;jf]{Rr hfG5' M clx/fh
sf7df8f}+ . dw]zjf0fLsf ;Dkfbs /fh]z emf clx/fhnfO{ ljz]if cbfntn] bf]ifL 7x/ u/L % ;o ¿k}of hl/jfgf u/]sf] 5 . /fHonfO{ ;";'lrt ug]{ p2]Zosf ;fy ;z:q ;d"xsf ;"rgf 5fKbf g]kfn ;/sf/n] nufPsf] /fi6«b|f]xsf] d'2fdf ljz]if cbfntn] u/]sf] cfhsf] ;'g'jfO{df % ;o ¿k}ofF hl/jfgf ul/ d'2fsf] km};nf ul/ lbPsf] 5 . cbfntsf] km};nf k|lt c;Gt'li7 /x]sf sf/0f Gofosf nflu ;jf]{Rr cbfnt hfg] tof/L ul/ /fv]sf] s'/f /fh]z clx/fhn] atfpg' ePsf] 5 .
u0ftflGqs d'n's g]kfndf ;"rgf ;Dk|]if0f u/] afkt bl08t x'g'k/]sf] cj:yfn] g]kfn ;/sf/ / ;~rf/ hut dw]z k|lt k"jfu|xL /x]sf] / dw]zsf lgldQ k|hftGq gcfPsf] s'/f k|i6 ePsf] 5 . ;"rgf ;Dk|]if0f ug'{ ;+ljwfg k|bt clwsf/ cfkm" ;Fu /x]sf]n] Gofosf nflu ;jf]{Rrdf hfg] tof/L eO/x]sf] 5 . ;z:q ;d"x kfn]sf dw]zjfbL bnn] cfkm"nfO{ km;fPsf] / g]kfn ;/sf/ To;sf sf/s dfq ePsf] s'/f pxfFn] k|i6 kfg'{eof] .
g]kfn af6 dw]z 6'qmfP/ :jtGq /fi6« agfpg vf]Hg]x¿sf] if8oGqsf kfq ag]sf u[x k|zf;gn] ;+ljwfgnfO{ ldr]/ cfkm" dfly cGofo u/]sf] / ;f] sf] jf:tljs cg'e"lt ljz]if cbfntn] ;d]t ug{ g;s]sf] sf/0f cfkm" bl08t x'g'k/]sf] 5 .
/fi6«, /fli6«otf / /fli6«o Pstf k|ltsf] k|lta4tf /lx/xg], zflGt / /fli6«o cv08tfsf lj¿4 nfluk/]sf hf] sf]xLnfO{ klg g5fl8g], ;z:q ;d"x kfn]sf dw]zjfbL g]tfx¿sf] jf:tljs cg'xf/ g]kfnL hgtf aLr NofO/xG5' . ;jf]{Rr Gofonon] cfkm"nfO{ Gofo lbP/ /fhgLlts k|efjdf kl/ k"jfu|xL ¿kdf cfkm" dfly nflu k/]sf led /fjn ;lxtsf] u[x k|zf;gnfO{ ;r]t u/fpg] 5 eGg] ljZjf; klg /fv]sf] 5 .
kf}8]nª8]ln;L e]6
sf7df8f}+ . g]kfnL sfFu|]; ;+;bLo bnsf g]tf /fdrGb| kf}8]n / g]kfnsf nflu cd]l/sL /fhb"t :s6 Pr 8]ln;LaLr ;/sf/ lgdf{0f, zflGtk|lqmof sfof{Gjog / ;+o'Qm /fi6«;ª\3Lo cfof]u cgldgsf] alx{udgkl5sf] cj:yfaf/]df 5nkmn ePsf] 5 . g]kfnL sfFu|]; ;+;bLo bnsf g]tf kf}8]nsf] lgjf; afnfh' af]xf]/f6f/fdf ePsf] e]6jftf{df pxfFx¿aLr ljz]iftM cgldgsf] lkmtf{kl5 zflGtk|lqmof sfof{Gjog af/]df klg 5nkmn ePsf] lyof] .
;f] cj;/df /fhb"t 8]ln;Ln] g]kfnsf /fhgLlts bnx¿n] g} of] ;d:ofsf] ;dfwfg ug'{ kg]{df rf;f] /fVg'ePsf] lyof] . g]kfnsf nflu cd]l/sL /fhb"t :s6 Pr 8]ln;Ln] cgldg lkmtf{ x'g] kSsf ePsf] / ;do glhlsFb} uPsf] cj:yfdf zflGtk|lqmof sfof{Gjognufot dfcf]jfbL n8fs" ;dfof]hgf tyf k'gM:yfkgf / ;/sf/ lgdf{0fsf] cj:yfaf/]df 5nkmn ePsf] atfpg'eof] .
kf}8]nn] eg] dfcf]jfbL n8fs" ;dfof]hg, /]vb]v tyf k'gM:yfkgfaf/] lj:t[t zflGt ;Demf}tf / ;+ljwfgdf klg :ki6 ePsfn] ljz]if ;ldltnfO{ k|efjsf/L agfP/ sfd ug'{kg]{ cfgf] wf/0ff /x]sf] atfpg'eof] . æljz]if ;ldltnfO{ k|efjsf/L agfpg ;fwg, ;|f]t / hgzlQm a9fP/ o;n] sfd ug'{k5{Æ– g]tf kf}8]nn] eGg'eof] .
afx| xhf/ ljkGgnfO{ nlIft
dfWolds lzIff 5fqjl[Q
eQmk'/ . lzIff ljefun] dfWolds lzIffdf cfly{s ¿kn] ljkGg / k9fOdf h]x]Gbf/ ljBfyL{nfO{ nlIot u/]/ ljkGg nlIot dfWolds lzIff 5fqjl[Q kl/of]hgf ;~rfngdf NofPsf] 5 . ;fd'bflos ljBfnodf sIff * df cWoog/t -k|:tfljt, :jLs[t tyf / ;d'bfoaf6 Jojl:yt ljBfno_ sf ljBfyL{ / ljut b'O{ jif{df ;fd'bflos ljBfnoaf6 sIff * pQL0f{ u/L ljleGg sf/0fn] cWoogdf lg/Gt/tf lbg g;s]sf afnaflnsfnfO{ 5fqj[lQ k|bfg u/]sf] n}ª\lus ;dljsf; zfvfn] hfgsf/L lbPsf] 5 .
of] kl/of]hgfn] !% lhNnfnfO{ ;d]6]sf] 5 . kl/of]hgf cGtu{t k"jf{~rnsf] tfKn]h'ª, ef]hk'/, l;/fxf, dWodf~rnsf] /;'jf, l;Gw'nL, /f}tx6, klZrdf~rnsf] d':tfª, l;Gw'nL, /f}tx6, dWo klZrdf~rndf sflnsf]6, /f]Nkf, alb{of / ;'b'/klZrdf~rndf afh'/f, c5fd / s}nfnL lhNnf /x]sf 5g\ . dfWolds lzIffdf ljkGg ju{sf] ;xh kxF'rdf j[l¢ ug'{ g} of] 5fqj[lQ sfo{qmdsf] p2]Zo ePsf] ljefun] hgfPsf] 5 . d'VotM cfly{s cefjsf sf/0f dfWolds lZfIffdf kxF'r kfpg g;ls/x]sf ljBfyL{ lzIffsf] cj;/af6 jl~rt gxf]pmg\ / pgLx¿n] dfWolds tx;Ddsf] lzIff ;lhn} k|fKt ug{ ;s"g\ eGg] p2]Zosf ;fy of] kl/of]hgf ;'¿ ePsf] xf] .
kl/of]hgf cjlwe/ -@)^^–@)&)_ ;Dd !@ xhf/ %)) ljBfyL{n] of] 5fqj[lQ kfpg]5g\ . klxnf] jif{df ^ xhf/ @%) hgf, bf];|f] jif{df ^ xhf/ @%) hgfnfO{ 5fqj[lQ k|bfg ug]{ of]hgf 5 . 5gf]6 ePsfdf %) k|ltzt 5fqf 5g\ . z}lIfs ;q @)^& df 5flgPsf ljBfyL{ -sIff ( / !)_ nfO{ jflif{s b'O{ xhf/ $)) sf b/n] 5fqj[lQ lbOPsf] 5 . To;}u/L z}lIfs ;q @)^* df 5flgPsf ljBfyL{ sIff -( / !)_ nfO{ jflif{s ¿ tLg xhf/sf b/n] 5fqj[lt lbOg]5 . kl/of]hgfn] 5gf]6 u/]sf ljBfyL{n] ;fd'bflos ljBfnodf dfq cWoog ug'{kg]{5 .
;Lkd"ns tflnd ;DkGg
sf7df8f}+ . ;z:q k|x/L sd{rf/Lx¿sf kl/jf/sf] nflu ;z:q k|x/L kl/jf/ dlxnf ;+3åf/f ;+rflnt d}gaQL tyf crf/ agfpg] tflnd ;DkGg ePsf] 5 . ;+3sL cWoIf /Tgf a:g]tsf] k|d'v cfltYodf pQm tflndsf] ;dfkg sfo{qmd ;DkGg ePsf] 5 . pQm tflndsf k|lzIffyL{x¿nfO{ ;+3sL cWoIf a:g]tn] k|df0fkq k|bfg ug'{eof] . k|lzIf0f sfo{df ;xof]u k'¥ofpg' x'g] k|lzIfs ju{x¿nfO{ ;d]t To;}cj;/df k'/:sf/ tyf k|;+;fkq k|bfg ug'[{eof] . kGw| lbg cjlwsf] ;Lkd"ns tyf cfo cfh{gd"ns pQm tflnddf ;z:q k|x/L sd{rf/Lx¿sf #) hgf >LdtL ;xeflu /x]sf lyP .
sfo{qmddf ;z:q k|x/L kl/jf/ dlxnf ;+3sL pkfWoIf gLgf lai6n] wGojfb 1fkg ug'{x'Fb} ;+3n] c;xfo jfnjflnsf tyf j[¢j[¢fnfO{ ;xof]u, k|sf]k kLl8t gful/snfO{ /xt ljt/0f Pj+ :jf:Yo lzlj/ ;+rfng / jftfj/0f ;/;kmfO nufotsf ;fdflhs sfo{sf] ;fy;fy} ;z:q k|x/L ansf /fi6«;]jsx¿sf] lxtdf sfo{ ub}{ cfPsf] atfpg'eof] . ;z:q k|x/L sd{rf/Lsf kl/jf/nfO{ nlIft u/L ;+3n] cfo cfh{gdf dxTjk"0f{ ;xof]u k'¥ofpg] o:tf l;k ljsf; tflndx¿ ;+rfng ub}{ cfPsf] 5 .
lgs'~hsf] jg If]qleq Jofks jg kmF8fgL
af“s] . afFs]] /fli6«o lgs'~hsf] dx]Gb| /fhdfu{sf] pQ/kl§ r'/] kxf8glhssf] If]qdf jg kmF8fgL eO/x]sf] :yfgLojf;Ln] atfPsf 5g\ . sf]xnk'/ / 9s]/Lsf] pQ/k"j{df kg]{ afFs] /fli6«o lgs'~hsf] If]qleq sf7 t:s/x¿n] Jofks¿kdf ¿vx¿ s6fg u/]sf] :yfgLojf;Lsf] egfO 5 .
lgs'~hsf] If]qflwsf/leq /x]sf] jg If]qdf lgs'~hsf] u:tL k|efjsf/L gxF'bf lbgel/ sf7 t:s/x¿n] lgs'~h If]qleq v'n]cfd sf7 s6fg tyf lr/fg ug]{ u/]sf 5g\ . ;fd'bflos jg;Fu hf]l8Psf] lgs'~hsf] jg If]qdf xl/of ;fnsf ¿v a9L s6fg ePsf] pkef]Qmf ;d"xn] atfPsf] 5 . gfd pNn]v gug]{ ;t{df 9s]/Lsf :yfgLo Ps JolQmn] eg] — hª\unsf] cj:yf l;l4;Sof] . jg If]qdf /fd|f ;fnsf ¿v 5}gg\ . ;a} t:s/x¿n] s6fg u/]/ ;s] .
lhNnf jg sfof{no afFs]]sf] cwLgdf /x]sf] jg lgs'~h 3f]if0ff ePkl5 sf7 t:s/ a9L ;lqmo ePsf 5g\ . sf7 t:s/n] lgsf;L gfsf kl/jt{g ub}{ clxn] sf]xnk'/sf] lh/f] / dxfb]jk'/Lsf] /f]lx0fLvf]nf glhsaf6 sf7 cf];f/k;f/ ug]{ u/]sf 5g\ . afFs]] /fli6«o lgs'~hsf] jg If]q kmF8fgL ePsf] u'gf;f] cfPkl5 lgs'~hn] ;'/Iffsf] cj:yf s8f agfPsf] 5 . hgzlQmsf] cefjdf ;'/Iff Joj:yf s8f agfpg g;s]sf] :jLsfb}{ lgs'~hn] ;'/Iff Aoj:yf kl/jt{g u/]sf] atfPsf] 5 . lgs'~hn] b'O{ lbgotf Jofks ¿kdf u:tL kl/rfng u/]sf] 5 . afFs] /fli6«o lgs'~hsf clws[t tyf jf8]g t'N;L zdf{n] lgs'~h If]qdf sf7 t:s/x¿sf] ;lqmotf a9]sf] :jLsfb}{ lgoGq0fsf nflu u:tL kl/rfng ul/Psf] hfgsf/L lbP .
o;}aLr, afFs]] /fli6«o lgs'~hsf] sfof{no :yfgfGt/0f ug]{ tof/L eO/x]sf] 5 . afFs]]sf] zDz]/uGh cf]e/Ldf /x]sf] lgs'~hsf] sfof{no sf]xnk'/df :yfgfGt/0f ug]{ tof/L ul/Psf] xf] . sf]xnk'/sf] rf}/fxfsf] pQ/kl§ /x]sf] /fdhfgsL dlGb/ /Iff ;fd'bflos jg pkef]Qmf ;d"xsf] Onfsfdf lgs'~hsf] sfof{no /flvg] ePsf] 5 .
bfªdf vfg]kfgL cfof]hgf ;~rfng
bfª . bfªdf o;jif{ !$ j6f vfg]kfgL cfof]hgf ;~rfngdf 5g\ . tL cfof]hgf k"/f ug{ ¿ tLg s/f]8 $% nfv vr{ nfUg] vfg]kfgL tyf l8lehg sfof{no bfªn] hgfPsf] 5 . ;f] sfof{nosf] ¿ b'O{ s/f]8 &# nfv / :yfgLo pkef]Qmfsf] ¿ (* nfvsf] nfutdf cfof]hgf ;~rfng ul/Psf] 5 .
lhNnfdf o;jif{ 3f]/fxL, xfk'/]–k'/Gwf/f, x;gfk'/, cZjf/f, cd]lnof, 7"nL vf]nf, /tgk'/, u9jf, a]ne'mG8L, xfl;k'/, vFu|fxf, ef}jf, k6f}nL / /flgjg x]s'nL vfg]kfgL cfof]hgf ;~rfng eO/x]sf 5g\ . tLdWo] cd]lnof / xfk'/]–k'/Gwf/f vfg]kfgL cfof]hgf o; jif{ k"/f x'g] sfof{non] hgfPsf] 5 . ;a} cfof]hgf ;~rfng ug{ l8lehg sfof{noaf6 *) k|ltzt / :yfgLo pkef]Qmfaf6 @) k|ltzt nufgL ul/g]5 . cfufdL cfly{s jif{ e§] vfg]kfgL cfof]hgf ;~rfng ug]{ tof/L ul/Psf] 5 . ;f] cfof]hgf k"/f ug{ ¿ %% nfv nfUg] cg'dfg ul/Psf] 5 .
a9\b}5g\ n'lDagLdf ko{6s
e}/xjf . ;g\ @)!) df a'4sf] hGd:yn n'lDagLsf] cfGtl/s tyf afXo u/L sl/a 5 nfv ko{6sn] cjnf]sg e|d0f u/]sf 5g\ . g]kfn, ef/tnufot ljZjsf (@ b]zsf kfFr nfv () xhf/ ()* hgf ko{6sn] ;g\ @)!) df n'lDagLsf] e|d0f u/]sf] n'lDagL ljsf; sf]ifn] hgfPsf] 5 .
n'lDagL ljsf; sf]ifsf cg';f/ n'lDagL e|d0fdf cfpg] ko{6ssf] ;ª\Vof a;]{lg j[l4 x'Fb} uPsf] 5 . ;g\ @)!) df a'4 hGd:yn n'lDagLsf] e|d0f ug]{ ljb]zL ko{6ssf] ;ª\Vof ljut jif{x¿sf] t'ngfdf sl/a @) k|ltztn] j[l4 ePsf] 5 . ;g\ @))( df eGbf @)!) df !& xhf/ ^# hgf a9L t];|f] d'n'ssf ko{6sn] n'lDagLsf] e|d0f u/]sf 5g\ .
;g\ @)!) df g]kfn / ef/tafx]s t];|f] d'n'ssf (( xhf/ %)* ko{6sn] n'lDagLsf] e|d0f u/]sf 5g\ eg] ;g\ @))( df t];|f] d'n'ssf ko{6ssf] ;ª\Vof *@ xhf/ $$% df /x]sf] lyof] . n'lDagL cfpg] ;a}eGbf a9L >Lnª\g, yfO nufotsf ko{6s /x]sf 5g\ eg] df]hflDaof, hflDaof, Sofd¿gh:tf gofF / kfls:tfg / aª\unfb]zh:tf d'l:nd wdf{jnDaL ePsf] b]zx¿af6 ;d]t ko{6sx¿ o;jif{ n'lDagL e|d0fdf cfPsf] n'lDagL ljsf; sf]ifsf ;"rgf clws[t xl/Wjh /fO{n] hfgsf/L u/fpg'eof] . o;jif{ ^% xhf/ !%) hgf ef/tLo / rf/ nfv @^ xhf/ @%) g]kfnLn] a'4 hGd:ynsf] e|d0f u/]sf] /fO{n] atfpg'eof] .
ljutdf n'lDagLsf] e|d0f ug]{ g]]kfnL / ef/tLo ko{6ssf] tYofª\s g/flvPsf] / o;jif{af6 dfq cfGtl/s ko{6ssf] klg tYofª\s /fVg ;'¿ ul/Psf] pxfFn] atfpg'eof] . n'lDagLdf o;/L a;]{lg ko{6s a9\b} uPsfn] n'lDagLsf] ljsf; / k|rf/k|;f/ ug{ ;lsPdf ko{6ssf] ;ª\Vof cTolws a9\g] bfaL pxfFn] ug'{eof] .