¿ rl/qxTofsf] k|of]hgfy{ ;fgfltgf s'/fx¿nfO{ klg cToGt kfl/jfl/s hLjgaf6 ;d]t l6Kg] ub{y] / To;nfO{ pkof]u ub{y] . olb l;sf/sf] lghL jf ;fj{hlgs hLjgdf s'g}klg ckdfghgs lrh vf]Hbfv]/L klg e]l6Pg eg] pgLx¿ o; ljZjf;n] p;k|lt ufnL–unf}hsf] jiff{ ul//xGy] ls xhf/ kN6 v08g ubf{ klg pgLx¿sf] cfnf]rgfsf] s]xL c+z t p;df 6f“l;O/xnf . w]/}h;f] dldnfx¿df l;sf/ ag]sf JolQmsf nflu cfkm\gf] k|lt/f]w ug{;Sg' c;Dej eP/ hfGYof] . lsgsL bf]iff/f]k0f ug]{n] cfkm\gf cg]sf}+ ;fyLx¿;lxt nuftf/ alif{/xGYof] / p;sf] cfjfh nfuftf/ u'lGh/xGYof] . s;}dfly e'm6f] bf]if yf]kfg]{x¿ of] slxNo} dfGb}gg\ ls pgLx¿ lghL p2]Zon] k|]l/t eP/ o:tf] ul//x]sf lyP jf dfgjtfk|lt To;sf] g/fd|f] k|efj kb{5 . o; k|sf/sf 3[l0ft t/Lsfx¿n] cfkm\gf] ;dsfnLgx¿sf] ckdfg ug]{ Tof] b'i6 JolQm t cfkm"nfO{ gfossf] rl/qdf kfOg] ;Tolgi7fsf] dlxdfn] cf]tk|f]t ePsf] 7fGbYof] . o;nfO{ t pm kqsf/sf] st{Jokfng u/]sf] dfGbYof] hals rf6'sfl/tfn] el/Psf] p;sf] zAbfjnL, jsdkm';] ukm xsfO / To:t} vfnsf cGo agfj6L s'/fx¿n] p;sf] d'v{tfnfO{ k|lt:km'l6t ub{Yof] . ha logLx¿ lkm“h h;/L Pp6f hd36sf] ¿kdf Pp6f ;ef jf uf]i7Lsf] ¿kdf Pslqt x'Gy] ta Ps csf{nfO{ logLx¿ kqsf/x¿sf] Joj;flos ;Ddfg eGg] ub{y] / Pslqt ;a} s'/fx¿ Ps csf{k|lt gtd:ts x'Gy] .
logLx¿ To:tf vfn] hGt' x'g\ hf] b'O{ ltxfO hgdt egfp“bf] s'/f] tof/ ub{5g\ . h;af6 ;+;bLo dxTjsf+Iffsf] Kof; pn]{/ cfp“5 .
;+;bLo zf;g k|0ffnLsf ;Dk"0f{ lgwLx¿nfO{ lj:t[t ¿kn] pNn]v ug{ / To;sf vf]qmf e|flGtx¿nfO{ d]n} jn nufP/ j0f{g ug{sf] nflu t w]/} k':tsx¿sf] cfjZostf knf{ . olb xfdLn] oL ;fgf;fgf s'/fx¿nfO{ 5f]8]/ k|ToIf kl/0ffd dfq x]¥of}+ eg] klg tL kl/0ffdx¿ b]v]/ cf“vf v'Ng] 5 . Pp6f ;fdfGo kl/0ffd dfq x]¥of}+ eg] klg tL kl/0ffdx¿ b]v]/ cf“vf v'Ng] 5 . Pp6f ;fdfGo dfG5]n] klg j:t'ut ¿kdf o;k|lt b[li6 nufPdf pm o;df lg/y{stf{x¿nfO{ ;lhn}l;t lrGg ;Sg] 5 . dfgj hfltnfO{ kye|i6 ug]{ of] zf;g k|0ffnLnfO{ c;nL hd{g k|hftGqLo zf;g k|0ffnL;“u t'ngf u/]/ x]g'{ xf] .
k|r08sf] uDeL/ r]tfjgL
sf7df8f}+ . b]zdf dl/;s]sf] /fhtGq km]l/ Ao'“emfpg] v]n a9]sf] eGb} PsLs[t g]skf dfcf]jfbLsf cWoIf k|r08n] ;+ljwfg;ef lju7g u/]/ ;fdGtL /fhtGqnfO{ Jo'“tfpg] if8oGq eO{/x]sf] bfaL ug'{eof] . pxf“n] kl5Nnf lqmofsnfk ;+ljwfg;ef lju7gdf s]Gb|Lt ePsf] cf/f]k klg nufpg' ePsf] 5 . cWoIf k|r08n] ;a} hgtf if8\oGqk|lt ;r]t eO{ To;lj?4 Psh'6 x'g cfx\jfg;d]t ug'{ ePsf] 5 . cWoIf k|r08n] if8oGqnfO{ lrg{ g;s] b]zdf rff“8} g} 7"nf] b'ef{Uo lglDtg];d]t hgfpg'eof] .
/fli6«o cflbjf;L hghflt ;f+:s[lts k|ltof]lutf @)^^ sf] pb\3f6g ub}{ k|r08n] ;+ljwfg;efnfO{ lg/Lx kfg]{ / To;nfO{ eª\u u/L s'g} g s'g} ¿kdf /fhtGqnfO{ Nofpg] rnv]n ePsf] hgfp“b} eGg'eof]– …/fhf g} gcfP tGqdfq} ePklg Nofpg if8oGq ePsf] 5 .Ú pxf“n] b]zdf c/fhstf k}bf ul/ zflGt k|lqmofnfO{ ef“8\g yflnPsf] cf/f]k ;d]t nufpg' ePsf] 5 . cWoIf k|r08n] ;+3Lotflj?4 ;d]t bnx¿n] if8oGq ul//x]sf] cf/f]k nufpg' ePsf] 5 . /fhgLlts ljrf/lagf hftLo d'lQm ;Dej gePsf] eGb} pxf“n] cflbjf;L hghfltsf] hn, hª\un / hldgdfly cu|flwsf/sf] d'2f p7fpg] lg0f{o dfcf]jfbLsf] kf]ln6Jo'/f] a}7sn] u/]sf] hfgsf/L klg lbg'eof] . pxf“n] cflbjf;L hghfltsf] klxrfg tyf ;+:s[lt /Iffsf] nflu k|ltof]tfTds sfo{qmdx¿ ug'{kg]{ hgfpg' eof] .
s] xf] :jfOg km\n' <
ljZjJofkL dxfdf/L eg]/ 3f]if0ff ul/Psf] …:jfOg ºn'Ú g]kfndf klg lelqPsf] 5 . cd]l/sfaf6 :jb]z kmls{Psf Ps bDktL / ltgsf] afns 5f]/f] KofG8]lds OGºn'PGhf P -PrjfgPgjfg_ af6 ;+qmldt ePsf] kfOPkl5 of] dxfdf/L xfd|} dem]/Ldf klg cfOk'u]sf] k'li6 ePsf]5 . :jfOg ºn'nfO{ g]kfnLs/0f ubf{ …;'“u'/] Hj/f]Ú eg] x'G5, h'g /f]usf] nIf0fdf Ps}rf]6L Ps ;o rf/ Hj/f] cfpg], ?3fvf]sL nfUg] / 3f“6L b'Vg] x'G5 . /f]uLsf] :jf;k|Zjf;af6} c?nfO{ ;b}{ hfg] x'“bf of] /f]usf] ;+qmldt ult l56f] x'G5 . of] /f]usf] pkrf/ gePsfn] :jf:Yo cg'zf;g k/x]hn] g} /f]u lgsf] x'G5 eGg] lrlsT;sx¿sf] bfaL 5 . PrcfO{eL÷P8\; dflg;;“usf] 3'nldnn] ;b}{g, t/ :jfOg ºn'df c?;“u 3'nldn ug'{ vt/fk"0f{ x'G5 . pRr Hj/f]sf] nIf0f b]lvg] of] ?3fvf]sLsf] cf}iflw gePsfn] ljZje/sf d'n'sdf :jf:Yo ;ts{tf ckgfpg yflnPsf] 5 . ljZjsf Ps ;o !# b]zsf dflg;df of] /f]usf] nIf0f b]lvO;s]sf 5g\ . …a8{ºn'Ú kl5 of] …:jfOg ºn'Ú ljZj dfgj :jf:Yosf nflu 3fts /f]u ag]/ km}lng] ;Defjgf cf“sng ub}{ g]kfnn] klg hg:jf:Yosf nflu ljz]if kxn ug'{ cTofjZos 5 . of] /f]u dGb ultsf] x'G5 / Hofb}{ gRofkL …;'“u'/] Hj/f]Ú g} xf] eg]/ 7x/ ug{ klg ufx|f] x'G5 .
lrlgof“ /fhb"t d':tfªdf
hf]d;f]d . ut z'qmjf/ laxfg d':tfª cfOk'Ug'ePsf lrlgof“ /fhb"t So' sf] xf]ªn] g]kfn / rLgaLr gª / df;'h:tf] ;DaGw /x]sf] hgfpg' ePsf] 5 . ;LdfIf]qdf b]vfkg]{ låkIfLo ;d:of tTsfn ;dfwfg ug{ cfkm\gf] ;/sf/ tof/ /x]sf] egfO{ pxf“n] /fVg'eof] . otL Po/nfO{G;sf] ljdfgaf6 laxfg d':tfª cf]ln{Pkl5 So"n] oxf“l:yt bnsf lhNnf:t/Lo g]tfx¿, k|d''''''''v lhNnf clwsf/L ;'Gb//fh cof{n, ;ef;\b jL/]Gb| Hjf/rg, :yfgLo ljsf; clwsf/L dl0fs'df/ 1jfnLnufot;“u 5nkmn ug'{ePsf] lyof] .
o;}aLr rLg ;/sf/n] d':tfªl:yt g]kfn– rLg ;Ldf sf]/nf gfsf vf]Ng] k|lqmof cl3 a9fPsf] 5 . d':tfªaf;Lsf] cfu|xdf lrlgof“ /fhb"t So"n] To;af/] cfkm" ;dGjosf/L e"ldsf v]Ng tof/ /x]sf] arg lbg'ePsf] 5 . d':tfª k|zf;g / ltAat ;/sf/aLr ut jif{ ePsf] jftf{df gfsf vf]Ng] / ltAatL ahf/af6 d':tfª vfBfGg cfoft ug{ lbg] ;xdlt eP klg Ps rLg gLltlj?4 ultljlw x'g] cfz+sfdf rLgn] ;f] gfsf aGb u/]sf] xf] . vfBfGgsf nflu pkNnf] d':tfªsf afl;Gbf ltAatdf lge{/ x'g'kg]{ afWotf 5 . rLglj/f]wL ultljlw /f]Sg k|oTg u/]sf] eGb} pxf“n] d':tfªjf;LnfO{ wGojfb;d]t lbg'eof] . pkNnf] d':tfªsf] ljsf;df ;xof]u ug{ rLgn] Kofs]hdf sfo{qmd Nofpg nfu]sf] /fhb"tn] hfgsf/L lbg'eof] .
k"j{df v; If]qL ;+ul7t
;'g;/L . g]kfnsf] jf:tljs cflbaf;L tyf cfw'lgs g]kfn lgdf{0fsf] cu|h v; hflt /x]sf] ev{/} k"jf{~rnaf;Ln] a'em\g yfn]sf 5g\ . o;} l;nl;nfdf v; If]qL Pstf ;dfh -cflbjf;L÷hghflt_ ;'g;/L lhNnf ;ldltsf] cfof]hgfdf oxL ;'g;/Ldf cu'jf sfo{stf{ k|lzIf0f sfo{qmd ;DkGg eof] . sfo{qmdnfO{ k|d'v cltly tyf ;dfhsf s]Gb|Lo cWoIf o'j/fh sfsL{n] pb\3f6g ug'{eof] . pb\3f6g ;qnfO{ g]kfnL sf+u|];sf cd/ axfb'/ uf}nL, g]k'rsf gf/b k|;fb >]i7, yf? sNof0fsf/L ;+3sL pld{nf rf}w/L, ;+3Lo lnDa'jfg /fHo kl/ifbsf kbd clwsf/L / b]j/fh /fO{, k|fWofks vu]Gb| lg/f}nfn] cf–cfkm\gf ;+:yfaf6 z'esfdgf JoQm ug'{ePsf] lyof] . pb\3f6g ;qnfO{ ;dfhsf s]Gb|Lo ;b:o åo /f]lxt sfsL{ / nId0f j:g]t Pj+ s]Gb|Lo cWoIfn] ;Daf]wg ub}{ v; If]qLnfO{ cflbjf;L÷hghfltdf ;+ljwfg d} ;"lrs[t x'g' kg]{ ljrf/ JoQm ug'{eof] . pQm sfo{qmdsf] cWoIftf lhNnf cWoIf e"saxfb'/ yfkfn] ug'{ePsf] lyof] eg] sfo{qmd ;+rfng lhNnf ;lrj ef]nf a:g]t / wGojfb 1fkg sfo{qmd Joj:yfkg ug]{ O6x/L gu/ ;ldltsf cWoIf cg'zLn yfkfn] ug'{ ePsf] lyof] .
rf}w/L ;d"xn] z}lIfs If]qdf yk nufgL ug]{
sf7df8f}+ . b}lgs pkef]Uo j:t' tyf hgtfsf clt cfjZos If]qdf cf}Bf]lus¿kdf kl/lrt rf}w/L ;d"xn] yk :s"n / sn]hdf nufgL ug]{ ePsf] 5 . :jf:Yo, lzIff vfBfGg -lj:s'6, rfprfp_, a}+s tyf ljQLo ;+:yf, 3/fo;L ljB'tLo pks/0f, b}lgs pkef]Uo j:t' ;]jfsf] pTkfbg tyf Jofkf/df ;+nUg ;f] ;d"xn] ljZjk|l;4 ef/tsf] z}lIfs k|lti7fg dl0fkfn;“u ;fem]bf/Ldf g]kfndf g;{/Lb]lv pRrtx;Dd cWofkg u/fpg] z}lIfs ;+:yfx¿ ;+rfng ug{ nfu]sf] xf] . rf}w/L / dl0fkfn ljZjljBfnon] a/fa/ nufgLdf l5§} bh{gf}+ :s"n / sn]h ;+rfng ug]{ of]hgfdf 5g\ . z}lIfs ;+:yfsf] gfd l;hL dl0fkfn /xg] ePsf] 5 . rf}w/L ;d"xn] o;cl3 rf“bjfw :s"n ;~rfng ub}{ cfPsf] 5 .
% jif{leq sl/a !) xhf/ ljBfyL{ k9fpg] xfd|f] nIo 5Ú, rf}w/L ;d"xsf sfo{sf/L lgb]{zs lgjf{0f rf}w/Ln] 3g]sf 5g\ . u'0f:t/Lo lzIff pknAw u/fpg] p2]Zo lnPsf] ;+o'Qm nufgLsf l;hL dl0fkfn OlGi6Ro"6n] /fhwfgLdf rln/x]sf s]xL z}lIfs ;+:yfnfO{ cfkm" dftxtdf kfl/;s]sf] 5 . :t/Lo z}lIfs k|0ffnL ljsf; ug{ / rln/x]sf :s"n tyf sn]h lsGgsf nflu dl0fkfnsf] ljz]if 6f]nL sf7df8f}+ cfO;s]sf] rf}w/Ln] hfgsf/L lbP .
l;hL dl0fkfnn] o;;DaGwdf hfgsf/L glbPklg sf7df8f}+df ;+rflnt s]xL z}lIfs ;+:yf ;dflxt e};s]sf 5g\ . l;hL ;+rfng ug{ vl/b ul/;s]sf :s"n / sn]hdf @ xhf/eGbf a9L ljBfyL{ cWoog/t 5g\ . oL ;+:yfdf cWoog/t ljBfyL{ ca l;hL dl0fkfn cGtu{t cWoog ug]{ 5g\ . /fhwfgLdf rn]sf yk :s"n / sn]h lsGg s'/fsfgL eO/x]sf] ;|f]tn] hgfPsf] 5 .
…rf“bjfu :s"nsf] :t/f]GgtL / ef/tsf] k|Voft d0Lkfn d]l8sn sn]h;“u ;fem]bf/df y'k|} :s"n vf]Ng] 5f}+Ú, rf}w/Ln] eg]sf 5g\ . ag]kfnsf] ;"rgf k|ljlw kfs{df cGt/f{li6«o :t/sf] …sn]h len]hÚ ;+rfng ug{ ax'/fli6«o ljZjljBfno;“u ;xsfo{ ul//x]sf] klg rf}w/Ln] hfgsf/L lbP . ;d"xsf] nufgLdf em08} b'O{ bzsb]lv dx/fhu+hdf rf“bafu :s"n ;+rfngdf 5 . Toxf“ em08} % ;o ljBfyL{ 5g\ . rf“bjfu :s"nnfO{ klg dl0fkfncGtu{t /fVg] jf 5'§} ;+rfng ug]{ eGg]af/]df lg0f{o ePsf] 5}g . cfOtaf/ k|j]lzsf pQL0f{ ePsf ljBfyL{n] klg ;+o'Qm nufgLsf z}lIfs ;+:yfdf egf{ x'g\ ;Sg] ;d"xsf sfo{sf/L lgb]{zs rf}w/Ln] hfgsf/L u/fPsf 5g\ . pgn] dl0fkfnn] tof/ u/]sf] ljlzi6 z}lIfs k4tL / k|ljlwaf6 ljBfyL{nfO{ cWofkg u/fpg] pNn]v u/] . dl0fkfnn] cfkm\gf ljBfyL{ cWofkg ug{ ljz]if k|ljlwsf] ljsf; u/]sf] 5 . o;nfO{ ljZjdf pTs[i6 dflgG5 . ljleGg If]qdf ef/t / ljZjsf c? d'n'sdf dl0fkfnaf6 pQL0f{ ljBfyL{nfO{ pRr k|fyldstf lbg] ul/G5 .
rf}w/L ;d"xcGtu{t em08} $) pBf]u 5g\ . b]zleqsf sDkgLdf !* ca{ ?lkof“eGbf a9L nufgL u/]sf] 5 . ;d"xn] x/]s dlxgf PseGbf a9L pBf]u :yfkgf ub}{ cfPsf] 5 . b]zleq / aflx/;d]t u/L #% ca{eGbf a9L nufgL u/]sf] g]kfnL ax'/fli6«o sDkgL rf}w/L u|'kn] …6lrª nfOkm Pe|L 8]Ú ;+:yfut gf/f lbPsf] 5 . lzIffsf If]qdf …nlg{ª km/ nfOkmÚ gf/f /flvPsf] 5 .
dft[sf ofbj e"ld sAhf cleofgdf
wg'iff . g]skf -dfcf]jfbL_ dft[sf ofbj ;d"xn] e"ldxLgnfO{ hldgsf] dflns agfpg] cleofg ;'? u/]sf] 5 . pQm ;d"xn] :yfgLo:t/df hgsf/afxLsf] 3f]if0ff ub}{ zflGt ;Demf}tfkl5 dfcf]jfbLn] km's'jf u/]sf hUufx¿ km]/L sAhfdf lng yfn]sf] 5 . ofbj ;d"xsf sfo{stf{n] wg'iffdf dfq} tLg hgfsf] gfddf /x]sf] Ps ;o kf“r lj3f hUuf sAhfdf lnO;s]sf] hgfP . k"j{dGqL x]daxfb'/ dNnsf] wg'iffwfddf /x]sf] %% lj3f, ?b| g]jf/sf] ;a}nf ufla;df /x]sf] @% lj3f / /fd:j¿k ;fxsf] zflGtgu/l:yt kf“r lj3fsf] cf“k au}rf;lxt #% lj3f hUuf xfn ofbj ;d"xsf] sAhfdf kl/;s]sf] 5 . tL hUufdf ;d"xsf sfo{stf{n] /ftf] em08f uf8L hUufwgLnfO{ k|j]z lgif]w u/]sf 5g\ .
:yfgLo g]tfx¿n] s]Gb|Lo:t/af6} To:tf] lgb]{zg cfPsf sf/0f cfkm"x¿n] hUuf sAhfdf lnPsf] hgfP . ljut åGåsf a]nf tL hUuf dfcf]jfbL sAhfdf lyP . xfn sAhfdf lnOPsf hUuf e"ldxLg ls;fgx¿nfO{ af“8\g] tof/L eO/x]sf] ofbj ;d"xsf wg'iff ;]qm]6/L lbg]z ofbjn] hfgsf/L u/fP . t/ xfn;Dd af“l8Psf] 5}g . …xfdL af“8\g] tof/Ldf h'l6;s]sf 5f}+, s]xL k|flalws s'/fx¿ ldnfpg' kg]{ ePsfn] cln l9nf] ePsf] xf],Ú ;]qm]6/L ofbjn] hgfP . cfkm" dftxtdf w'g'iffdf $ ;o %) hgfsf] o'jf b:tf /x]sf] bfaL klg pgn] u/] . b:tfdf ;+nUg s]xL o'jfn] cfkm"x¿ dw];L hgtfnfO{ clwsf/ lbnfpg / ;dfhdf JofKt e|i6frf/sf] kbf{kmf; ug{ lg/Gt/ ;+3if{zLn /xg] hgfP .
rf]/Lsf ;fdfg a/fdb
s}nfnL . ;z:q k|x/L an ;Ldf ;'/Iff sfof{no s}nfnLaf6 vl6Psf] PkLPkm 6f]nLn] cj}w rf]/Lk}7f/Lsf] em08} #) xhf/ ?k}of“ a/fa/sf] nQfsk8f tyf 5ftf a/fdb u/]sf] 5 .
s}nfnL lhNnfsf] wgu9L gu/kflnsf–! af6 a/fdb ul/Psf] cj}w rf]/Lk}7f/Lsf] pQm nQfsk8f PkLPkm 6f]nLn] tTsfn} cfjZos sf/afxLsf] nflu eG;f/ sfof{no lqgu/df a'emfPsf] 5 . o;}u/L ;f]xL lhNnfsf] wgu9L gu/kflnsf–@ l:yt 3f6 Onfsfaf6 cj}w ?kn] eG;f/ 5nL NofOPsf] s/La aL; xhf/ ?k}of“ a/fa/sf] lrgL tyf Knfli6ssf] 8f]/L PkLPkm 6f]nLn] lxhf] a/fdb u/]sf] 5 .pQm ;fdfg cfjZos sf/jfxLsf] nflu :yfgLo eG;f/ sfof{nodf a'emfPsf] 5 . ;z:q k|x/L an ;Ldf ;'/Iff kf]i6 lqgu/af6 u:tLdf vl6Psf] PkLPkm 6f]nLn] pQm ;fdfg a/fdb u/]sf] lyof] .
cNkfOg Po/ lbNnL p8\g]
sf7df8f}+ . lbNnL Po/kf]6{df u|fpG8 x\ofG8\lnª ;Demf}tfdf ut z'qmaf/ cNknfOg Po/sf cWoIf tyf k|aGw lgb]{zs ;'/]Gb| dNn / Po/ OlG8ofsf dfs]{l6ª pkfWoIf l;dg PghLn] x:tfIf/ u/]sf 5g\ . o;kl5 ca cNkfOg Po/n] h'nfO{ @))(b]lv ef/tsf] lbNnLdf p8fg eg]{ cg'dlt k|fKt u/]sf] 5 .
cNkfOg Po/n] cfkm\gf] ;]N; Ph]G6sf ¿kdf h]lgy u|'knfO{ lgo'Qm u/]sf] 5 . To;}u/L ef/tdf ahf/ k|a4{g tyf ljqmL ljt/0fsf nflu OG6/Unf]j OG6/k|fOh]h OlG8ofnfO{ lgo'Qm u/]sf] 5 . OG6/Unf]j OG6/k|fOh]h OlG8of, ef/tdf ljleGg xjfO{ ;]jf, ;"rgf k|ljlw, xf]6]n Joj;fo;“u ;DalGwt sDkgL xf] . cNkfOg Po/n] klxnf] r/0fdf lbNnL p8fgsf nflu ax/fOg Po/sf] Po/a; P–#!(!)) gfd u/]sf] cfw'lgs hxfh k|of]u ug]{5 . cNkfOg Po/n] pRr k|ljlwo'Qm O–l6s]l6ªsf nflu ¥ofl8S; OG6/g]zgn o'P;P;“u ;xsfo{ u/L sDo'6/af6} l6s6 a'lsª ug]{5 .
cf/s] Hj]n;{ l;6L ;]G6/ k'Uof]
sf7df8f}+ . /fhwfgLsf] sdnkf]v/Ll:yt cTofw'lgs l;l6;]G6/df cf/s] Hj]n;{n] cfkm\gf] t];|f] zfvf lj:tf/ u/]sf] 5 . Hj]n;{n] zlgaf/b]lv l;6L;]G6/ zfvfaf6 sf/f]af/ ;'? u/]sf] 5 .
@@ jif{cl3 afª\u]d'9fdf zfvf vf]n]/ sf/f]af/ ;'? u/]sf] Hj]n;{n] % jif{cl3 ljzfnahf/df klg zfvf vf]n]sf] lyof] . b'a} zfvf ;'g, rf“bL / xL/fsf] sf/f]af/ ub}{ cfPsf] Hjn;{n] l;l6;]G6/ zfvfaf6 eg] lx/fsf] dfq sf/f]af/ ug]{ ePsf] 5 . ;+rfns /fh]Gb| zfSon] dWod / pRr ju{sf u|fxsnfO{ nlIft u/]/ l;6L;]G6/df zfvf vf]lnPsf] hfgsf/L lbg'eof] . Hj]n;{n] ;'?sf] Ps ;ftf;Dd u|fxsnfO{ @% k|ltzt 5'6 lbg];d]t pxf“n] hgfpg'eof] . OlGe6];g ckm/ lbP/ Ps ;ftf;Dd 5'6 Joj:yf ul/Psf] xf] .
l;6L;]G6/ zfvfdf km]G;L xL/fsf ;fdfg kfOg] zfSon] hfgsf/L lbg'eof] . pxf“sf cg';f/, tfOjfg, xªsª, O6fnL, b'aO{nufot 7fp“af6 cfoft ul/Psf xL/fsf ;fdfg kfOg]5g\ . klxn] g]kfnLn] snsQf / d'DaO{ k'u]/ xL/fsf ;fdfg vl/b ug'{kg]{ afWotf /x]sf] ePklg xfn g]kfndf g} ;a}vfn] ;fdfg kfOg] u/]sf] hfgsf/L lbb} zfSon] eGg'eof]– …xfd|f] klg ;a}nfO{ ;'xfpg] ;fdfg 5g\ .Ú
h]lgy kmfOgfG; afun'ªdf k'Uof]
sf7df8f}+ . afun'ªsf] uNsf]6df ahf/df h]lgy kmfOgfG;n] klxnf] zfvf vf]n]sf] 5 . pQn zfvfsf] sDkgLsf cWoIf chok|;fb 9sfnn] ut zlgaf/ pb\3f6g u/]sf 5g\ . zfvf pb\3f6g cj;/df k|d'v sfo{sf/L clws[t ef]nfk|;fb kf7sn] sDkgLn] :yfgLo hgtfsf] 3/–3/df lgis[o cj:yfdf /x]sf] art ;+sng ub}{ k"“hL lgdf{0fdf of]ubfg k'¥ofpg] nIo;fy zfvf :yfkgf ul/Psf] hgfP . @)^$ c;f]hb]lv ;+rfngdf cfPsf] h]lgysf] k|d'v sfof{no Go"/f]8df 5 . kmfOgfG;sf] r'Qmf k"“hL @) s/f]8, hf/L k"“hL !) s/f]8 %) nfv / r'Qmf k"“hL ^ s/f]8 #) nfv ?lkof“ 5 . @)^% r}q d;fGt;Dddf %) s/f]8 ## nfv lgIf]k ;+sng u/]sf] kmfOgfG;n] ! s/f]8 @! nfv ?lkof“ d'gfkmf cfh{g u/]sf] 5 .
;fd;'ªsf gof“ df]jfOn ;]6 cfP
sf7df8f}+ . ljZjsf] rlr{t df]afO6 ;]6 pTkfbs ;fd;'ª sDkgLn] gof“ df]8]nsf ;]6 g]kfnL ahf/df laqmL ;'? u/]sf] 5 . g]kfnsf nflu clws[t laqm]tf cfOPdP; 6]nL 6]«8n] kqsf/ ;Dd]ngsf] cfof]hgf u/L gof“ ;]6af/] hfgsf/L u/fPsf] 5 . sDkgLn] P; %@## -:6f/_ 6r l:qmg kmf]g ahf/df NofPsf] hgfPsf] 5 . of] 6r l:qmg ;]6dWo] ;a}eGbf ;:tf] /x]sfn] ;j{;fwf/0fn] ;lhn} pkef]u ug{ ;Sg] sDkgLn] hgfPsf] 5 . ;fy} ;a} k|sf/sf pkef]QmfnfO{ nlIft u/L sDkgLn] P; %^)# P08 P; *))# df]8nsf 6r l:qmg ;]6 klg ahf/df NofPsf] 5 . w]/} ;'ljwf gePsf] / ;Dks{sf nfludfq df]afOn k|of]u ug]{sf nflu O !!!) / O !!@% df]8n NofOPsf] sDkgLn] hgfPsf] 5 . Pd #%!) df]8nsf ;]6 dWod ju{sf pkef]Qmfsf nflu klxNo}b]lv nf]slk|o /x]sf] bfaL sDkgLn] u/]sf] 5 .
;8scfjfh=
/fli6«o ;/sf/ lgdf{0f gxf]nf h:tf] 5
xl/s[i0f kf7s bf]/Daf–^, /fd]5fk
;+ljwfg lgdf{0f u/L b]znfO{ ;'lglZrttflt/ nfg'kg]{ cj:yf cfPsf] x'“bf /fli6«o ;/sf/ aGg' / b]z / hgtfsf] x[bo lhTg' cfjZos 5 . t/ /fli6«o ;/sf/ aGg ;Snf ls g;Snf eGg] ljifodf cu|udgsf] gfddf b]znfO{ cwf]ultdf n}hfg] /fhgLlts ;+:sf/n] l5§} /fli6«o ;/sf/ lgdf{0f ug{ g;Snf h:tf] nfU5 . ;a} /fhg}lts kf6L{x¿df /fhg}lts ;+:sf/ ;kfg{' lgtfGt cfjZos 5 . h:tf] :jtM dGq aGg], :jtM :yfoL ug]{, xTof lx+;flt/ hfg]nfO{ sf/afxL ug{ g;Sg] cflb nfrf/Lkgn] ;/sf/k|lt hgwf/0ff hgljZjf; sd ePsf] 5 . /fli6«o ;/sf/ agfpg c?nfO{ bf]if lbg'eGbf cfkm"df / cfkm\g} bndf /x]sf] bf]if x6fP/ cfd hgtfnfO{ ;Gtf]if lbg' k5{ eGg] 7x/ ug{ ;lsG5 .
/fli6«o ;/sf/sf] cfjZostf 5
lxSdtaxfb'/ a/fn afh'/f–!, ;fKkf6f
clxn]sf] ;Gbe{df /fli6«o ;/sf/sf] cfjZostf 5 . hgtfn] lbPsf] ;+ljwfg;efsf] DofG8]8 cg';f/ hgtfn] lbPsf] hgfb]z cg';f/ /fli6«o ;/sf/sf] cfjZostf 5 . To;df klg ;a} /fhgLlts bn ldnL lhDd]jf/ kf6L{sf] g]t[Tjdf /fli6«o ;/sf/ u7g xf];\ . ;dodf ;+ljwfg lgdf{0f xf];\ . st} hgtfnfO{ wf]sf gxf];\ . ls olb /fli6«o ;/sf/ u7g x'g g;Sg] xf] eg] b]zdf u[xo'4 x'g;Sg] / xfd|f] ;dfh, l/ltl/jfh ;a} vfn] s'/fdf ;d:of cfpg ;Sg] ePsfn] /fli6«o ;/sf/sf] cfjZos 5 . g]tfn] cfkm\gf] cxdtfjfbL 5f]8]/ b]z / hgtfsf nflu /fli6«o ;/sf/ u7g u/L ;dod} ;+ljwfg agfO{ ;Dj[4 g]kfnsf] :yfkgf u/f];\ oxL sfdgf 5 .
/fli6«o ;/sf/ cfjZos 5
;'jfif 9'+ufgf, sLlt{k'/
jt{dfg kl/k|]Ifdf /fhgLlts lvrftfgL slxNo} klg gk'u]sf] / ;fob slxNo} klg Oltxf;sf] sfnv08df b]Vg, ;'Gg / k9\g gkfpg] u/L ljleGg zlQms]Gb| tyf b]zleqs} % k|ltzt k|ltlqmofjfbL tyf oyfl:yltjfbLsf] lbg a9\b} 5 . olb oxL l:ylt /lx/x]sf] v08df g]kfnsf] l:ylt :jfwLg x'“bfx'“b} klg e'6fgsf] eGbf /fd|f] x'g] 5}g tyf oxf“sf hgtfsf] l:ylt ;'8fgsf] 8fkm{/ If]qsf] eGbf ultnf] x'g] l:ylt b]lvb}g . To;}n] of] l:yltdf dfcf]jfbLsf] g]t[Tjdf /fli6«o ;/sf/ Psdfq ljsNk / Psdfq cfjZostf xf] .
dfcf]jfbLn] dfq} ;/sf/ rnfpg ;S5
/fh]Gb| cfrfo{ bfª, xfn sf7df8f}+
sf+u|]; / Pdfn]n] dfq} ;/sf/ rnfpg ;Sb}gg\ . dfcf]jfbL kf6L{nfO{ g;d]6]/ PSn} ;/sf/ rnfp5' eGg] dfwjs'df/ g]kfnsf] ;f]r zo k|ltzt unt xf] . hgtfn] b'O{–b'O{ If]qaf6 xf/]sf JolQmsf] g]t[Tjdf ;/sf/ u7g ePsf] b]Vbf hgtfsf] dg lvGg ePsf] 5 . clxn]sf] cj:yfdf dfcf]jfbL g]t[Tj ;lxtsf] /fli6«o ;/sf/sf] cfjZos 5 . dfcf]jfbLnfO{ cnUofP/ s'g} kf6L{n] w]/} lbg;Dd ;/sf/ rnfpg ;Sb}g . /fli6«o ;/sf/ u7g eO{ ;+ljwfg lgdf{0f sfo{ l56f]eGbf l56f] ;DkGg ug'{ cfjZos /x]sf] 5 . d of] eG5' ls dfcf]jfbL afx]s s'g} klg bnn] clxn]sf] cj:yfdf ;/sf/ rnfpg ;Sb}g . dfcf]jfbL g]t[Tjsf] ( dlxg] ;/sf/n] b]zdf w]/} /fd|f] sfd u/]sf] lyof] cem} klg ug]{ lyof] .
r'gfjdf xf/]sfn] ;/sf/ rnfpg ;Sb}g
;f}uft sfsL{, ;'v]{t–*, tftf]kfgL
/fli6«o ;/sf/ aGg ;S5 . x/]s If]qaf6 xf/]/ ;/sf/sf] g]t[Tjdf uPsf JolQmn] ;/sf/ ;kmn ¿kdf rnfpg ;Sb}gg\ . /, ltgLx¿nfO{ hgtfn] s'g} klg clwsf/ lbPsf klg 5}gg\ . s]jn hgtfn] gof“ g]kfnsf] sNkgf ub{} gof“ kf6L{ r'g]/ k7fP . clg ToxLcg';f/ /fli6«o ;/sf/sf] u7g x'g'kg]{ dfGotf xf] . ;a} /fhgLlts bn ;/sf/df uP/ gof“ g]kfn lgdf{0fdf h'6\g' k5{ .
– k||:t'lt Clif/fh e§/fO{, bhattarairishi@yahoo.com
rfs8L xf];\ t o:tf] †
O/fgdf j]km\jf“sdf ;8s /fhgLlt ttfpg vf]Hg]nfO{ ;/sf/n] kqmfp u¥of] . kqmfp k/]sf /fhgLlts sfo{stf{ lyP ls cGo s'g} k]zfsf . t/, crDd † O/fgdf Vj} slt hgf dhb'/ kqmfp k/] pgLx¿nfO{ l/xfO{ ug'{k¥of] eGb} b'tfaf; g} gePsf] d'n'ssf /fhb't vf]Hb} 8n/df ¥ofn sf9\g]x¿ k//fi6« dGqfno k'u] . pgLx¿nfO{ ;fob yfxf 5}g xf]nf g]kfn x]g]{ O/fgL b'tfaf; ef/tsf] gof“lbNnLdf dfq} 5 . g]kfndf ef]s} dl//x]sf dhb'/ kl/jf/ 5g\ . pgLx¿k|lt s'g} klg dhb'/ ;+u7gsf] ;xof]u / ;xfg'e"ltsf] :j/;d]t cfh;Dd ;'lgPsf] 5}g .
dhb'/ lagfsf] oftfoft dhb'/ ;+3 / Pp6f c+u|]hL ;+3n] z'qmaf/ k//fi6« dGqfno k'u]/ ;lrj 1fgrGb| cfrfo{nfO{ 1fkgkq a'emfP5g\ . s;n] n]lvlbPsf] 1fkgkq a'emfP tL cfkm}n] hfg'g\ t/ o:tf kftsL ultlalw ljb]zLn] b]Vbf s] eGnfg\ s'lGg <†
– wd{/fh s'O{+s]n, uf}/fbx, emfkf
k|x/Lsf] sfd s] xf] <
klqsfx¿df k|x/Ldf egf{ x'g]x¿ nfd nfu]sf] kmf]6f] b]lvG5 . g]kfnsf lsg rflxof] ca k|x/L < ufp“df Pdfn] k|x/L, dfcf]jfbL k|x/L, sf+u|]; k|x/L, dlw;] k|x/L, lnDa", /fO{, z]kf{ cflbsf k|x/LeGbf tu8f o'jf hTyf 5 . logLx¿nfO{ /fHon] klg tna Joxf]g'{ kb}{g . To;}n] ;/sf/L k|x/Lsf] sfd 5}g . hlt k|x/L a9L eof] TotL g} hgtfn] b'Mv kfpg] x'g\ . rf]vf] lgotsf] k|x/L ;+u7g agfpg] eP clxn]sf ;a}nfO{ …l/kmfOgÚ ug'{k5{, gq logLx¿n] ckx/0fsf/L, rf]/–8f“sfeGbf r'Tyf] sfd a9L ug]{5g\ . hgtfsf] s/ vfP/ hgtfaf6} 3'; c;'Ng] / abL{sf] wdf; lbg] jt{dfg k|x/L ;+u7g xfdL lgxTyf hgtfsf] nflu :jLsfo{ 5}g . k|x/Ln] t hgtfsf] hLpwgsf] ;'/Iff of] ug]{ xf] . o;sf] 7Ls ljkl/t sfd e}/x]sf]n] k|x/L ;+u7gaf/] ;f]rfO{ abNb} k5{ ls <– ch{'g e08f/L, Od]naf6
of] ;/sf/ alx:sf/ u/f}+
jf:tjdf vf“l6 s'/f cfof] hgwf/0ffdf . of] ;/sf/nfO{ lsg dfGg] < ef/tsf] k|fGtLo ;/sf/eGbf t'R5 b]lvof] . ef/tLo ljb]z ;lrjnfO{ k|e' xf]Og …dxfk|e'Ú dfGg] dfs'g] / s] kL cf]nL laxf/L nfn' ofbasf ca}w ;Gtfg\ x'g\ ls Sof xf] < o:tf ef/tkGyL unuf“8sf] dftxtdf rNg] ;/sf/ g]kfnL hgtfnfO{ :jLsfo{ x'g] 5}g .
– k|lj0f …l;Gw'nLoÚ Od]naf6
of] r}F clt ef] x} †
d hgwf/0ffsf] lgoldt kf7s x'“ . bnsf g]tfx¿nfO{ vfnL ef/tLo xg'dfg eg]/ 7f]Sg'x'G5 . s'/f ;xL xf] t/, To;n] ltgs} efp a9fO/x]sf] 5 . h:tf] s'g} n7}tnfO{ …g]tfÚ lsg eGg'k¥of] < hlt g]tfsf] gfddf cf/f]k nfU5, To;nfO{ k9]/ pgLx¿ v';L x'G5g\ . dnfO{ o;n] o:tf] n]Vof], nf} p;sf] d'v a'hf] nufpg' k¥of] eg]/ pN6} /sd lnG5g\ . dfs'g], luhf{p, cf]nL, k|r08, afa'/fd, sdn yfkf ;a} blIf0faf6} /fhgLltdf pSn]sf t x'g\, x}g / †< – k|l0fGb| kGt, kf6g
Pdfn] g]tfsf] g;'xfpFbf] gf6s ¤
gdlRrg] lkªsf] ;o em6\sf eg]h:t} 5 of] ;/sf/sf] rfnf . hf] /fi6«lxtsf af/]df ;f]Rb} ;f]Rb}g pxL h'g;s} s'/f ubf{ klg /fli6«o eGg] s'/f hf]8\g k'U5 . slDtdf k|wfgdGqL dfwj g]kfn / s]kL cf]nLsf] xnhf]8Ln] /fi6« / /fli6«otfsf] s'/f gu/] x'GYof] . of] sfgn] nfh krfp“bf–krfp“bf x}/fg eof] . b]z / hgtfnfO{ /fd|};“u yfxf 5 ljutdf Pdfn] g]tf cf]nLn] dxfsfnL ;GwL u/L ! va{ @) cj{ gfkmf x'G5 eg]sf lyP, dfwjn] :of6nfO6af6 rLgdf ljh'nL ljqmL ug]{ xfjfbf/L efif0f u/]sf lyP . o:tf xfjfbf/L efif0fn] Pdfn]nfO{ clxn] hgtfn] h/}af6 lt/:sf/ u/]/ of] :yfgdf k'¥ofOlbPsf 5g\ . – euL/y cf]nL, h'/]kfgL, emfkf
zfs{sf] z/L/df xl8\8 x'“b}g
df+zfxf/L df5f zfs{n] dfG5], xfQL, uf]xL, s5'jfnufot xfQL h:tf 7"nf hgfj/x¿nfO{ klg cfqmd0f u/]/ dfg{ ;S5, vfG5 . t/, zfs{sf] z/L/df Ps 6'qmf klg xf8 x'“b}g . o;sf] d]?b08 s'/s'/] xf8 -sfl6{n]h_af6 ag]sf] x'G5 . s'g} hftsf zfs{ s's'/ h:t} e'S5g\ . zfs{sf] kv]6f / 5ftLdf 5fnfsf] o:tf] kq /x]sf] x'G5, h;nfO{ aGb'ssf uf]nLn] ;d]t 5]8\g ;Qm}g . x\j]n zfs{sf] tf}n () xhf/ kf}08;Dd x'G5 eg] jfl:sª zfs{sf] nDafO{ $) lkm6;Dd x'G5 . zfs{sf $ xhf/ bf“t x'G5g\ . ljZjdf k|ltjif{ sldtdf Ps ;o hgf zfs{sf] cfqmd0fsf] lzsf/ eO/x]sf 5g\ .
l;+xnfO{ v'§fn] k5fg]{ r/f
;+;f/sf] ;a}eGbf 7"nf] r/f cli6«r p8\g ;Qm}g t/ k|lt306f &) lsnf]ld6/sf] ultdf s'b\g ;S5 . o;n] hf]8n] nfQfn] xfGof] eg] l;+x, lrt'jf, 3f]8f h:tf hgfj/ k5fl/G5g\ . kf]yL hftsf cli6«rn] ;fd'lxs u'“8df c08f sf8\5g\ t/ ;a}n] cf–cfkm\gf c08f lrG5g\ . df;'sf nflu ljZjsf %) b]zdf cli6«r kmfd{x¿ vf]lnPsf 5g\ . ljZjdf sl/j @) nfvsf] ;+Vofdf /x]sf cli6«rsf] df;' /ftf] x'G5 . oL tLg hftsf x'G5g\ .
uf]xLn] vf“bf lsg cf“z' emf5{ <
ci6«]lnof, lkmhL tyf ef/tdf kfOg] Ps k|sf/sf] uf]xLsf] nDafO{ @# lkm6 / tf}n %))) lsnf]u|fd;Dd x'G5 . uf]xLn] cfjfh lgsfNbf jf vfg]s'/f vf“bf cf“vfaf6 cf“z' lgsfN5 . lsgsL o;sf] c>'u|GyL / ef]hg gnL hf]l8Psf x'G5g\ . uf]xLsf] 5fnf dx+uf] dflgG5 . cGt/f{li6«o ahf/df Pp6f l;+uf] uf]xLsf] 5fnfsf] d"No !% xhf/ cd]l/sL 8n/ k5{ . ljZjdf @# hftsf uf]xL kfOG5g\ . uf]xLsf] cfo" *) jif{;Dd x'G5 .
zDe'lhtnfO{ k|1f bL3{;]jf kbs k|bfg
;kmn Pj+ jl/i7 ;+uLtsf/ zDe'lht af:sf]6fnfO{ k|1f bL3{;]jf kbs k|bfg ul/Psf] 5 . tLg jif{b]lv k|1fljxLg eP/ ;':tfPsf] g]kfn k|1fk|lti7fgn] ut d+unjf/ %@ cf}+ aflif{sf]T;j dgfPsf] pQm sfo{qmddf snfsf/ tyf sd{rf/LnfO{ k|1f bL3{;]jf kbs k|bfg u/]sf] xf] . sl/j 8]9 306fsf] 5f]6f] ld7f] ;f] sfo{qmddf snf, ;+uLt / gf6\o tLg ljwfsf k|ltlglwd"ns sfo{qmd klg k|:t't ul/Psf] lyof] .
sfo{qmddf ;+:s[ltdGqL 8f= dLg]Gb| l/hfnåf/f kl/ifb\df @% jif{ cgj/t ;]jf ub}{ cfPsf snfsf/tkm{ jl/i7 ;+uLtsf/sf klg ;+uLtsf/ zDe'lht af:sf]6fnufot sd{rf/Ltkm{ gf;' rGb|s[i0f >]i7, u0f]zk|;fb l3ld/], ljhos'df/ dxh{g / s'rLsf/ a'l4nfn g]kfnLnfO{ gub % xhf/ ?lkof“;lxt bL3{;]jf kbs k|bfg ul/Psf] lyof] . sfo{qmddf zDe'lhtsf] ;+uLt lgb]{zg / /d0f l3ld/]sf] /rgfdf zfflGt uLtsf] ;fd'lxs ufogn] sfo{qmddf cem /f}gs yk]sf] lyof] . ;fy} k|lti7fgsf snfsf/x¿4f/f /f3]Zofd dxh{gsf] lgb]{zgdf ( ldg]6sf] g[Togfl6sf lzjtf08j k|:t't ul/g'sf ;fy} k|sfz u'?ª\, s]zj ;'gfd, ljsf;gfy of]uL / >Lxl/ >]i7nufotsf] ;d'x4f/f t/fO{b]lv lxdfn;Ddsf] ;+uLtnfO{ ;d]6\g] w'g k|:t't ul/Psf] lyof] .
To:t} k|lti7fgsf sd{rf/Lx¿sf] af}l4s ljsf; ug]{ p2]Zon] cfof]lht sljsfo{zfnfsf ;xefuLx¿nfO{ k|df0fkq k|bfg ul/Psf] lyof] . ;Todf]xg hf]zL, j}/fuL sfO“nf, Zofdbf; j}i0fj, 8f= w'|jrGb| uf}td, t'n;L lbj; / r'8fdl0f aGw'nufot jl/i7 sljx¿sf] pkl:ylt /x]sf] sfo{zfnfdf ;xefuL @@ snfsf/ tyf sd{rf/Ln] t'?Gt} sljtf n]vL ;'gfPsf lyP . sfo{qmddf k|lti7fgn] cfof]hgf u/]sf] ljleGg v]ns'bnufotsf cltl/St lqmofsnfksf ljhoLnfO{ klg kbs / k|df0fkq k|bfg ul/Psf] lyof] .
sfo{qmddf k|lti7fgsf ;lrj xl/x/ zdf{n] j}rf/Ls phf{ lbg] ;+:yf k|lti7fg tLgjif{ b]lv k|1fljxLg eO{ ;ef j:g gkfPsfn] sfd g} 7Kk ePsf] hfgsf/L u/fp“b} rf“8} u7g ug]{tkm{ ;/sf/n] rf;f] lbg cg'/f]w u/]sf lyP .
dfcf]jfbLdf k:of] /+usdL{sf] le8
sf7df8f}+ . Ps uhjsf] /f}gssf aLr g]kfnL rnlrq If]qdf sfo{/t (^ hgf /+u–snfsdL{ PsLs[t dfcf]jfbLdf k|j]z u/]sf 5g\ . zlgaf/ dfcf]jfbLdf k|j]z ug]{x¿df cleg]tf, cleg]qL, lgb]{zs, lgdf{tf, ufos, uflosf, ;+uLtsf/, åGå lgb]{zs, ljt/s, l:qmK6 /fO6/, rnlrq kqsf/, Sofd]/fDofg, lgdf{0f lgoGqs, d]sck Dofg, l:6n kmf]6f]u|fkm/, ;xfos 5f“ofsf/b]lv lnP/ kf]:6/ l8hfOg/;Dd 5g\ . snfsf/sf] dfcf]jfbL k|j]zk|lt cWoIf k|r08n] xf}l;“b} csf{] rdTsf/sf] ;+1f lbg'eof] . k+rfotb]lv xfn;Dd klg snfsf/nfO{ b]zsf uxgfsf ¿kdf dfq AofVof ul/Psf] eGb} s]xL snfsf/n] cfkm" klg kl/jt{gsf ;+jfxs zlQm x'“ eGg] k|dfl0ft ug{ dfcf]jfbLdf k|j]z u/]sf] pNn]v u/] .
s]xLn] eg] dfcf]jfbLsf] sfo{sfndf rnlrq If]qsf] lxtdf sfd ePsf] tyf rnlrq If]qnfO{ plrt ;Ddfg / k|f]T;fxg lbPsfn] kf6L{ k|j]z u/]sf] wf/0ff /fv]sf lyP . jl/i7 rnlrqsdL{ gL/ zfxn] s]xL ;dokl5 cfkm" klg dfcf]jfbL k|j]z ug]{ 3f]if0ff u/] .
dfcf]jfbL cWoIf tyf k"j{k|wfgdGqL k'iksdn bfxfn …k|r08Úsf] k|d'v cfltTodf ;DkGg pQm ;df/f]xdf dfcf]jfbL k|j]z ug]{x¿df g]kfn 6]lnlehgsf ;+:yfks dxfk|aGws ;d]t /xg'ePsf rlr{t snfsf/ gL/ zfx;“u} rlr{t snfsf/x¿ o'j/fh nfdf, s]kL kf7s, lzj /]UdL, bLks >]i7, ;'efif uh'/]n, hogGb nfdf, /fs]z dfgGw/, of]u]z l3ld/], ;'hgf a:g]t, df};dL dNn, /fh]Gb| v8\uL, PgaL dxh{g, /f]zg >]i7, s'df/ dxh{g, ;'n]dfg z+s/ …Os'Ú, c~h' kGt, 5lj cf]emf, xl/ a/fn, df}gtf >]i7, /fds[i0f ahufO{nufotsf 5g\ . snfsf/x¿sf] k|j]z sfo{qmddf Pdfn]sf o'jf g]tf Pjd\ /fhgLlts ljZn]ifs x:taxfb'/ s]=;L= klg dfcf]jfbLdf k|j]z ug'{ePsf] 5 .